Załącznik Nr 1 
do uchwały Nr XXII/246/2004 
Rady Miejskiej w Węgorzynie 
z dnia 19.11.2004 r. 

                       

                        PLAN ROZWOJU LOKALNEGO 
                                                DLA 
                         GMINY WĘGORZYNO
                             na lata 2004-2006 i 2007-2013

Biuro                                                   i Studiów                                                                                                                            
        Studiów
        i Projektów
        Europejskich                              Węgorzyno listopad 2004r.       
            ul. Małopolska 23
            70-515 Szczecin
            tel. (091) 433 – 82 - 55 

 Biuro Studiów i Projektów Europejskich 

Zespół autorski:

Rafał Tokarski
Agnieszka Tokarska
Agnieszka Nowicka

Konsultacje merytoryczne 

mgr Jerzy Tokarski 
upr. urb. 588/83

Plan Rozwoju Lokalnego dla Gminy Węgorzyno został opracowany na zamówienie Burmistrza Węgorzyna. 

SZCZECIN – WĘGORZYNO
listopad 2004r.

  
ul. Małopolska 23, 70-515 Szczecin tel.         (091) 433 82 55, fax (091) 433 82 56 

SPIS TREŚCI
I. Obszar i czas realizacji Planu Rozwoju Lokalnego
1.1 Podstawa prawna i forma opracowania planu
1.2 Cel i zakres opracowania
1.3 Przebieg prac nad planem
II. Uwarunkowania zewnętrzne
2.1 Przesłanki wynikające z Europejskiej Koncepcji Rozwoju Przestrzennego (European Spatial Development Perspective)
2.2 Przesłanki wynikające z programu VASAB 2010 Plus – Wizje  i strategie wokół Morza Bałtyckiego”
2.3 Przesłanki wynikające z Strategii Rozwoju Województwa Zachodniopomorskiego do roku 2015.
2.4 Wytyczne wynikające z „Planu zagospodarowania przestrzennego województwa zachodniopomorskiego”
2.5 Wytyczne wynikające z „Programu ochrony środowiska województwa zachodniopomorskiego”
2. 6. Przesłanki wynikające ze „Strategii rozwoju powiatu łobeskiego”
2.7 Wytyczne wynikające z „Planu gospodarki odpadami dla powiatu łobeskiego”
2.8. Wytyczne wynikające z „Programu ochrony środowiska powiatu      łobeskiego”
III. Aktualna sytuacja społeczno-gospodarcza w gminie Węgorzyno
3.1 Uwarunkowania wewnętrzne rozwoju
3.1.1 Położenie geograficzne
3.1.2 Demografia
3.1.3 Rynek pracy i struktura bezrobocia
3.2 Środowisko przyrodnicze
3.2.1 Rzeźba terenu
3.3 Środowisko kulturowe
3.4 Gospodarka
3.5 Turystyka
3.6 Zagospodarowanie przestrzenne
IV. Kierunki i zadania do realizacji w mieście i gminie Węgorzyno – identyfikacja problemów
4.1 Zmiany w sposobie użytkowania terenu
4.2 Restrukturyzacja infrastruktury technicznej i komunikacyjnej
4.2.1 Sfera Gospodarka ściekowa
4.2.2 Sfera Gospodarka wodna
4.2.3 Sfera Gospodarka odpadami
4.2.4 Sfera Sieć komunikacyjna
Istniejący układ komunikacyjny w gminie spełnia kryterium funkcjonalności, ale ilościowe wyposażenie gmin w połączenia komunikacyjne jest średnie. Wymaga to
4.2.5 Sfera Gazownictwo i energetyka cieplna
4.2.6 Sfera Sieć telekomunikacyjna
4.2.7 Sfera Elektroenergetyka
4.2.8 Strefa Kompleksowe uzbrojenie terenów
4.3 Rozwój turystyki i rekreacji
4.4 Rozwój Zasobów Ludzkich
4.4.1 Strefa Oświata i Sport
4.4.2 Strefa: Społeczeństwo Informacyjne
4.5 Rozwój środowiska kulturowego
4.6 Poprawa jakości życia mieszkańców
4.6.1 Strefa Służba zdrowia i opieka społeczna
4.6.2 Strefa Gospodarka Mieszkaniowa
4.6.3 Strefa Gospodarka Komunalna

4.7 Ochrona środowiska przyrodniczego
4.8 Zmiana struktury gospodarczej obszaru gminy
V. Realizacja zadań i projektów
5.1 Identyfikacja zadań strategicznych, celów bezpośrednich i operacyjnych
5.2 Hierarchizacja zadań w latach 2004-2006
VI. Powiązania projektów z innymi działaniami realizowanymi na terenie  Gminy Węgorzyno, Powiatu Łobeskiego  i województwa zachodniopomorskiego
6.1 Powiązania projektów z innymi działaniami realizowanymi na terenie Gminy Węgorzyno
6.2 Powiązania projektów z innymi działaniami realizowanymi na terenie Powiatu Łobeskiego
6.3 Powiązania projektów z innymi działaniami o charakterze ponadgminnym
6.4 Powiązania projektów z innymi działaniami realizowanymi na terenie województwa zachodniopomorskiego
VII. Oczekiwane wskaźniki Planu Rozwoju Lokalnego
7.1. Oczekiwane wskaźniki osiągnięć Planu Rozwoju Lokalnego.
VIII. System wdrażania, sposoby monitorowania i oceny oraz Komunikacja ze Społeczeństwem
8.1 System wdrażania
8.2  Monitoring
8.3 Ocena
8.4 Komunikacja ze społeczeństwem

I. Obszar i czas realizacji Planu Rozwoju Lokalnego  

1.1.	Podstawa prawna i formalna opracowania planu
1.2.	Cel i zakres opracowania 
1.3.	Przebieg prac nad planem 

1.1 Podstawa prawna i forma opracowania planu

	Nadrzędnym dokumentem, na podstawie którego był opracowywany Plan Rozwoju Lokalnego dla Gminy Węgorzyno na lata 2004-2006, jest Narodowy Plan Rozwoju/Podstawy Wsparcia Wspólnoty na lata 2004-2006 (NPR/CSF - Ustawa z dn. 20 kwietnia 2004 r., Dz. U. z dn. 24 maja 2004 r., nr 116, poz. 1206). Programem operacyjnym służącym do realizacji celów NPR/CSF w zakresie polityki regionalnej państwa, opierającym się na potencjale jednostek samorządu terytorialnego jest Zintegrowany Program Rozwoju Regionalnego 2004-2006 (zatwierdzony przez Komisję Europejską w dniu 19 lutego 2004r. oraz Radę Ministrów w dniu 16 marca 2004r.). 
	Pozyskiwanie wsparcia z funduszy strukturalnych Unii Europejskiej odbywa się zgodnie zarówno z zapisami tego programu, jak i Uzupełnienia Programu przyjętego przez Komitet Monitorujący ZPORR w dniu 16 kwietnia 2004r. oraz Zespół Przygotowawczy Komitetu Integracji Europejskiej w dniu 20 kwietnia 2004 r.
	Kierunki rozwoju Gminy Węgorzyno ujęte w Planie Rozwoju Lokalnego są zgodne z założeniami przyjętymi w Narodowej Strategii Rozwoju Regionalnego 2001-2006 (Uchwała nr 105 z dnia 28.12.2000r. w sprawie przyjęcia przez Radę Ministrów NSRR 2001-2006 - Monitor Polski nr 43/2000 poz. 851), a planowane wykorzystanie wsparcia funduszy strukturalnych dla ich wdrażania jest koherentne                z wytycznymi zawartymi w artykule 18 Rozporządzenia Rady UE nr 1260 z dnia 21.06.1999r. Wytyczne wprowadzają ogólne przepisy Funduszy Strukturalnych wraz          z ich późniejszymi uzupełnieniami. Zasady programowania i wdrażania Planu Rozwoju Lokalnego są oparte na wytycznych Instytucji Zarządzającej Zintegrowanym Programem Operacyjnym Rozwoju Regionalnego - Ministerstwa Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej wdrażającej program na podstawie art. 34 Rozporządzenia Rady UE Nr 1260/99 oraz Rozporządzenia Komisji Europejskiej Nr 438/2001). 
W wyniku przeprowadzonych prac analitycznych, jakie miały miejsce podczas tworzenia Planu Rozwoju Lokalnego na lata 2004-2006, zostały wytypowane zadania i projekty, których realizacja jest priorytetowa z punktu widzenia rozwoju Gminy Węgorzyno. Zdolność absorpcyjna gminy została zestawiona zgodnie z zasadą obiektywizacji alokacji środków, która to zasada legła u podstaw wyznaczania obowiązującego algorytmu podziału środków strukturalnych rządowej strategii "Przedsiębiorczość - Rozwój - Praca". 
	Zespół tworzący Plan Rozwoju Lokalnego wyznaczając zadania do realizacji na lata 2004-06 i następne, kierował się nie tylko najważniejszymi bieżącymi zadaniami inwestycyjnymi gminy, (dla których uzyskano akceptację i poparcie społeczności lokalnej m.in. poprzez szerokie i publiczne konsultacje z partnerami społecznymi), ale wziął pod uwagę również najważniejsze dokumenty programujące rozwój właściwych terytorialnie jednostek samorządowych wszystkich szczebli: 
o	"Strategię Rozwoju Województwa Zachodniopomorskiego do roku 2015" przyjętą uchwałą nr XVI/147/2000 dnia 23 października 2000r. przez Sejmik Województwa Zachodniopomorskiego, 
o	"Strategię Rozwoju Powiatu Łobeskiego” przyjętą uchwałą  nr XX/119/2004            dnia 21 maja 2004r. przez Radę Powiatu Łobeskiego, 
o	"Strategię Rozwoju Gminy i Miasta Węgorzyno", przyjętą uchwałą                          nr XXX/318/2001 dnia 1 czerwca 2001r. przez Radę Miejską Gminy Węgorzyno 
o	"Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy i Miasta Węgorzyno"  przyjętą uchwałą nr XXXIX/422/2002 dnia 21 czerwca 2002r. przez Radę Miejską Węgorzyno 
o	„Wieloletni Plan Inwestycyjny 2003-2007” stanowiący załącznik nr 9 do uchwały nr XV/173/2004 przyjętej w dniu 30 stycznia 2004r. przez Radę Miejską Węgorzyno.

1.2 Cel i zakres opracowania

Plan Rozwoju Lokalnego dla Gminy Węgorzyno powstał w celu agregacji wszystkich zadań i przedsięwzięć inwestycyjno-organizacyjnych służących optymalnemu rozwojowi lokalnej społeczności. Podział na przedziały czasowe 2004-2006 i 2007-2013 jest wynikiem nie tylko wymogów zawartych w wytycznych ZPORR (będących konsekwencją okresów programowania kolejnych budżetów funduszy strukturalnych w Unii Europejskiej), ale również świadomego podejścia Zespołu tworzącego Plan, co do konieczności stworzenia spójnego dokumentu umożliwiającego zarówno unormowanie procesu planowania, jak i wieloletniego programowania rozwoju Gminy Węgorzyno. Plan Rozwoju Lokalnego na lata 2004-2006 obejmuje głównie zadania i przedsięwzięcia inwestycyjne, które mogą zostać efektywnie zrealizowane przy pomocy funduszy strukturalnych w ramach Zintegrowanego Programu Rozwoju Regionalnego. Natomiast w dalszym przedziale czasowym objętych Planem 2007-2013 są umiejscowione wszystkie inwestycje, których przeprowadzenie wynika bezpośrednio z  przyjętych przez Gminę Węgorzyno strategicznych kierunków jej rozwoju. 
Zarządzeniem nr 384/04 Burmistrza Węgorzyna z dnia 1 września 2004r. został powołany horyzontalny zespół zadaniowy ds. rozwoju lokalnego. Zarówno procedura przygotowania Planu, jak i jego struktura zostały sporządzone w sposób umożliwiający określenie potrzeb inwestycyjnych, pod kątem ich kwalifikacji do realizacji, będąc jednocześnie odzwierciedleniem wytycznych zawartych w Uzupełnieniu Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego. Procedura sporządzania planu jest zgodna z jednym z najważniejszych priorytetów obowiązujących w procesie programowania wykorzystania funduszy strukturalnych Unii Europejskiej, która w pełni uwzględnia rozwój społeczno – gospodarczy społeczności lokalnych. Dlatego też jednym z zadań zespół zadaniowy ds. rozwoju lokalnego było włączenie jak najliczniejszej rzeszy obywateli – beneficjentów działań realizowanych przy wsparciu Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego 
w ramach Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego. Plan Rozwoju Lokalnego dla Gminy Węgorzyno był tworzony przy licznym i aktywnym współudziale partnerów społeczno-gospodarczych, stając się jednocześnie jednym 
z instrumentów budowy społeczeństwa obywatelskiego. 
Plan Rozwoju Lokalnego obejmuje swoim zasięgiem teren całej Gminy Węgorzyno tj. miasto Węgorzyno oraz sołectwa: Brzeźniak, Cieszyno, Chwarstno, Kraśnik Łobeski, Lesięcin, Mielno, Mieszewo, Przytoń, Runowo Pomorskie, Runowo, Sarnikierz, Sielsko, Stare Węgorzynko, Trzebawie, Winniki, Wiewiecko, Zwierzynek.

Zakres Planu Rozwoju Lokalnego dla Gminy Węgorzyno w pełni uwzględnia:

•	dokumenty dotyczące rozwoju kraju, a także opracowania planistyczne na poziomie województwa i powiatu,
•	strategiczne cele Powiatu Łobeskiego i Gminy Węgorzyno,
•	uwarunkowania i kierunki zagospodarowania przestrzennego Gminy Węgorzyno,
•	Wieloletni Plan Inwestycyjny Gminy Węgorzyno do roku 2007,
•	Budżet gminy na rok 2004,
Plan Rozwoju Lokalnego ma służyć koncentracji środków na strategicznych kierunkach działań lokalnego samorządu, zgodnie z przyjętym w dokumencie programem działań, uwzględniając przy tym ich właściwą hierarchię. Zgodnie                   z przyjętymi założeniami Plan Rozwoju Lokalnego będzie poddawany stałej aktualizacji, co umożliwi efektywne jego wdrażanie i wykorzystywanie środków                z funduszy strukturalnych w perspektywie długookresowej. Konstrukcja wdrażania planu przewiduje również stały monitoring i czynny udział partnerów społecznych                   w kolejnych korektach dokonywanych w jego harmonogramie.  
Zakres Planu Rozwoju LokalnegoPlan Rozwoju Lokalnego w dalszej części będzie się składał:
1.	Uwarunkowania zewnętrzne,
2.	Uwarunkowania wewnętrzne,
3.	Wykaz kierunków i zadań w gminie Węgorzyno,
4.	Wykaz zadań i projektów przyjętych do realizacji, 
5.	Identyfikacja obszarów podlegających restrukturyzacji,
6.	Powiązania projektu z innymi działaniami,
7.	Oczekiwane wskaźniki osiągnięć Planu Rozwoju Lokalnego,
8.	System wdrażania, monitorig, ewaluacja i komunikacja społeczna.

1.3 Przebieg prac nad planem 
Prace na Planem Rozwoju Lokalnego dla Gminy Węgorzyno w ujęciu funkcjonalnym można podzielić na cztery zasadnicze fazy:
A. Przygotowawcza

1. Delimitacja zakresu opracowania
-	określenie i uzgodnienie celu opracowania,
-	wytyczenie obszaru objętego planem,
-	przyjęcie cezur czasowych, 
-	wytyczenie zakresu rzeczowego planu rozwoju lokalnego,

2. Inwentaryzacja posiadanych zasobów planistyczno-informacyjnych
-	zebranie dokumentacji planistycznej określającej uwarunkowania zewnętrzne, 
-	zebranie kluczowych danych i informacji z zakresu uwarunkowań wewnętrznych,

3. Wygenerowanie obowiązującej metodologii oraz procedur
-	wybór metodologii stosowanej przy sporządzaniu planu,
-	opracowanie procedur sporządzania planu,

B. Agregacyjna 

1. Aktualizacja danych wyjściowych,
-	ustalenie stopnia aktualności funkcjonujących dokumentów planistycznych, 
-	uaktualnienie danych i informacji z zakresu uwarunkowań wewnętrznych,

2. Aktualizacja programów rozwoju społeczności lokalnej
-	zebranie informacji o kierunkach i zadaniach przygotowywanych do realizacji przez władze samorządowe,
-	zebranie opinii o kierunkach i zadaniach od partnerów społecznych,

C.  Realizacyjna

1. Projekcja kierunków i zadań priorytetowych 
-	wytyczenie kierunków i zadań,
-	przyporządkowanie projektów cezurom czasowym,
-	przeprowadzenie konsultacji z horyzontalnym zespołem ds. rozwoju lokalnego
-	przeprowadzenie konsultacji z partnerami społecznymi,
-	hierarchizacja projektów i działań inwestycyjnych

2. Opracowanie procedur zarządzania planem
-	opracowanie i zatwierdzenie systemu wdrażania, 
-	ustalenie zasad monitoringu,
-	wyznaczenie zasad oceniania stopnia realizacji,
-	ustalenie procedur aktualizacji planu
-	określenie zasad funkcjonowania stałego systemu komunikacji ze społecznością lokalną 

D. Wdrożeniowa

1. Zatwierdzenie i realizacja planu rozwoju lokalnego
-	przyjęcie Uchwałą Rady Miejskiej Planu Rozwoju Lokalnego dla Gminy Węgorzyno na lata 2004-2006 i 2007-2013.
-	realizacja zadań inwestycyjnych zgodnie z przyjętym w Planie Rozwoju Lokalnego harmonogramem,

2. Zarządzanie planem  
-	realizacja przyjętych procedur zarządzania (monitoring i ocena)  
-	aktualizacja planu w kolejnych latach. 

S c h e m a t B l o k o w y
Planu Rozwoju Lokalnego Gminy Węgorzyno
(Stanowi załącznik nr 1)

II. Uwarunkowania zewnętrzne 

2.1.	Europejska Koncepcja Rozwoju Przestrzennego
2.2.	Program VASAB 2010 PLUS – wizje i strategie wokół Morza Bałtyckiego
2.3.	Strategia Rozwoju Województwa Zachodniopomorskiego do roku 2015
2.4.	Plan Zagospodarowania Przestrzennego Województwa Zachodniopomorskiego
2.5.	Program Ochrony Środowiska Województwa Zachodniopomorskiego 
2.6.	Strategia rozwoju powiatu łobeskiego
2.7.	Program ochrony środowiska powiatu łobeskiego
2.8.	Plan gospodarki odpadami powiatu łobeskiego

2.1 Przesłanki wynikające z Europejskiej Koncepcji Rozwoju Przestrzennego (European Spatial Development Perspective)

Gmina Węgorzyno jest położona w południowej części Europejskiego Regionu Bałtyckiego, w północno-zachodniej części kraju i środkowej części województwa zachodniopomorskiego. Położenie to determinuje określenie głównych obszarów działań, które są podporządkowane następującym celom:  
1.	zrównoważonemu rozwojowi miast o randze subregionalnej;
2.	zapewnieniu równych możliwości dostępu do infrastruktury technicznej i społecznej;
3.	inteligentnemu zarządzaniu i rozwojowi przyrodniczego i kulturowego dziedzictwa.
4.	nadanie stosownej wagi wymiarowi przestrzennemu w nawiązaniu do struktur europejskiej przestrzeni.  
Za szczególnie istotne należy uznać przesłania dotyczące:
-	trendów urbanizacyjnych w kontekście uwarunkowań demograficznych (w tym rozwój subregionalnych aglomeracji miejskich i ich przekształcanie funkcjonalne, migracje ludności),
-	trendy w gospodarce europejskiej (małe i średnie przedsiębiorstwa, elastyczność              w lokalizacji);
-	trendy w ochronie środowiska (zapobieganie degradacji, tworzenie warunków funkcjonowania środowiska przyrodniczego).
 
2.2 Przesłanki wynikające z programu VASAB 2010 Plus – Wizje 
i strategie wokół Morza Bałtyckiego”

VASAB 2010 Plus – program działań dla rozwoju przestrzennego Regionu Morza Bałtyckiego stanowi wizję ponadnarodową i strategię rozwoju krajów basenu Morza Bałtyckiego. Program ten promuje strategiczne planowanie przestrzenne 
w regionie Bałtyku, oparte o zasady zrównoważonego rozwoju i współpracy międzynarodowej.  

Główne wyzwania:
•	 poprawa konkurencyjności całego Regionu Morza Bałtyckiego w skali światowej poprzez rozprzestrzenienie przewag i sił charakterystycznych dla najbardziej efektywnych subregionów,
•	zachowanie różnorodności regionu w procesie wzmacniania jego integracji.

Identyfikacja głównych zagadnień rozwoju przestrzennego Regionu Morza Bałtyckiego:
•	 rozwój stref i osi o strategicznym znaczeniu dla integracji;
•	ewaluacja i działania uzupełniające w zakresie intermodalnych systemów transportowych,
•	realizacja pilotażowych przedsięwzięć współpracy międzysektorowej w zakresie zrównoważonego rozwoju infrastruktury,
•	wspieranie rozwoju regionów i miast pozostających poza trendami rozwojowymi,
•	doskonalenie zintegrowanego rozwoju obszarów przybrzeżnych, przy rozszerzeniu zasięgu planowania przestrzennego także na obszary morskie,
•	promowanie idei ponadnarodowych „zielonych sieci i korytarzy”, zapewniających elastyczne wdrażanie programu Natura 2000.

Wytyczne
•	wzmożona współpraca miast w celu powiększenia ich konkurencyjności w skali Regionu Morza Bałtyckiego i Europy,
•	system miast ma zapewnić większą spójność przestrzenną,
•	powiązania pomiędzy obszarami miejskimi a ich wiejskim zapleczem mają wzmocnić regionalną równowagę gospodarczą i ekologiczną,
•	miasta mają zapewnić odpowiednie środowisko życia i atrakcyjne warunki inwestowania,     
•	sieć transportowo-komunikacyjna Regionu sprzyjać ma proekologicznym formom transportu oraz stworzyć warunki integracji w obrębie Regionu w szerszej skali,
•	pozyskiwanie energii ma coraz w większym stopniu opierać się na wykorzystaniu odnawialnych i proekologicznych źródeł,
•	współpraca transgraniczna przyczynić się ma do poprawy spójności przestrzennej, gospodarczej i społecznej,
•	strefy przybrzeżne mają się rozwijać zgodnie z planami, które w sposób zrównoważony harmonizują cele związane z ochroną środowiska z rozwojem społeczno-gospodarczym,
•	należy utworzyć Bałtycką Sieć Cennych Przyrodniczo Obszarów podlegających ochronie,
•	systemowe planowanie przestrzenne opierające się na zasadach pomocniczości, partycypacji (współuczestnictwa) i transparentności (jawności), dążące do transgranicznej harmonizacji i spójności oraz koordynacji planowania branżowego.

2.3 Przesłanki wynikające z Strategii Rozwoju Województwa Zachodniopomorskiego do roku 2015.

Strategia Rozwoju Województwa Zachodniopomorskiego do roku 2015 przyjęta w dniu 23.10.2000r. uchwałą Sejmiku Województwa Zachodniopomorskiego służy zaprogramowaniu skoordynowanych działań, które w określonej przestrzeni, czasie               i sytuacji społeczno-politycznej dadzą oczekiwane efekty, przy uwzględnieniu środków, jakimi dysponuje społeczność regionu oraz możliwych do uruchomienia regionalnych zasobów. W Strategii Rozwoju…zidentyfikowano zasoby regionalne, a więc zarówno zasoby materialne (uwarunkowania fizjograficzne, zasoby naturalne, położenie geograficzne, istniejąca infrastruktura techniczna, komunikacyjna i społeczna) oraz zasoby niematerialne (wiedza ludzka, dynamizm i przedsiębiorczość). Strategia Rozwoju… uwzględniając różnorodność przyrodniczą i gospodarczą, preferencje                    i potencjał rozwoju poszczególnych gmin, województwo zachodniopolskie dzieli na             6 wielkoprzestrzennych obszarów o jednorodnych cechach. W ramach tych obszarów wydzielono mniejsze jednostki – obszary funkcjonalne, którym przypisano określone funkcje. 
Gmina Węgorzyno została zakwalifikowana do trzeciego „Obszaru aktywizacji funkcji turystycznej”, jako obszaru selektywnej, wielofunkcyjnej aktywizacji gospodarczej ze szczególnym uwzględnieniem funkcji turystycznej, uzdrowiskowej, rolniczej, leśnej i przetwórstwa. Dodatkowo równolegle przewiduje się wielofunkcyjny rozwój centrów urbanizacji oraz zachowanie i kreowanie nowych form ochrony                    z uwzględnieniem wymogów zrównoważonego rozwoju gospodarczego. 

Gmina Węgorzyno jest sklasyfikowana w obszarze funkcjonalnym III.D. Jest to obszar rozwoju wielofunkcyjnego z preferencją dla rozwoju funkcji turystycznej,          a także  rozwoju rolnictwa i leśnictwa oraz przetwórstwa rolno-leśnego. W obszarze tym przewidziany jest również selektywny rozwój innych funkcji produkcyjnych ze szczególnym uwzględnieniem istniejących gałęzi produkcji i przemysłu wydobywczego oraz wielofunkcyjny rozwój wybranych obszarów, w szczególności miast jako ważnych ośrodków ruchu turystycznego, wraz z dopuszczeniem zróżnicowanego przemysłu  nie zagrażającego degradacji środowiska. Szczególny stopień ochrony środowiska dotyczy m.in. Ińskiego Parku Krajobrazowego. Obszar wymaga by kreowanie nowych form ochrony odbywało się z uwzględnieniem wymogów zróżnicowanego rozwoju gospodarczego i społecznego.  

2.4 Wytyczne wynikające z „Planu zagospodarowania przestrzennego województwa zachodniopomorskiego” 
      
Podstawowym zadaniem Planu zagospodarowania przestrzennego województwa zachodniopomorskiego przyjętego przez Sejmik Województwa Zachodniopomorskiego uchwała nr XXXII/334/02 z dnia 26.06.2004r. jest określenie odniesień przestrzennych zawartych w „Strategii Rozwoju Województwa Zachodniopomorskiego do roku 2015” poprzez określenie kierunków i zasad zagospodarowania przestrzennego pozwalających na realizację tej strategii. 
Województwo zachodniopomorskie ze względu na uwarunkowania naturalne charakteryzujące się pasmowym, równoległym do wybrzeża morskiego układem struktur geograficznych zostało w „Planie zagospodarowania przestrzennego województwa zachodniopomorskiego” podzielone na sześć obszarów wielkoprzestrzennych z określeniem preferencji rozwojowych. Obszary wielkoprzestrzenne podzielone zostały z kolei na tzw. obszary funkcjonalne.                   Tak skonstruowana struktura funkcjonalno – przestrzenna „Planu zagospodarowania przestrzennego...” umieszcza gminę Węgorzyno w trzeciej strefie, strefie gospodarki rolno-leśnej, selektywnej aktywizacji gospodarczej w tym rozwoju turystyki. Dla Strefy III przewidziano jako funkcje główne: gospodarkę leśną, rolnictwo, przetwórstwo rolno-spożywcze, turystykę intensywną (dla wybranych obszarów) oraz funkcje ochronne – intensyfikacja. Funkcjami uzupełniającymi są – turystyka ekstensywna, przemysł wydobywczy. 
Gmina Węgorzyno w „Planie zagospodarowania przestrzennego…” została sklasyfikowana jako podstrefa III J, w skład której wchodzą następujące gminy miejsko-wiejskie: Chociwel, Ińsko i Węgorzyno. Podstawową funkcją przewidzianą dla tego obszaru jest turystyka i rolnictwo ekologiczne, zaś uzupełniającymi przemysł rolno-spożywczy i selektywnie przemysł wydobywczy. Duży wpływ na rozwój obszaru ma funkcja ochrony środowiska przyrodniczego, która przewiduje na terenie Gminy Węgorzyno utworzenie m.in., OCK Łobesko-Węgorzyński (doliny rzek: Brzeźnickiej Węgorzy i Starej Regi). Przewidywane jest również utworzenie nowej formy obszarowej ochrony środowiska kulturowego ZSOK2 Zespół wsi gminy Węgorzyno. Natomiast w zakresie zamierzeń inwestycyjnych jest przewidziane: modernizacja linii kolejowej Szczecin – Koszalin – Gdańsk, budowa gazociągu w ciągu Łobez – Węgorzyno – Chociwel - Ińsko ze stacją redukcyjno – pomiarową                            I° w miejscowościach Chociwel, Ińsko, Cieszyno i Węgorzyno oraz budowa ścieżek rowerowych – międzynarodowej trasy rowerowej – „Tysiąca Jezior”.

2.5 Wytyczne wynikające z „Programu ochrony środowiska województwa zachodniopomorskiego”

„Program ochrony środowiska województwa zachodniopomorskiego” przyjęty uchwałą nr XXV/356/2002 w dniu 7.10.2002r. przez Sejmik Województwa Zachodniopomorskiego określa cele, harmonogram działań oraz źródła finansowania niezbędne do prowadzenia przez samorząd województwa działań w zakresie polityki ekologicznej i tworzenia innych programów branżowych. Program stanowi podstawę do formułowania wytycznych do powiatowych i gminnych programów ochrony środowiska. Głównym celem Programu jest przyjęcie jako obowiązującej dla całego województwa zachodniopomorskiego, zasady zrównoważonego rozwoju. Oznacza to, przyjęcie takiego modelu rozwoju, w którym zaspokajanie bieżących potrzeb społecznych oraz potrzeb przyszłych pokoleń jest traktowany równoprawnie i ma łączyć w sposób harmonijny, troskę o zachowanie dziedzictwa przyrodniczego i kulturowego narodu z postępem cywilizacyjnym i ekonomicznym, będącym udziałem wszystkich grup społecznych.
Uwzględniając „Program ochrony środowiska województwa zachodniopomorskiego”  cele i zadania dla Gminy Węgorzyno są następujące:                                                                                                                                        
•	likwidacja zagrożenia środowiska przed środkami ochrony roślin i ich opakowań 
•	(likwidacja mogilników) 
•	poprawa jakości wody pitnej – modernizacja istniejących stacji uzdatniania wody 
•	i budowa nowych,
•	realizacja programu oczyszczania ścieków komunalnych – rozbudowa sieci kanalizacyjnej,  
•	selektywna zbiórka odpadów komunalnych i ich właściwe zagospodarowanie,
•	eliminacja węgla jako paliwa w kotłowniach, poprzez zastąpienie go innymi ekologicznymi nośnikami energetycznymi,
•	program ochrony  i rekultywacji jezior oraz sanacji ich zlewni.

2. 6. Przesłanki wynikające ze „Strategii rozwoju powiatu łobeskiego”

W Strategii Rozwoju Powiatu Łobeskiego przewiduje się, że tendencje rozwoju gospodarczego w gminie Węgorzyno będą skoncentrowane głównie na rolnictwie oraz przetwórstwie rolnym i drzewnym. Ponadto przygotowywane są w pełni uzbrojone tereny (z zachowaniem strefy ochronnej) pod zabudowę przemysłową. Urozmaicona rzeźba terenu, duża liczba jezior, rzek i ogromne obszary leśne sprawiają, że rejon gminy doskonale nadaje się do wypoczynku i turystyki (pieszej, rowerowej, wodnej). Władze samorządowe gminy starają się ten kierunek intensywnie rozwijać gdyż rozbudowa bazy turystyczno-noclegowej stanowi szansę rozwoju gminy. Gmina znajduje się w obszarze zagrożonym bezrobociem strukturalnym i z tego powodu potencjalni inwestorzy mogą liczyć na ulgi podatkowe. Strategia Rozwoju Powiatu Łobeskiego ściśle wiąże działania władz samorządowych Gminy Węgorzyno                        z osiągnięciem celu strategicznego powiatu łobeskiego jakim jest stworzenie zintegrowanego i rozwiniętego gospodarczo powiatu. 

Strategia zakłada, iż jego osiągnięcie jest możliwe po zrealizowaniu następujących celów operacyjnych (do 2015 roku):
•	dobry stan infrastruktury technicznej;
•	dobre warunki do inwestowania;
•	sprzyjające warunki dla edukacji i rozwoju młodzieży;
•	świadomość wspólnych celów;
•	rozwinięta baza turystyczna;
•	dobrze funkcjonująca infrastruktura społeczna;
•	nowoczesna gospodarka rolna i leśna, działania proekologiczne, ochrona  
      środowiska.

2.7 Wytyczne wynikające z „Planu gospodarki odpadami dla powiatu łobeskiego”

Plan gospodarki odpadami dla powiatu łobeskiego przewiduje, że działania doraźne będą podejmowane samodzielnie przez poszczególne gminy, zaś kompleksowe rozwiązanie problemów z odpadami będzie podjęte przy pomocy Celowego Związku Gmin R-XXI. Plan gospodarki odpadami z sektora komunalnego w gminach Dobra, Radowo Małe, Resko i Węgorzyno jest więc ściśle powiązany z celami i zadaniami Związku. W planie gospodarki odpadami dla powiatu łobeskiego przyjęto następujące cele:
1.	Udział merytoryczny i finansowy ww. gmin powiatu łobeskiego w tworzeniu regionalnego systemu gospodarki odpadami zgodnie z wyznaczonymi przez Celowy Związek Gmin R-XXI zadaniami w tym zakresie, 
2.	Objęcie 100 % mieszkańców i podmiotów gospodarczych zorganizowaną zbiórką wytwarzanych odpadów komunalnych, 
3.	Likwidacja istniejących tzw. dzikich wysypisk odpadów oraz prowadzenie działań zapobiegających ich ponownemu powstawaniu, 
4.	Opracowanie projektów i przeprowadzenie zamknięcia i rekultywacji istniejących składowisk, których użytkowanie nie jest dalej możliwe oraz przeprowadzenie przedsięwzięć w zakresie wykorzystania tych terenów dla innych potrzeb związanych z gospodarką odpadami.
5.	Realizacja przedsięwzięć techniczno-organizacyjnych oraz informacyjno-edukacyjnych w celu osiągnięcia możliwie największego odzysku i recyklingu poszczególnych rodzajów odpadów. 
6.	Realizacja przedsięwzięć związanych z maksymalnym zagospodarowaniem                    w R.Z.Z.O. niektórych odpadów przemysłowych, gromadzonych w sposób selektywny, zwłaszcza obojętnych dla środowiska - poprzez ich selektywną zbiórkę i przygotowanie miejsc ich okresowego magazynowania w celu dalszego zagospodarowania.
7.	Prowadzenie działalności informacyjno-edukacyjnej w zakresie bezpiecznego gospodarowania odpadami wytwarzanymi przez mieszkańców i podmioty gospodarcze. 
8.	Ograniczenie ilości wytwarzanych osadów ściekowych i ich zagospodarowanie.
9.	Likwidacja mogilników odpadów agrochemicznych. 
10.	Rozwój zbiórki odpadów niebezpiecznych wytwarzanych w sektorze komunalnym poprzez utworzenie co najmniej jednego punktu gromadzenia odpadów niebezpiecznych (P.G.O.N.) w każdej gminie. 

2.8. Wytyczne wynikające z „Programu ochrony środowiska powiatu      łobeskiego”

Program ochrony środowiska powiatu łobeskiego zakłada realizację następujących celów ochrony środowiska do roku 2007, z perspektywą do roku 2011:

1.	Minimalizacja wpływu na środowisko oraz eliminacja ryzyka dla zdrowia ludzi                 w miejscach największego oddziaływania na środowisko.

2.	Zapewnienie odpowiedniej jakości użytkowej wód, racjonalizacja zużycia wody, zwiększenie zasobów w zlewniach oraz ochrona przed powodzią.

3.	Zminimalizowanie ilości wytwarzanych odpadów oraz wdrożenie nowoczesnego systemu ich wykorzystania i unieszkodliwiania. 

4.	Zapewnienie wysokiej jakości powietrza, redukcja emisji gazów ciepłowniczych                i niszczących warstwą ozonową, zminimalizowanie uciążliwego hałasu 
i ochrona przed promieniowaniem elektromagnetycznym.

5.	Racjonalizacja wykorzystania materiałów, wody i energii.

6.	Ochrona powierzchni ziemi przed degradacją oraz rekultywacja terenów zdegradowanych.

7.	Ochrona przyrody i krajobrazu poprzez zachowanie walorów i zasobów przyrodniczych z uwzględnieniem georóżnorodności i bioróżnorodności oraz rozwoju zasobów leśnych.

8.	Przeciwdziałanie poważnym awariom.

9.	Edukacja ekologiczna poprzez uspołecznianie polityki ekologicznej przez tworzenie warunków do udziału obywateli, grup społecznych i organizacji 
w procesie kształtowania modelu zrównoważonego rozwoju .

10.	Zbudowanie systemu monitoringu i oceny środowiska, dostosowanego do wymagań i standardów Unii Europejskiej.

III. Aktualna sytuacja społeczno-gospodarcza w gminie Węgorzyno

3.1.	Uwarunkowania wewnętrzne rozwoju
3.1.1. Położenie geograficzne
3.1.2. Demografia
3.1.3. Rynek pracy
3.2. Środowisko przyrodnicze
3.2.1. Rzeźba terenu
3.3. Środowisko kulturowe 
3.4. Gospodarka
3.5. Turystyka
3.6. Zagospodarowanie przestrzenne

3.1 Uwarunkowania wewnętrzne rozwoju
3.1.1 Położenie geograficzne
Gmina Węgorzyno położona jest w środkowej części województwa Zachodniopomorskiego, w powiecie łobeskim.
Powierzchnia gminy wynosi 256 km, zamieszkuje ją ok. 7,5 tys. mieszkańców.                          Pod względem obszarowym gmina plasuje się w środku gmin województwa zachodniopomorskiego, a pod względem gęstości zaludnienia, należy do gmin o niskim wskaźniku zaludnienia.
Od strony południowej graniczy z gminą Ińsko od zachodu z gminami Chociwel 
i Dobrą Nowogardzką, od północy z gminą Radowo Małe i Łobez, a od wschodu z gminą Drawsko Pomorskie. Zabudowa obszaru gminy skupia się w obrębie 39 miejscowości położonych na terenie 17 sołectw.

W Y K A Z    S O Ł E C T W

1.	Brzeźniak
2.	Cieszyno
3.	Chwarstno
4.	Kraśnik Łobeski
5.	Lęsięcin
6.	Mielno
7.	Mieszewo
8.	Przytoń
9.	Runowo Pomorskie
10.	Runowo
11.	Sarnikierz
12.	Sielsko
13.	Stare Węgorzyno
14.	Trzebawie
15.	Winniki
16.	Wiewiecko
17.	Zwierzynek

     Tabela 1:Podział administracyjny *
Specyfikacja	Powierzchnia
w km2	Sołectwa	Miejscowości	
				
Powiat Łobeski	
1066
	
81	
162	
Gmina Węgorzyno	
256
	
17	
39	
Węgorzyno – miasto
	7	-	1	
Gmina w stosunku do powiatu
Łobeskiego	24%	21%	24%	
Miasto w stosunku do powiatu
Łobeskiego	1%	-	1%	
                            *Stan na dzień 31.12.2002r.                                                    Źródło: Urząd Statystyczny w Szczecinie 2003r.

Gmina położona jest na skrzyżowaniu dwóch ważnych dróg; krajowej nr 20 prowadzącej ze Szczecina przez Stargard Szczeciński – Drawsko – Kościerzynę do Trójmiasta oraz drogi wojewódzkiej nr 151 – prowadzącej z Gorzowa przez Ińsko do Koszalina. Drogi te, a także linia kolejowa (zelektryfikowana – klasa pierwszorzędna) przebiegająca przez tereny gminy  i łącząca Szczecin z Gdynią umożliwiają dobre jej skomunikowanie w skali ponadlokalnej. Północna część gminy leży w obszarze Wysoczyzny Łobeskiej, południowa natomiast wchodzi w skład Ińskiego Parku Krajobrazowego, utworzonego dla ochrony najcenniejszych pod względem przyrodniczym i krajobrazowym terenów Pojezierza Ińskiego.

3.1.2 Demografia
Mieszkańcy Miasta i Gminy Węgorzyno stanowią społeczność liczącą 7.307 osób, 
w tym Miasto -  3.016  - według stanu na dzień 31.12.2002.

Tabela2:Struktura ludności w poszczególnych latach
Lata	Ludność	Mężczyźni	Kobiety	Gęstość zalud-
nienia na 1/km	Ilość kobiet na
100 mężczyzn	
	ogółem	wieś	miasto	ogółem	miasto	ogółem	miasto	ogółem	miasto	ogółem	Miasto	
1996	7398	4489	2909	3688	1414	3710	1495	28	415	100,6	105,7	
1997	7323	4446	2877	3650	1398	3673	1479	28	411	100,6	105,8	
1998	7333	4458	2875	3652	bd	3681	bd	28	410	100,8	bd	
1999	7339	4465	2874	3655	1401	3684	1473	28	410	100,8	105,1	
2000	7626	4564	3062	2341	1514	2223	1548	30	437	95,0	102,2	
2002	7307	4291	3016	3683	1498	3624	1518	29	431	98,4	101,3	
 Źródło: roczniki statystyczne
 
Rozwój demograficzny według struktury wiekowej ludności

Kształtowanie się grup funkcjonalnych ludności stanowi o podstawowych uwarunkowaniach polityki społecznej w gminie. 

Tabela 3: Ludność w wieku produkcyjnym i nieprodukcyjnym*
Specyfikacja
	ogółem 
	Ludność w wieku 
	
		Przedprodukcyjnym	Pro-dukcyjnym	Popro-dukcyjnym	
		Razem	0-2 lata	3-6	7-14	15-17			
Powiat Łobeski	38.600	9.593	1.209	1.804	4.577	2.003	23.398	5.609	
Gmina Węgorzyno	7.307	1.824	233	383	852	356	4.286	1.197	
Węgorzyno – miasto	3.016	741	104	160	321	156	1.892	383	
Gmina w stosunku do powiatu
Łobeskiego	19%	19%	19%	21%	19%	18%	18%	21%	
Miasto w stosunku do powiatu
Łobeskiego	8%	8%	9%	9%	7%	8%	8%	7%	
*Stan na dzień 31.12.2002r.                                                                 Źródło: Urząd Statystyczny w Szczecinie 2003r.

Grupa przedprodukcyjna będzie uległa zmniejszeniu jako całość, ale faktycznie zmniejszenie będzie dotyczyło szkoły podstawowej 7÷14 lat (7÷12 lat po uwzględnieniu reformy szkolnictwa) i szkoły średniej 15 (13) ÷17 lat. Grupy żłobkowa i przedszkolna będą rosły, z uwagi na to, że w wiek tworzenia rodzin wchodzą roczniki wyżu demograficznego z lat 1978÷1983, co zwiększy przewidywaną liczbę urodzeń. 
Grupa produkcyjna będzie rosła z uwagi na wspomniany wyżej wyż demograficzny- roczniki 1978÷1983, wejdą w wiek produkcyjny. Stąd też relatywnie dynamiczne będą przyrosty siły roboczej, stwarzając tym samym problemy na rynku pracy.
Grupa poprodukcyjna ludności nie będzie rosła dynamicznie, a nawet przez kilka lat utrzyma się na tym samym poziomie. Odczuwalny wzrost tej grupy nastąpi dopiero po 2010 roku i wówczas stworzy ona poważne problemy socjalne. 

3.1.3 Rynek pracy i struktura bezrobocia
Przejawiające się w ciągu ostatnich 10 lat przekształcenia strukturalne 
i gospodarcze miały ogromny wpływ na sytuację ekonomiczną ludności. Dotyczy to zwłaszcza ludności wiejskiej, która z powodu likwidacji PGR i słabej kondycji rolnictwa indywidualnego została szczególnie narażona na niekorzystne skutki transformacji. Bezrobocie jawne jak i ukryte jest jednym z najważniejszych społecznych i ekonomicznych problemów gminy. W dzisiejszych realiach rynkowych szansę na utrzymanie się z rolnictwa ma nieliczna grupa większych obszarowo gospodarstw rolnych. 

Główne przyczyny bezrobocia:
•	restrukturyzacja gospodarki, 
•	regres gospodarczy w sektorze rolniczym i innych gałęziach gospodarki,
•	brak własnego kapitału inwestycyjnego jak i obcego oraz zasobów pieniężnych,
•	niekorzystna koniunktura w rolnictwie.

Głównym problemem bezrobocia jest brak miejsc pracy na terenie gminy i w jej otoczeniu. Wielu bezrobotnych podejmuje się zatrudnienia w ramach tzw. prac interwencyjnych lub robót publicznych, które są jedyną szansą na jakąkolwiek pracę. 

           Tabela 4 Stan bezrobocia w powiecie Łobeskim 
Bezrobotni wg gmin
	
Miasto / Gmina	Ogółem	Zamieszkali na wsi	Wskaźnik
bezrobocia	
	razem	kobiety	razem	kobiety		
Gmina Radowo Małe	701	369	701	369	30.2%	
MG Dobra	712	350	380	180	25.7%	
MG Łobez	1955	1019	630	318	21.4%	
MG Resko	1212	594	614	304	23.6%	
MG Węgorzyno	1067	575	643	338	24.4%	
Powiat Łobeski	5647	2907	2968	1509	23.8%	
            *Stan na dzień 30.09.2004r.                                               Źródło: Wojewódzki Urząd Pracy w Szczecinie.

3.2 Środowisko przyrodnicze
3.2.1 Rzeźba terenu
Miasto i gmina Węgorzyno położone są w prowincji Niżu Środkowoeuropejskiego, podprowincji Pobrzeża Południowobałtyckiego, 
w makroregionie Pojezierza Zachodniopomorskiego. Ich tereny leżą w obszarze dwóch mezoregionów: Pojezierza Ińskiego oraz Wysoczyzny Łobeskiej. Charakterystycznymi elementami kształtującymi lokalny krajobraz są moreny czołowe, położone w kierunku z południkowego na północno-wschodni, obserwowane pod postacią licznych wzgórz, pokrytych często kompleksami leśnymi oraz rynnowe jeziora, również pochodzenia polodowcowego. Największym z nich jest Woświn, malownicze jezioro leżące w południowo- zachodniej części gminy. 
Wysoczyzna Łobeska, przylega od północy do Pojezierza Ińskiego, od którego różni się mniejszym wzniesieniem ponad poziom morza oraz mniejszym zróżnicowaniem rzeźby terenu. Cechą charakterystyczną tego mezoregionu jest także mniejsza liczba jezior. Wysoczyznę przecina dolina Regi wraz z dopływami, przepływająca przez rynny polodowcowe. Pod względem hydrograficznym gmina leży w całości w dorzeczu Regi, jednej z większych rzek zachodniego Pomorza, uchodzącej do Bałtyku w rejonie Mrzeżyna. Główną osią hydrograficzną obszaru gminy jest Ukleja, lewy dopływ Regi o długości 48 km. Rzeka ta wypływa z jeziora Dłusko i dzieli tereny gminy na dwie części płynąc w kierunku północnym.

Geologia i geomorfologia
Strukturę geologiczną terenów gminy i miasta tworzą przede wszystkim utwory trzeciorzędu  i czwartorzędu Niecki Szczecińskiej. Utwory tych okresów geologicznych to w przypadku czwartorzędu piaski i iły mioceńskie, zalegające do głębokości 100- 150 m oraz iłowce i mułowce oligoceńskie. Utwory trzeciorzędowe tworzą strukturę geologiczną południowej części gminy. Pochodną jej struktury geologicznej                            są występujące na terenach gminy złoża kopalin - przede wszystkim iłów, piasków                  i żwirów, ale także kredy, torfu i borowiny. Największe eksploatowane złoże kruszyw to Storkowo, obejmujące częścią swojego zasięgu fragment terenów gminy w jej południowej części.
 Rzeźba terenów miasta i gminy tworzy podstawowe komponenty lokalnego krajobrazu. Główne jego elementy to różnego typu formy polodowcowe, związane ze skutkami działania zlodowacenia bałtyckiego. W południowej części gminy zaznacza się strefa moreny czołowej dawnego lądolodu. Obejmuje ona swoim zasięgiem okolice Dłuska, Sulic, Węgorzynka, Brzeźnicy i tworzy wyraźny pas, przebiegający od wschodu na zachód przez kompleksy leśne północnego skraju Ińskiego Parku Krajobrazowego i jego otoczenia. Krajobraz tego pasma tworzą liczne rynny glacjalne, z których największe to położona w zachodniej części gminy rynna jeziora Dłusko 
i Woświn, oraz położona we wschodniej części rynna Brzeźnickiej Węgorzy. Nachylenie stoków tych rynien jest często znaczne, a różnica wzniesień pomiędzy ich dnem a poziomem otoczenia dochodzi do kilkudziesięciu metrów. W tej części gminy położone są liczne wzniesienia, o przeciętnej wysokości od 120 do 164 m.n.p.m. Środkowa i północna część terenów gminy jest objęta strefą moreny dennej, zalegającego tam niegdyś lodowca. Charakteryzuje ją nieco odmienny typ krajobrazu, ukształtowanego innymi formami działania lądolodu w jego strefie dennej. Rzeźba tego obszaru jest pofalowana, z dużą ilością pagórków i pojedynczych wzniesień 
o wysokości wahającej się w granicach 80 do 100 m.n.p.m. Różnice wysokości na tym terenie są mniejsze niż w strefie moreny czołowej i wynoszą około 30 m. Wszystkie jeziora tu położone mają również genezę lodowcową, przy dominującym udziale jezior typu rynnowego.

Gleby
Tereny gminy i miasta mają dość słabe gleby pod względem jakości 
i przydatności rolniczej, młode z geologicznego punktu widzenia. Są zróżnicowane pod względem bonitacyjnym, występują tu przede wszystkim gleby klas IVa, V, VI 
i VIb. Grunty III klasy stanowią dość niski odsetek powierzchni gminy i zalegają głównie w jej zachodniej części. Ich właściwości zależą od składu skał, które je tworzyły. Występują tu też gleby rdzawe i płowe o gorszych właściwościach 
i przydatności rolniczej, klasy VI. Uzupełnieniem opisanych typów są bielice gliniaste 
i słabogliniaste oraz gleby hydromorficzne - torfy  i mady, zalegające w dolinach rzek. Struktura i typy gleb mają znaczący wpływ na dominujące na terenie gminy typy upraw oraz ich rozkład przestrzenny i jakość. Zachodnie połacie gminy należą do najkorzystniejszych pod względem rolniczego wykorzystania gleb.

Hydrografia
Główną osią hydrograficzną gminy jest Ukleja, lewy dopływ Regi o długości 48 km, wypływająca z jeziora Dłusko. Oprócz niej układ hydrograficzny tego obszaru kształtuje pięć innych rzek oraz liczne mniejsze cieki wodne, wśród których wymienić należy: Brzeźnicę, ciek wodny o długości około 4 km, wypływający z okolic Jankowa, uchodzący do jeziora Brzeźniak; Brzeźnicką Węgorzę, która jest dopływem Regi                  o długości około 40 km, wypływającym z jeziora Studnica, (jest to druga co do wielkości rzeka w najbliższym otoczeniu gminy, jednak na jej terenie leży tylko część koryta tej rzeki); Golnicę, dopływ Reskiej Węgorzy o długości około 12 km, Krzesznę, dopływ Reskiej Węgorzy o długości 5 km, Reską Węgorzę, lewy dopływ Brzeźnickiej Węgorzy o długości 21 km.
Strukturę hydrograficzną gminy kształtują obok w/w cieków również liczne rynnowe jeziora, pochodzenia postglacjalnego oraz sztuczne zbiorniki wodne. Największym  z jezior na terenie gminy jest Woświn o powierzchni 831 ha. Jezioro to wraz z innymi: Dłusko (pow. 56 ha), Mielno (pow. 74 ha), Okrzeja (pow. 101 ha), Sambórz Duży (pow. 50 ha) i Sambórz Mały (pow. 13 ha) tworzy grupę zbiorników wodnych, położonych w zachodniej części gminy. Drugą znacznie większą pod względem ilości i łącznej powierzchni grupę tworzą jeziora położone w południowo-wschodniej części gminy: Brzeźno (pow. 98 ha), Czarne Dolne (pow. 1 ha), Czarne Górne (pow. 8 ha), Dobrowo (pow. 5 ha), Dubie (pow. 13 ha), Gardno (pow. 6 ha), Okrągłe (pow. 1 ha), Przytoń (pow. 31 ha), Rogowo (pow. 6 ha), Rogówko (pow. 2,5 ha), Stępno Duże (pow. 7 ha), Stępno Małe (pow. 4 ha), Storkowskie Dolne (pow. 5 ha), Storkowskie Górne (pow. 5 ha), Sulcowe (pow. 3 ha), Węgorzyno (pow. 68 ha), Wolnowo (pow. 11 ha), Wiewiecko (pow. 5 ha), Zajezierze (pow. 73 ha), Żabice (pow. 67 ha). Na terenie gminy i miasta Węgorzyno znajduje się łącznie 26 różnej wielkości jezior o łącznej powierzchni 1545 ha. Stanowią bardzo ważny element lokalnych ekosystemów, są jednocześnie bardzo istotnym elementem krajobrazu gminy, decydującym o jej niepodważalnych walorach turystycznych.
Stan czystości wód powierzchniowych kształtuje się rozmaicie. Większość rzek                    i cieków wodnych w swoich początkowych odcinkach przebiegających przez obszary źródliskowe posiada I klasę czystości. Ze względu na regres w gospodarce rolniczej na przestrzeni ostatnich lat, zauważalnym zjawiskiem jest spadek stopnia zanieczyszczenia wód fosforanami i innymi substancjami pochodzenia organicznego. Ma to korzystny wpływ zwłaszcza na stan czystości wód w jeziorach, ponieważ dzięki temu proces ich eutrofizacji ulega spowolnieniu. Ocena stopnia zanieczyszczenia wód na terenie gminy na przestrzeni ostatnich lat wykazuje, że nastąpiła tu niewielka poprawa jakości                   we wszystkich grupach zanieczyszczeń.

Klimat
Położenie geograficzne gminy na wpływ na warunki klimatyczne. Podstawowe wartości parametrów meteorologicznych tego obszaru, takie jak średnia ilość opadów, dominujące kierunki i siła wiatrów czy średnie temperatury są reprezentatywne dla całego obszaru Pojezierza Zachodniopomorskiego. Średni okres wegetacyjny, trwa                  tu około 210 dni, średnia temperatura w roku waha się w przedziale od 6,5 do 7°C, wielkość opadów waha się pomiędzy 600 a 650 mm. Istotną cechą lokalnego klimatu jest bardzo duża zmienność i nieregularność, związana z jednej strony z łatwym przemieszczaniem się dużych mas powietrza, z drugiej ze skomplikowaną rzeźbą terenu. 

Lasy i tereny zieleni
Lasy na terenie gminy znajdują się pod zarządem Nadleśnictwa Łobez. Bezpośredni zarząd sprawują w terenie leśnictwa: Unimie, Bonin, Rogówko, Ginawa, Węgorzyno, Ińsko, Storkowo. Przestrzeń, jaką zajmują stanowi 24% powierzchni gminy. Lasy położone na terenie gminy są lasami gospodarczymi, pochodzą z wtórnych nasadzeń               o zunifikowanym często składzie gatunkowym, dominuje w nich świerk i sosna, wprowadzana na siedliska dawnych buczyn i grądów. Zauważalne jest w ostatnich latach zjawisko ponownego zalesienia terenów dawnych upraw, postępujące częściowo w sposób zaplanowany, a częściowo będące następstwem naturalnej sukcesji                          na terenach nie użytkowanych rolniczo. Są to młode lasy, w których dominują takie gatunki jak brzoza, topola osika oraz różne gatunki wierzby.
Ważnymi elementami struktury krajobrazu są liczne zachowane na terenie gminy zabytkowe założenia parkowe lub ich pozostałości. Jest ich łącznie dziewiętnaście, położone są  w następujących miejscowościach: Brzeźniak, Brzeźnica, Cieszyno, Dłusko, Gardno, Ginawa, Kąkolewice, Kraśnik, Lesięcin, Mieszewo, Podlipce, Przytoń, Rogówko, Runowo, Sielsko, Węgorzynko, Wiewiecko, Winniki, Zwierzynek. Wszystkie prawie założenia parkowe są w znacznym stopniu zdegradowane, (wyjątkiem jest park przypałacowy w Dłusku). Przyczyną takiego stanu rzeczy jest położenie tych założeń w sąsiedztwie dawnych siedzib Państwowych Gospodarstw Rolnych, które zajmowane obiekty zaniedbywały i niszczyły. Drzewostany w tych parkach tworzą takie gatunki jak: buk zwyczajny, buk czerwony, dąb szypułkowy, dąb czerwony, grab zwyczajny, kasztanowiec zwyczajny, klon zwyczajny, lipa szerokolistna, lipa wąskolistna, świerk pospolity. Zasadniczymi elementami miejskiego układu zieleni urządzonej są park miejski na wzgórzu Żalnik 
i tereny stadionu oraz ośrodka sportowego, tworzące jeden zwarty kompleks 
w centralnej części Węgorzyna. Natomiast istotnym elementem krajobrazu gminy są licznie występujące na jej terenie aleje, nasadzane wzdłuż ciągów komunikacyjnych oraz granicach własności pól. Ich wiek i skład gatunkowy jest zróżnicowany. Najstarsze wchodzą w skład zaplanowanych założeń przestrzennych miejscowości, do których prowadzą, stanowiąc przedłużenie założonych tam parków. Główne gatunki drzew wykorzystywane do nasadzeń to lipa wąskolistna i szerokolistna, dąb szypułkowy, jesion wyniosły. Występują również nasadzane później, w okresie powojennym aleje topolowe wierzbowe i brzozowe.
3.3 Środowisko kulturowe
Rys historyczny
Ukształtowana w okresie średniowiecza sieć osadnicza przetrwała bez większych zmian do lat trzydziestych XVII wieku. Na ten czas przypada również powstanie dużej liczby nowych zespołów dworskich, bądź folwarcznych, z których większość przebudowano gruntownie w XIX wieku. Sytuowanie zespołów dworskich i folwarcznych w obrębie wsi, spowodowało zmiany w ich tradycyjnym rozplanowaniu. Przykładami takich zdeformowanych układów jest: Brzeźniak, Cieszyno, Ginawa, Kraśnik, Rogówko                   i Runowo. W pozostałych miejscowościach, dzięki lokalizacji dworów poza obrębem niwy siedliskowej, pierwotne rozplanowanie wsi pozostało niezmienione. Tak jak trwałym okazał się plan wsi i podział własnościowy tak zabudowa była systematycznie wymieniana, stare domy likwidowano ze względu na niską trwałość budulca jak 
i niedoskonałości cywilizacyjne oraz naturalne wyeksploatowanie. Nowe domy wznoszono jednak na miejscu poprzednich i tym sposobem krajobraz wsi ulegał nieznacznym zmianom.
Zasadnicze zmiany w rozplanowaniu i charakterze zabudowy wsi zaczęły następować pod koniec XIX wieku. W okresie tym szereg wsi zostało rozbudowanych do układów wielodrożnych i prawie wszystkie zostały połączone gęstą siecią dróg, które obsadzono drzewami: lipami, jesionami, kasztanowcami i dębami. Nasadzenia drzew prowadzono również na granicach pól tworząc aleje śródpolne. Poważną inwestycją państwową rzutującą na rozwój regionu była podjęta w latach trzydziestych, po dojściu Hitlera do władzy, budowa autostrady, łączącej Szczecin z Prusami Wschodnimi. Prace przy autostradzie prowadzono na terenie gminy Węgorzyno w okresie od 1936 -1938, siłami miejscowymi i przy pomocy robotników zakwaterowanych w kilkudziesięciu obozach. Po wojnie eksploatowano istniejącą zabudowę bez podejmowania żadnych inwestycji budowlanych, w zasadzie do lat siedemdziesiątych. Po 1970 r. w kilku miejscowościach, na terenie, których działały Państwowe Gospodarstwa Rolne, powstały bloki mieszkalne o typowej dla tego okresu stylistyce, zupełnie nie dostosowanej do charakteru miejscowego budownictwa. Brak remontów powodował systematyczne ubytki zabytkowej zabudowy w zespołach podworskich i folwarcznych, a także w zabudowie wiejskiej, gdzie rozbierane były głównie budynki gospodarcze. Walory przyrodnicze gminy i prawna możliwość budowy domów letniskowych zapoczątkowały rozwój turystyczny gminy. Od lat osiemdziesiątych w miejscowościach położonych nad jeziorami np. w Cieszynie, Przytoniu zaczęły powstawać domki rekreacyjne budowane nad brzegami jezior, z dala od wsi. Ten nowy typ rozwoju wzmacniający gospodarczo gminę rzutuje także na zmiany w krajobrazie, które pozbawione kontroli mogą niekorzystnie wpływać na jakość przestrzeni wiejskiej.
Rozkład sieci osadniczej na terenie gminy, oprócz uwarunkowań wynikających           z historycznych stosunków własnościowych, zależny jest w dużej mierze od warunków topograficznych. Są one na terenie gminy bardzo zróżnicowane, a charakteryzuje                je pagórkowata rzeźba terenu, liczne jeziora rynnowe, w tym największe Jezioro Woświn, wyznaczające zachodnią granicę gminy, rzeka Brzeźnicka Węgorza, wyznaczająca wschodnią granicę gminy i pas lasów na południowej granicy, stanowiący zarazem otulinę Ińskiego Parku Krajobrazowego. W sieci osadniczej wyróżnić można trzy grupy osad, znacznie się od siebie różniących: najbardziej rozbudowana sieć osad rozlokowana jest wzdłuż wschodniego brzegu Jeziora Woświn; są to z reguły duże miejscowości o mocno akcentowanej zabudowie chłopskiej. W tym rejonie zachowało się najwięcej przykładów średniowiecznych układów ruralistycznych, w formie owalnic z częściowo lub całkowicie zachowanymi nawsiami. Do najcenniejszych należą plany wsi Mielno i Mieszewo, nieco młodsza grupa osad, rozlokowana jest wzdłuż wschodniej granicy gminy, w dorzeczu rzek Reskiej                         i Brzeźnickiej Węgorzy, oraz przy brzegach jezior: Brzeźniak i Przytoń, położone                          tu miejscowości są mniejsze niż z grupy pierwszej i wyraźnie zdominowane rozbudowanymi zespołami podworskimi. Starsze elementy rozplanowania wsi, są tu               z reguły zatarte, a zachowane mają formy ulicówek. Fragmenty owalnicy przetrwały we wsi Przytoń; trzecią grupę stanowią osady usytuowane wzdłuż południowej granicy gminy, w terenie mocno zalesionym; charakteryzują się znacznym rozproszeniem zabudowy; przeważają tu typy osad podworskich z rozbudowanymi zespołami folwarcznymi i osadami robotników folwarcznych; największą wsią w tym rejonie jest Dłusko o układzie ulicówki.

Historyczne układy ruralistyczne
Cechą charakterystyczną wsi na terenie gminy jest ich atrakcyjne położenie                            na wzniesieniach i wzgórzach, dzięki czemu zabudowa wiejska, pomimo niewielkich gabarytów, jest tu dość dobrze eksponowana. Do grupy najstarszych, a zarazem najlepiej eksponowanych budowli należą kościoły, lokalizowane z reguły na grzbietach, najwyższych w obrębie wsi, wzniesień. Na terenie gminy istnieje 18 czynnych kościołów filialnych i parafialnych, 1 kaplica cmentarna i dwa kościoły pozostające               w ruinie. Z tej liczby, 14 zbudowanych jest z głazów granitowych i z cegły ceramicznej , a pozostałe w konstrukcji ryglowej. Najstarsze pochodzą z XV w., najmłodsze                      z okresu międzywojennego. Wszystkie posadowione na obszernych parcelach, ogrodzonych często kamiennymi murami. Tereny przykościelnych parceli do XIXw. pełniły funkcje cmentarzy. Obecnie tylko na kilku zachowane są historyczne nagrobki, np. w Cieszynie. W 7 miejscowościach, w: Kraśniku, Mieszewie, Przytoniu, Runowie, Sielsku, Winnikach i Zwierzynku, zachowane są pomniki poświęcone pamięci poległych w I wojnie światowej. W Kraśniku zachowało się ponadto mauzoleum rodziny Passartów, należące do nielicznych dzieł tego typu na terenie Pomorza.
Do budowli wiejskich użyteczności publicznej należą szkoły, istniejące pierwotnie prawie w każdej większej wsi. Budynki zachowane, pochodzą przeważnie 
z początku XXw. i z okresu międzywojennego, a wzniesione są z cegły w formie prostych parterowych domów, niewiele się różniących od domów wiejskich. Większość z nich zresztą zaadaptowano po 1945 r. na cele mieszkalne. Budowle tego typu znajdują się w: Cieszynie, Chwarstnie, Dłusku, Kraśniku Łobeskim, Lesięcinie, Mielnie, Podlipcach, Przytoniu, Sielsku i Winnikach. Z budowli przemysłowych zachowały się 
3 młyny: w Mieszewie, Runowie i Węgorsku, remiza w Brzeźniaku i Cieszynie oraz kuźnia w Przytoniu. Oprócz tego typu budowli na terenie gminy istnieją dwa zespoły zabudowy kolejowej: w Runowie Pomorskim i Węgorzynie.
Towarzyszące dworom budynki gospodarcze: obory, stajnie, owczarnie, stodoły, gorzelnie, kuźnie, itp., zbudowane są przeważnie z kamieni granitowych i z cegły                  w formach masywnych, okazałych budowli, zdobionych niekiedy detalem architektonicznym, pozostają w większości w bardzo złym stanie technicznym bądź              w ruinie. Najlepiej zachowany zespół tego typu zabudowy znajduje się w Lesięcinie, ciekawe formy ma również zespół gospodarczy w Podlipcach. Zespół w Mieszewie wyróżnia się oryginalnym, rzadko spotykanym rozplanowaniem budynków przy dziedzińcu w formie koła, same budowle są jednak mocno przekształcone i pozbawione pierwotnego charakteru.
Bardzo zaniedbane są również parki podworskie, przy których już od ponad pół wieku nie prowadzono żadnych prac pielęgnacyjnych. Większość parków (jest ich 
w sumie 19) powstało na bazie dawnych terenów leśnych, jako założenia krajobrazowe. Ważnymi składnikami kulturowego pejzażu wsi są zakładane w XIX i XX w., poza obrębem zabudowań wiejskich. Do bardziej charakterystycznych elementów krajobrazowo kulturowych terenów wiejskich i samego miasta Węgorzyna, należą aleje łączące poszczególne miejscowości, i szpalery drzew znaczące granice rozłogów pól. 

Charakterystyka układu przestrzennego miasta Węgorzyno 
Zachowana dawna zabudowa miasta pochodzi głównie z przełomu XIX / XX w. oraz                       z okresu międzywojennego. Charakterystyczne dwu- i trzykondygnacyjne kamienice usytuowane są w centrum przy ul. Grunwaldzkiej, Ks. F. Sosnowskiego, Łąkowej i przy            ul. Drawskiej. W pozostałych częściach miasta dominują domy wolnostojące, jednorodzinne typu willowego, przeważnie parterowe. Cechą kulturową i przestrzenną Miasta Węgorzyno jest kościół rzymsko-katolicki p.w. Wniebowzięcia NMP, zbudowany na miejscu obiektu z XV w., budynek pełniący obecnie rolę ratusza zbudowano na przełomie XIX i XX w. jako szkołę, tę funkcje pełnił do 1961,                     do okresowo pełnił również funkcję posterunku ówczesnej Milicji Obywatelskiej. Budynek adaptowano następnie na siedzibę Urzędu Miejskiego. 
Historyczny rodowód ma również szereg budynków o funkcji przemysłowej, należą do nich:  budynki dworca kolejowego z II poł. XIX w. mleczarnia przy skrzyżowaniu ul. Jagielońskiej i Przemysłowej, zbudowana w tym samym okresie, młyn zbudowany z pocz. XX w., usytuowany przy ul. Jagiellońskiej, a w pobliżu torów kolejowych zespół obiektów dawnej gazowni, zbudowany na pocz. XX w.

3.4 Gospodarka
Podstawowym problemem warunkującym rozwój gospodarczy miasta i gminy Węgorzyno, jest powstrzymanie spadku liczby miejsc pracy, jaki dokonał się tu                      w ostatnich latach. To przyczyniło się do tego, że terem gminy uznano za szczególnie zagrożony wysokim bezrobociem strukturalnym, wynikającym przede wszystkim ze zmniejszenia się ilości miejsc pracy w rolnictwie. Na terenie Miasta i Gminy wysoki udział w tworzeniu nowych miejsc pracy mają prywatne podmioty gospodarcze. Na terenie Miasta i Gminy w Węgorzynie w ewidencji działalności gospodarczej jest ogółem zarejestrowanych około 340 podmiotów gospodarczych (stan na dzień 04.11.2004r.) Dominujące branże to: handel i usługi (ponad 102 podmiotów), obsługa nieruchomości i firm (ponad 62 podmiotów), usługi budowlane i transportowe (ponad 100 podmiotów), a także przemysł (3 podmiotów). Nowe formy działalności podejmują nieliczne jeszcze gospodarstwa agroturystyczne, jest ich na terenie gminy 6.

Tabela 4: Podmioty gospodarki narodowej według sekcji
Specyfikacja	Rolnictwo łowiectwo  i leśnictwo	Prze-
mysł	Budow- nictwo	Handel            i napra-wy	Hotele i Resta-uracje	Transport, gospodarka magazynowa i łączność	Obsługa nierucho-mości          i firm	Ochrona zdrowia i opieka społeczna	Pozostała działalność usługowa 	Pozosta-łe sekcje	
Powiat Łobeski	214	293	217	834	77	177	512	121	132	161	
Gmina Węgorzyno	28	39	47	106	16	42	67	7	16	15	
Węgorzyno – miasto	9	19	26	72	12	18	53	6	11	9	
Gmina w stosunku do powiatu
Łobeskiego	13%	13%	22%	13%	21%	24%	13%	6%	12%	9%	
Miasto w stosunku do powiatu
Łobeskiego	4%	6%	12%	9%	16%	10%	10%	5%	8%	6%	
*Stan w końcu grudnia 2002r.                                                                 Źródło: Urząd Statystyczny w Szczecinie 2003r

Najlepiej prosperującymi oraz największymi podmiotami gospodarczymi działającymi na terenie miasta i gminy są: Bank Spółdzielczy Oddział w Węgorzynie, PPUH „Jamex”- wyrób materiałów budowlanych, betonowych i metalowych  , Gminna Spółdzielnia Samopomoc Chłopska w Węgorzynie, „Techbud”-Zakład Ogólnobudowlany, PKN Orlen Stacja w Węgorzynie, Poczta Polska Oddział 
w Węgorzynie, Pagok –fabryka mebli, Zakład Mechaniki Precyzyjnej, Tartak –Przytoń, Rosens Betons-Polska Sp z o.o.. Na terenie gminy działa ponadto: Młyn w Runowie, gorzelnia i piekarnia w Mieszewie, masarnia w Runowie, (są to główne obiekty produkcyjne) oraz Zakład Usług Komunalnych. Występują tu również obiekty zaopatrzenia rolnictwa i gospodarstw domowych: punkt skupu żywca, skład opału, materiałów budowlanych czy punkt sprzedaży pasz. Udział w zatrudnieniu na terenie gminy mają również Polskie Koleje Państwowe, przedsiębiorstwo to zatrudnia obsługę stacji kolejowej w Runowie Pomorskim oraz urządzeń jej towarzyszących.

Tabela 5: Pracujący w gospodarce narodowej
Specyfikacja	Ogółem	W tym kobiety	Rolnictwo, łowiectwo i leśnictwo, rybołówstwo i rybactwo	Przemysł i budownictwo	Usługi rynkowe	Usługi nierynkowe	
Powiat Łobeski
	4.740	2.404	364	2.070	865	1.441	
Gmina Węgorzyno	638	272	39	313	143	143	
Węgorzyno – miasto	455	217	3	222	122	108	
Gmina Węgorzyno w stosunku do powiatu
Łobeskiego	13%	11%	11%	15%	17%	10%	
Miasto Węgorzyno           w stosunku do powiatu
Łobeskiego	10%	9%	0,8%	11%	14%	7%	
*Stan na dzień 31.12.2002r.                                                                Źródło: Urząd Statystyczny w Szczecinie 2003r.
Tabela 6: Sklepy, punkty sprzedaży paliw i targowiska*

Specyfikacja
	Sklepy
	Punkty sprzedaży paliw	Targowiska	Roczne wpływy z opłaty targowej w tys. zł	
	ogółem	pracujący	ogółem	pracujący	stałe	sezonowe (w ciągu roku) 		
					ogółem	Powierz. w m²			
Powiat Łobeski	421	757	11	26	4	7.390	6	803,7	
Gmina Węgorzyno	68	118	2	9	1	3.000	-	5,8	
Węgorzyno – miasto	42	86	2	9	1	3.000	-	5,8	
Gmina w stosunku do powiatu
Łobeskiego	16%	16%	36%	35%	25%	40%	-	0,72%	
Miasto w stosunku do powiatu
Łobeskiego	10%	11%	36%	35%	25%	40%	-	0,72%	
*Stan na dzień 31.12.2002r.                                           Źródło: Urząd Statystyczny w Szczecinie 2003r.
Rolnictwo
Gmina Węgorzyno jest gminą o silnie rozwiniętym sektorze produkcji artykułów rolniczych i spożywczych. Istotnym czynnikiem wpływającym na poziom produkcji rolniczej jest jakość gleb. Najlepsze pod względem bonitacyjnym gleby zalegają głównie  w zachodniej części gminy. Pozostała część gminy dysponuje glebami                      o średniej jakości i przydatności pod względem rolniczym. Występują tu przede wszystkim gleby klas IVa, VIb i gleby III klasy stanowiące dość niski odsetek powierzchni. W strukturze zasiewów gminy dominują zboża, zajmujące 4500 ha powierzchni zasiewów. W pozostałej grupie roślin największą powierzchnię zajmuje rzepak ozimy (uprawiany na 620 ha), na następnym miejscu ziemniaki (na 300 ha).. Powierzchnia uprawy truskawek a terenie gminy wynosi około 20 ha. Pozostała powierzchnię upraw zajmują rzepak jary, rośliny strączkowe, pastewne oraz buraki cukrowe. Gmina Węgorzyno charakteryzuje się dość wysokim wskaźnikiem uspołecznienia gruntów rolnych, który wynosi około 50%. 

Tabela 7: Użytkowanie gruntów w gospodarce całkowitej według granic administracyjnych

    Specyfikacja 
	Powierzchnia ogółem	Użytki rolne
	Lasy i grunty leśne 	Pozostałe grunty	
		razem	grunty orne	sady	łąki	pastwiska			
	w hektarach	
Powiat Łobeski	106.561	59.841	51.187	99	4.900	3.655	33.590	13.130	
Gmina Węgorzyno	25.619	14.836	12.668	17	1.265	887	6.579	4.204	
Węgorzyno – miasto	682	289	258	4	27	1	7	386	
Gmina  w stosunku do powiatu
Łobeskiego	24%	25%	25%	17%	26%	24%	19,6%	32%	
Miasto  w stosunku do powiatu
Łobeskiego	0,64%	0,48%	0,50%	4,0%	0,55%	0,02%	0,02%	2,9%	
*Stan na dzień 20.05.2002r.                                       Źródło: Narodowy Spis Powszechny Ludności i Mieszkań 2002r.

Tabela 8:Gospodarstwa indywidualne
Lp.	Miejscowość	Liczba gospodarstw indywidualnych	
1	Brzeźniak	28	
2	Przytoń, Rogówko Sulice	27	
3	Lesięcin, Kąkolewice, Gardno	16	
4	Kraśnik	7	
5	Runowo	23	
6	Runowo Pomorskie, Połchowo	19	
7	Chwarstno	28	
8	Trzebawie	28	
9	Cieszyno	19	
10	Winniki	10	
11	Dłusko, Podlipce, Sarnikierz	26	
12	Węgorzynko	6	
13	Wiewiecko, Ginawa	15	
14	Sielsko	54	
15	Mielno	20	
16	Miszewo	28	
17	Zwierzynek	12	
18	Węgorzyno	63	

Wiodącymi gałęziami warunkującymi rozwój są przede wszystkim rolnictwo, przemysł, leśnictwo i rekreacja. Ważnymi ośrodkami zaspokającymi podstawowe usługi są: Cieszyno, Mieszewo, Runowo Pomorskie oraz Lesięcin (ośrodki te pełnią funkcje obsługi sektora rolnego, produkcji rolnej i przemysłu rolno-spożywczego). Obok funkcji rolniczej, rozwija się również na terenie gminy sektor rekreacyjno-turystyczny w miejscowościach: Brzeźniak, Cieszyno, Dłusko, Przytoń, Sielsko, Trzebawie; sektor przetwórstwa rolno-spożywczego w miejscowościach: Cieszyno, Mieszewo, Przytoń, Runowo, Dłusko, Sielsko oraz obsługi leśnictwa                                    w miejscowościach: Ginawa, Rogówko, Zwierzynek.

Obsługa rolnictwa i przemysłu rolno-spożywczego
Na terenie gminy Węgorzyno działalność w zakresie zaopatrzenia w środki                              do produkcji rolnej i usługi rolnicze prowadzą:
•	Młyn w Runowie
•	Gminna Spółdzielnia “Samopomoc Chłopska” w Węgorzynie 
•	Gorzelnia rolnicza -Węgorzyno
•	F.H.U. „Trójka” punkt sprzedaży paliw stałych, ciekłych i gazowych 
•	Stacja Paliw PKN ORLEN, 
•	Stacja Paliw “JAMEX’
•	Lecznica dla Zwierząt
•	Lekarz weterynarii

3.5 Turystyka 
Walory turystyczne gminy są przede wszystkim pochodną dużych wartości jej środowiska przyrodniczo-krajobrazowego. Duży udział w powierzchni gminy: lasów, jezior, czystość ich wód oraz niski poziom uprzemysłowienia gminy stwarzają dobre warunki do rozwoju turystyki pobytowej i krajoznawczej. Baza noclegowa gminy jest niewielka, zapewnia obsługę turystów o różnych wymaganiach. 
W miejscowościach Cieszyno, Przytoń, Trzebawie i Węgorzyno funkcjonują ośrodki wypoczynkowe, dysponujące łącznie liczbą stu dziewięćdziesięciu czterech miejsc noclegowych.. Znajduje się tu tylko jeden hotel w Cieszynie z piętnastoma miejscami noclegowymi. Na terenie gminy funkcjonują również gospodarstwa agroturystyczne, (dające możliwość noclegu sześćdziesięciu sześciu osobom), które znajdują się 
w następujących miejscowościach:
•	Brzeźniak
•	Sarnikierz
•	Sielsko
•	Wiewiecko
•	Węgorzyno
•	Winniki
Na terenie gminy funkcje również leśniczówka w Ginawie, która dysponuje sześcioma miejscami noclegowymi. Oprócz tego można się tu zatrzymać na sześciu polach namiotowych, w  Sarnikierzu, Trzebawie, Przytoniu, Węgorzynie 
i Cieszynie. Łącznie jednorazowo tereny gminy mogą przyjąć na nocleg 260 osób.  Charakterystycznym dla terenów gminy uzupełnieniem bazy turystycznej jest prywatna zabudowa rekreacyjna. Jej największe skupiska występują 
w miejscowościach: Cieszyno, Przytoń i Trzebawie. Zabudowa ta kompleksowo skupiona jest w otoczeniu jezior, również w innych miejscowościach gminy. 
Obok turystyki pobytowej, gmina posiada dobre warunki do rozwoju innych czynnych form wypoczynku. Wysoki stopień czystości wód w jeziorach i w rzekach gminy powoduje, że są one celem przyjazdów licznej rzeszy amatorów wędkarstwa oraz sprzyjają rozwojowi sportów wodnych a w szczególności żeglarstwa. Tereny Ińskiego Parku Krajobrazowego, ze względu na swoje wysokie walory przyrodnicze, florystyczne i faunistyczne są celem wypraw dla ludzi o rozwiniętych zainteresowaniach przyrodniczych.
 
Gmina dysponuje rozbudowanym systemem wydzielonych i oznakowanych 
w terenie szlaków rowerowych jest ich 13. Przez jej tereny przebiegają również dwa szlaki piesze. Jednym z nich jest szlak Wzniesienia moreny czołowej, przebiegający przez miejscowości Cieszyno i Dłusko. Drugim jest Błękitny Szlak Pojezierza Ińskiego, przechodzący przez kompleksy leśne w otoczeniu licznych jezior na terenie Parku przez miejscowości Przytoń, Węgorzyno, Podlipce i Dłusko.

3.6 Zagospodarowanie przestrzenne
Drogi i komunikacja
W skład układu komunikacyjnego miasta i gminy Węgorzyno wchodzą:
•	odcinek drogi krajowej
•	dwa odcinki dróg wojewódzkich
•	sieć dróg gminnych
•	odcinek linii kolejowej (Stargard Szczeciński  - Koszalin – Gdynia)
•	odcinek linii kolejowej (Runowo Pomorskie  - Łobez – Drawsko Pomorskie)
•	chodniki dla pieszych
•	ścieżki rowerowe

Gmina posiada również dogodne połączenia komunikacyjne z najbliższymi większymi ośrodkami miejskimi jak: Szczecin, Stargard Szczeciński, Łobez, Drawsko Pomorskie. Przez obszar gminy przebiega droga krajowa nr 20 relacji Stargard Szczeciński – Drawsko Pomorskie. Jest to największa arteria komunikacyjna na terenie gminy. Ponadto przez gminę przebiegają odcinki dwóch dróg wojewódzkich nr 146 
i 151. Gęstość sieci drogowej wynosi 66,2 km na 100 km². Wskaźnik ten świadczy 
o tym, że ilościowe wyposażenie gminy w połączenia komunikacyjne jest średnie. Większość dróg położonych na terenie gminy jest wąska o nieutwardzonych poboczach z brakiem chodników dla pieszych.
Zaopatrzenie w wodę
Przez teren gminy przepływają rzeki: Ukleja, Golnica, Reska Węgorza, Brzeźnicka Węgorza. Znajduje się również na terenie gminy 25 jezior:

Tabela 9: Wykaz jezior na terenie gminy 
Lp.	Nazwa jeziora	Powierzchnia	
1	Woświn	831,0 ha	
2	Okrzeja	101,0 ha	
3	Brzeźniak	98,6 ha	
4	Mielno	74,0 ha	
5	Zajezierze	73,0 ha	
6	Węgorzyno	68,3 ha	
7	Żabie	67,3 ha	
8	Dłusko	56,8 ha	
9	Sielska	50,5 ha	
10	Przytoń	31,0 ha	
11	Dubie	13,3 ha	
12	Sambórz	13,3 ha	
13	Wolnowo	11,0 ha	
14	Czarne Górne	8,0 ha	
15	Stępno Duże	7,0 ha	
16	Rogowo	6,1 ha	
17	Gardno	5,6 ha	
18	Storkowska M.	5,3 ha	
19	Wiewiecko	5,0 ha	
20	Storkowskie G.	4,8 ha	
21	Stępno M.	4,0 ha	
22	Sulcowe	3,0 ha	
23	Rogówko	2,5 ha	
24	Okrągłe	1,2 ha	
25	Czarne D.	1,1 ha	
Ze względu na małe przepływy cieków wodnych położonych na terenie gminy, ich potencjał samoregulacyjno-odpornościowy jest niski. Występujące tu zasoby wody pozwalają na zaspokojenie potrzeb mieszkańców jak i innych odbiorców. Mieszkańcy gminy w 98% zaopatrywani są w wodę ze zbiorowych systemów.  Stan techniczny wielu ujęć wody, stacji uzdatniania i niektórych odcinków sieci wodociągowych jest niezadowalający. Na terenie gminy znajduje się jedna oczyszczalnia ścieków, do której odprowadzane są ścieki z Węgorzyna. W oczyszczalni tej oczyszcza się około 600 m³ ścieków na dobę, jest to oczyszczalnia mechaniczno-biologiczna. Ponadto zlokalizowanych jest na terenie gminy sześć popegeerowskich oczyszczalni, które charakteryzują się niska sprawnością oczyszczania ścieków. 

Gospodarka odpadami
W miejscowości Kraśnik zlokalizowane jest wysypisko odpadów o pojemności 
33.700 m³ , na którym składowane są odpady z terenu całej gminy. Odbiorem odpadów                     i eksploatacją wysypiska zajmuje się Zakład Usług Komunalnych w Węgorzynie. 

Aktualna gospodarka odpadami w gminie wyróżnia się następującymi elementami:
•	zorganizowany system wywozu odpadów z terenu gminy, poprzez specjalistyczny Zakład Usług Komunalnych
•	gromadzenie odpadów na jednym gminnym wysypisku

Negatywne elementy to:
•	brak zbiorowych punktów gromadzenia odpadów
•	brak selektywnej zbiórki odpadów
•	brak na wysypisku odpowiednich zabezpieczeń i urządzeń umożliwiających sortowanie, recykling i utylizacje odpadów.
Elektroenergetyka
Energia elektryczna dla gminy Węgorzyno jest dostarczana na poziomie napięcia SN – 15 kv liniami napowietrznymi i kablami. Zasilanie gminy w energię elektryczną odbywa się ze stacji transformatorowej 110/15 kv, zlokalizowanej w Węgorzynie zasilanej z napowietrznej linii 110 KV o przebiegu Morzyczyn-Chociwel-Węgorzyno-Złocieniec. Przez północno-zachodnią cześć gminy przebiega tranzytowa linia wysokiego napięcia 110kv Morzyczyn – Łobez.. Stan techniczny lipni i urządzeń energetycznych jest dość zadawalający.

Zaopatrzenie w ciepło    
Na terenie miasta i gminy nie występuje centralne źródło ciepła. Ogrzewanie poszczególnych osiedli realizowane jest z kotłowni lokalnych o niewielkim obszarze obsługi. Zakłady przemysłowe i usługowe, urzędy, szkoły, przedszkola i gastronomia mają kotłownie lokalne o ograniczonej wydajności, opalane są głównie węglem i olejem opałowym. Większość kotłowni jest w złym stanie technicznym i charakteryzują się niską sprawnością kotłów.

Tabela 10: Wykaz ważniejszych kotłowni w gminie Węgorzyno
Lp.	Adres kotłowni	Moc zainstalowana – (kW)	Stosowany opał	
1	SM Węgorzynianka ul. Rumowska 	1136	olej	
2	SM Jutrzenka ul. Kopernika		węgiel	
3	Gorzelnia ul. 3 Maja 	80	węgiel	
4	Piekarnia ul. Kościuszki	200	olej	
5	Pawilon Handlowy ul. Grunwaldzka	50	węgiel	
6	Zakład Ogólnobudowlany ul. Rumowska	58	olej	
7	Restauracja “Słowiańska”	50	węgiel	
8	Gmina			
9	Mont-Stal, Runowo Pomorskie	300	olej	
10	Tartak “Przytoń”		odpady drewna	
11	DIGRO Mieszewo	90	węgiel	
12	Kotłownia Osiedlowa Ul. Osiedle 40- lecia 10 PRL	678	węgiel	
13	Budynek mieszkalny ul. Kopernika 11	138	węgiel	
14	Budynek Administracji Urzędu ul. Rynek 1	564	węgiel, koks	
15	Szkoła – Węgorzyno	498	węgiel	
16	Szkoła Runowo	240	węgiel, koks	

Gospodarka mieszkaniowa 
Stan zasobów mieszkaniowych w gminie w odniesieniu do ilości mieszkańców jest zadawalający. Potrzeby mieszkaniowe w gminie Węgorzyno są zaspokajane głównie przez budownictwo jednorodzinne. W roku 2002 oddano do użytku  4 mieszkania.

Tabela 11: Zasoby mieszkaniowe 
Specyfikacja	Mieszkania	Izby	Powierzchnia użytkowa mieszkań w m²	Ludność 
        w mieszkaniach	Przeciętna	
					Liczba osób	Powierzchnia użytkowa
w m²	
					w 1 mieszk.	na 1 izbę	1 mieszk.	na 1 osobę	
Powiat Łobeski
	11.677	43.503	770.252	38.216	3,27	0,88	`67,2	19,8	
Gmina Węgorzyno	2.166	8.178	147.587	7.284	3,36	0,89	68,1	20,2	
Węgorzyno – miasto	884	3.391	57.798	2.996	3,39	0,88	65,4	19,3	
Gmina w stosunku do powiatu
Łobeskiego	19%	19%	19%	19%	103%	101%	101%	102%	
Miasto  w stosunku do powiatu
Łobeskiego	8%	8%	8%	8%	104%	100%	97%	97%	
*Stan na dzień 20.05.2002r.                                     Źródło: Narodowy Spis Powszechny Ludności i Mieszkań 2002r.

Oświata 
Na terenie gminy Węgorzyno funkcjonują dwie szkoły podstawowe, które                        są zlokalizowane  w następujących:
•	Szkoła Podstawowa w Węgorzynie,
•	Szkoła Podstawowa w Runowie Pomorskim z filią w Sielsku i Mieszewie
 
W marcu 1999 roku zostało powołane uchwałą Rady Gminy i Miasta Gimnazjum                         w Węgorzynie. Łącznie naukę w roku szkolnym 2002/2003 rozpoczęło 898 uczniów 
z tego 323 uczniów w Gimnazjum.
Obecnie gimnazjum mieści się w budynku szkoły podstawowej, lecz ze względu na dość dużą liczbę uczniów, Burmistrz planuje budowę nowego obiektu przeznaczonego na siedzibę Gimnazjum.  Stan obiektów szkolnych i ich wyposażenie uległ zdecydowanej poprawie. Szkoły wyposażone zostały w komputery, wszystkie posiadają stołówki, a także przy wszystkich szkołach funkcjonują biblioteki szkolne lub połączone biblioteki wiejsko-szkolne. 
Ewidentnym mankamentem jest niedostateczna baza sportowa, brak sali gimnastycznej w Mieszewie oraz odpowiednio przystosowanych boisk sportowych poza szkołą podstawową i gimnazjum w Węgorzynie.  
Poza zajęciami szkolnymi uczniowie mogą rozwijać swoje zainteresowania poprzez uczestnictwo w różnego rodzaju kołach zainteresowań np.;
•	koło teatralne, informatyczne, matematyczne, geograficzne działające w szkole podstawowej w Runowie Pomorskim,
•	koło muzyczne, muzyczno-wokalne, sportowe, informatyczne, działające                           w gimnazjum w Węgorzynie,
•	Uczniowski Klub Sportowy “Znicz”
•	Uczniowski Klub Sportowy “Junior”.

IV. Kierunki i zadania do realizacji w mieście i gminie Węgorzyno – identyfikacja problemów 

4.1. Zmiany w sposobie użytkowania terenu
4.2. Restrukturyzacja infrastruktury technicznej 
i komunikacyjnej
4.2.1. Sfera Gospodarka ściekowa
4.2.2. Sfera Gospodarka wodna
4.2.3. Sfera Gospodarka odpadami
4.2.4. Sfera Sieć komunikacyjna
4.2.5. Sfera Gazownictwo i energetyka cieplna
4.2.6. Sfera Sieć telekomunikacyjna
4.2.7. Sfera elektroenergetyka
4.2.8. Sfera Kompleksowe uzbrojenie terenów
4.3. Rozwój turystyki i rekreacji
4.4. Rozwój zasobów ludzkich
4.4.1. Sfera Oświata i sport
4.4.2. Sfera Społeczeństwo informacyjne
4.5. Rozwój środowiska kulturowego
4.6. Poprawa jakości życia mieszkańców 
4.6.1. Sfera Służba zdrowia i opieka społeczna
4.6.2. Sfera Gospodarka mieszkaniowa
4.7. Ochrona środowiska przyrodniczego
4.8. Zmiana struktury gospodarczej obszaru gminy

4.1 Zmiany w sposobie użytkowania terenu

Identyfikacja problemów:
Zgodnie z art. 87 podpunkt 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 27 marca 2003 roku (Dz. U. nr 80, poz. 717, 2003 r.) miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego uchwalone przed dniem 1 stycznia 1995r. utraciły swoją ważność. W związku z powyższym w celu realizacji jakiegokolwiek zamierzenia inwestycyjnego na terenie gminy, konieczne jest uchwalenie nowych miejscowych planów.
Zgodnie ze „Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy i Miasta Węgorzyno” wyodrębniono następujące strefy 
o zróżnicowanej polityce zagospodarowania przestrzennego, które wymagają uchwalenia nowych planów w celu podjęcia działań inwestycyjnych: 
1. Na terenie miasta Węgorzyno:
a\	strefa modernizacji i rewitalizacji obszaru śródmiejskiego, obejmująca tereny zabudowane w rejonie ulic 2 Marca, Szkolnej, Rynku, Ks.F.Sosnowskiego oraz w otoczeniu skrzyżowania ulic 3 Maja, Kościuszki, Jagiellońskiej i Runowskiej; na terenie tej strefy zakłada się:
•	kształtowanie zabudowy - poprzez nową zabudowę i rewaloryzację istniejącej zabudowy (lub jej wyburzenie). Na całym obszarze śródmieścia zakłada się modernizację istniejących struktur zabudowy w nawiązaniu do układu historycznego, zarówno struktury przestrzennej jak i zabudowy kubaturowej;
•	rozwój funkcji usługowej - ustala się możliwość łączenia funkcji zabudowy mieszkalnej z rozwojem funkcji usługowych; proces rewaloryzacji śródmieścia należy ukierunkować tak, by doprowadzić do odnowy zabytkowego układu centrum, przy jednoczesnym wykreowaniu pasażu usługowo-handlowego w ciągu ulicy Grunwaldzkiej i jej bezpośrednim otoczeniu,
•	rozwój funkcji produkcyjnej - dopuszcza się prowadzenie działalności produkcyjnej nieuciążliwej w istniejących obiektach produkcyjnych                       i produkcyjno- składowych, przy zaleceniu stopniowej eliminacji tego typu działalności i przenoszeniu jej do wydzielonych w studium stref produkcyjnych;
•	rozwój i modernizację sieci i urządzeń uzbrojenia technicznego - wykorzystanie istniejących elementów sieci uzbrojenia technicznego 
i ich modernizację dla podniesienia standardów zamieszkiwania oraz pracy;
b\	strefę mieszkaniową, obejmującą tereny istniejącej zabudowy mieszkaniowej wysokiej i niskiej intensywności, ograniczone w północnej części miasta linią kolejową i drogą wojewódzką nr 151 w kierunku Łobza, w rejonie centrum brzegami Jeziora Węgorzyno oraz Stawu Połchowskiego, w południowej części miasta drogą krajową nr 20 
i południową granicą miasta; na terenie tej strefy zakłada się:
•	kształtowanie zabudowy mieszkaniowej - to jest pełną jej modernizację 
i rozbudowę, połączoną z rozwojem podstawowych funkcji usługowych;
•	wprowadzanie funkcji innej niż w/w - dopuszcza się prowadzenie nieuciążliwej działalności produkcyjnej w istniejących już obiektach produkcyjnych i produkcyjno- usługowych;
•	rozwój i modernizację sieci i urządzeń uzbrojenia technicznego poprzez - wykorzystanie istniejących elementów sieci uzbrojenia technicznego na terenach już zainwestowanych i ich modernizacji dla podniesienia standardów zamieszkiwania oraz pracy;
•	modernizację i rozwoju układu komunikacyjnego - utrzymanie roli istniejącej sieci ulic przy prowadzeniu sukcesywnej ich modernizacji;
c\	strefa produkcji w części zachodniej, obejmująca planowane tereny przemysłowe oraz miejskiej oczyszczalni ścieków w rejonie ulic Runowskiej i 3 Maja, dróg powiatowych będących przedłużeniem wspomnianych ulic oraz drogi powiatowej z Runowa do Połchowa; na terenie tej strefy zakłada się:
•	kształtowanie zabudowy produkcyjno-usługowej - dopuszcza się wznoszenie nowej zabudowy służącej prowadzeniu nieuciążliwej produkcji oraz składy, bazy i magazyny;
•	kształtowanie nowej zabudowy o funkcji innej niż w/w - dopuszczanie prowadzenia usług handlu i administracji i stopniową eliminację 
z terenu strefy istniejącej zabudowy mieszkaniowej;
•	rozwój i modernizację sieci i urządzeń uzbrojenia technicznego - podłączenie do istniejących elementów sieci uzbrojenia technicznego na terenach już zainwestowanych przy jednoczesnej ich modernizacji 
i rozbudowie zgodnie z potrzebami;
•	modernizacja i rozwój układu komunikacyjnego - utrzymanie roli istniejącej sieci drogowej przy prowadzeniu sukcesywnej ich modernizacji i rozbudowy o niezbędne odcinki dróg dojazdowych;
d\	strefa produkcji położona w rejonie Dworca Kolejowego oraz ulic Jagiellońskiej, Przemysłowej i Kolejowej; na terenie tej strefy zakłada się:
•	kształtowanie zabudowy produkcyjno-usługowej - utrzymanie funkcji 
z ochroną konserwatorską zabytkowych obiektów przemysłowych oraz ich rewitalizację i wprowadzanie nowych funkcji;
•	kształtowanie zabudowy o funkcji innej niż w/w to jest - zakłada się dopuszczanie prowadzenia usług handlu i administracji i stopniową eliminację z terenu strefy istniejącej zabudowy mieszkaniowej;
•	rozwój i modernizację sieci i urządzeń uzbrojenia technicznego - wykorzystanie  istniejących elementów sieci uzbrojenia technicznego na terenach już zainwestowanych, przy jednoczesnej ich modernizacji rozbudowie zgodnie z potrzebami;
•	modernizację i rozwój układu komunikacyjnego - utrzymanie roli istniejącej sieci ulic przy prowadzeniu sukcesywnej ich modernizacji;
e\	strefa rekreacji obejmująca tereny zieleni w rejonie wzgórza Żalnik, Stadionu Miejskiego oraz strefy brzegowej i akwenu Jeziora Węgorzyno; na terenie tej strefy zakłada się:
•	częściowe utrzymanie istniejącego sposobu zagospodarowania bez zmian (parku, stadionu, zadrzewień śródpolnych, ogrodów działkowych, części terenów wykorzystywanych rolniczo);
•	pozostawienie w niezmienionym stanie przebiegu lokalnych korytarzy ekologicznych oraz udrożnienie tych, których ciągłość została naruszona;
•	wyłączenie z gospodarki rybackiej akwenu Jeziora Węgorzyno;
•	udostępnienie brzegów jezior poprzez budowę nowych pomostów 
i przystani oraz towarzyszących im drobnych usług związanych 
z obsługą wypoczywających;
•	dopuszczenie działalności związanej z produkcją rolniczą, gospodarką leśną, rekreacją oraz innymi formami, nie wpływającymi niekorzystnie na stan środowiska przyrodniczego.
2. Obszar gminy
a\	strefa rozwoju zabudowy mieszkalnej, gospodarczej i produkcyjno-usługowej obejmujące tereny zainwestowane w poszczególnych miejscowościach, w strefach tych zakłada się:
•	kształtowanie zabudowy j.w. - utrzymanie i rozwój zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, wielorodzinnej i zagrodowej oraz produkcyjno-usługowej z uwzględnieniem zaleceń konserwatora zabytków.
•	rozwój funkcji produkcyjnej - ustala się możliwość wprowadzenia innej działalności gospodarczej na terenach produkcji rolniczej 
w obrębie modernizowanych zabudowań dawnych PGR;
•	rozwój i modernizację sieci i urządzeń uzbrojenia technicznego - wykorzystanie istniejących elementów sieci uzbrojenia technicznego, oraz ich modernizację dla podniesienia standardów zamieszkiwania. Docelowo zakłada się wyposażenie wszystkich terenów wiejskich 
w sieci wodociągowe, kanalizacyjne oraz gazowe;
•	modernizację i rozwój układu komunikacyjnego - utrzymanie istniejącej sieci drogowej przy prowadzeniu sukcesywnej ich modernizacji i rozbudowy o niezbędne drogi dojazdowe;
b\	strefy rekreacji, obejmującej tereny otwarte, położone w otoczeniu jezior 
w miejscowościach Brzeźniak, Cieszyno, Gościsław, Przytoń, Węgorzyno 
i Trzebawie; w których zakłada się:
•	kształtowanie zabudowy - rozwój indywidualnej zabudowy rekreacyjnej i letniskowej; zespoły zabudowy należy lokalizować 
w sposób harmonijnie wpisany w lokalny krajobraz na podstawie opracowanych dla tych terenów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego wspartych studiami krajobrazowymi;
•	kształtowanie otoczenia w/w zabudowy - udostępnienie brzegów jezior poprzez budowę nowych pomostów i przystani oraz towarzyszących im drobnych usług związanych z obsługą wypoczywających tutaj ludzi, a także dopuszczenie działalności związanej z produkcją rolniczą, gospodarką leśną oraz innymi formami produkcji, nie wpływającymi niekorzystnie na stan środowiska przyrodniczego 
i krajobrazu,
•	wyłączenie obszaru jeziora Nowe Węgorzyno z gospodarki rybackiej 
z pełnym przeznaczeniem go dla celów rekreacji, poprzedzonym udostępnieniem jego brzegów dla tych celów poprzez budowę obiektów takich jak: pomosty, mola, przystanie;
•	w obrębie zabudowy rolniczej preferuje się rolnictwo ekologiczne 
z agroturystyką;
•	obowiązek opracowania planów miejscowych zagospodarowania przestrzennego dla nowych terenów rekreacji.
c\	strefy produkcji, obejmujące tereny przemysłowe oraz planowane tereny skoncentrowanej działalności gospodarczej w rejonie wsi Ginawa oraz Runowo Pomorskie: w których zakłada się:
•	kształtowanie zabudowy - utrzymanie funkcji produkcyjnej na terenach istniejących zakładów przemysłu drzewnego, zabudowy baz i składów 
i nowej zabudowy produkcyjnej, służącej prowadzeniu nieuciążliwej produkcji oraz magazynowaniu;
•	kształtowanie zabudowy o funkcji innej niż w/w - dopuszczanie prowadzenia usług i handlu i stopniową eliminację z terenu strefy istniejącej zabudowy mieszkaniowej;
•	rozwój i modernizację sieci i urządzeń uzbrojenia technicznego - wykorzystanie istniejących elementów sieci uzbrojenia technicznego na terenach już zainwestowanych, przy jednoczesnej ich modernizacji rozbudowie zgodnie z potrzebami;
•	modernizację i rozwój układu komunikacyjnego - utrzymanie roli istniejącej sieci drogowej przy prowadzeniu sukcesywnej ich modernizacji i rozbudowy o niezbędne drogi dojazdowe;
d\	strefy eksploatacji surowców mineralnych, obejmujące część terenów położonych na terenie gminy zakładu wydobywczego „Storkowo” oraz planowane tereny eksploatacji na obszarach zalegania złóż surowców mineralnych, na których zakłada się:
•	kształtowanie zabudowy - utrzymanie istniejącej oraz wznoszenie nowej zabudowy oraz instalacji koniecznych dla prowadzenia procesu wydobycia;
•	rozwój i modernizację sieci i urządzeń uzbrojenia technicznego - wykorzystanie istniejących elementów sieci uzbrojenia technicznego na terenach już zainwestowanych, przy jednoczesnej ich modernizacji rozbudowie zgodnie z potrzebami;
•	modernizacje i rozwój układu komunikacyjnego - utrzymanie roli istniejącej sieci drogowej przy prowadzeniu sukcesywnej ich modernizacji i rozbudowy o niezbędne drogi dojazdowe;
•	rekultywacja terenów zdegradowanych - sukcesywną ich rekultywację o kierunku wodnym, leśnym, rekreacyjny itp., zgodnie z zapisami planu zagospodarowania złoża;
e\	strefy terenów otwartych, obejmujące kompleksy leśne, tereny wykorzystywane rolniczo, zbiorniki wodne oraz inne tereny otwarte poza terenami zabudowanymi i kompleksami leśnymi, na których zakłada się:
•	częściowe utrzymanie istniejącego sposobu zagospodarowania bez zmian (zadrzewień śródpolnych, ogrodów działkowych, terenów wykorzystywanych rolniczo);
•	wprowadzanie na dużą skalę programu dolesień;
•	pozostawienie w niezmienionym stanie przebiegu lokalnych korytarzy ekologicznych oraz udrożnienie tych, których ciągłość została naruszona;
•	dopuszczenie działalności związanej z produkcją rolniczą, gospodarką leśną, rybacką, rekreacją oraz innymi formami nie wpływającymi niekorzystnie na stan środowiska przyrodniczego
•	możliwość wznoszenia nowej zabudowy mieszkalnej, gospodarczej 
i rekreacyjnej położonej poza terenami zabudowanymi miejscowości wyłącznie na dawnych siedliskach, przy zachowaniu odległości 100 m od brzegów jezior; rozwój zabudowy o nowe tereny należy poprzedzić opracowaniem planów miejscowych zagospodarowania przestrzennego.
Ze względu na koszty związane z uchwaleniem nowych planów oraz czasochłonność procedur, jako priorytetowe dla rozwoju społeczno-gospodarczego gminy Węgorzyno przyjęto uchwalenie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego dla terenów przeznaczonych pod działalność przemysłowo-usługową, pod działalność rekreacyjno-turystyczną oraz dla celów rozbudowy infrastruktury komunalnej. Szczególne znaczenie w aktywizacji gospodarczej miasta oraz całego obszaru gminy będą miały tereny położone w obrębie nowych stref produkcji, 
tj. w bezpośrednim sąsiedztwie Węgorzyna i Runowa Pomorskiego. 
Jeżeli chodzi o aktywizację i udostępnienie nowych terenów pod rekreację 
i wypoczynek, działania planistyczne skoncentrowane zostały na wybranych miejscowościach oraz w ich otoczeniu, ze szczególnym uwzględnieniem zainwestowania jezior. Ponadto gmina sukcesywnie uchwalać będzie plany miejscowe dla terenów zgłaszanych przez indywidualnych inwestorów. 
Planowana jest również zmiana funkcji poszczególnych obiektów wchodzących w skład modernizowanych zabudowań dawnych PGR, czy utrzymanie funkcji 
z ochroną konserwatorską zabytkowych obiektów przemysłowych zlokalizowanych na terenie miasta Węgorzyna oraz ich rewitalizację i wprowadzanie nowych funkcji. 

Kierunki i zadania
Kierunek 	Uchwalenie  nowych miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego 	
Zadania	•	Zmiana przeznaczenia terenów rolnych pod działalność przemysłowo-usługową w obrębie Runowa Pomorskiego, północnej i południowej części miasta Węgorzyna oraz pomiędzy Połchowem i Węgorzynem 
•	Zmiana przeznaczenie terenów rolnych na cele rekreacyjne i turystyczne w obrębie miejscowości Węgorzyno, Mieszewo, Trzebawie, Cieszyno, Przytoń i Brzeźniak
•	Wydzielenie obszarów dla potrzeb istniejącej i projektowanej infrastruktury technicznej i komunikacyjnej: pod sieć gazową, wodociągi i kanalizację
	
Kierunek	Zmiana sposobu użytkowania obiektów rolnych, poprzemysłowych i zabytkowych 	
Zadania	•	Przekształcenie użytkowania obiektów rolnych w miejscowościach: Winniki, Podlipce, Ginawa, Wiewiecko, Cieszyno

4.2 Restrukturyzacja infrastruktury technicznej i komunikacyjnej

4.2.1 Sfera Gospodarka ściekowa

Identyfikacja problemów
Jednym z największych problemów dotykającym gminę Węgorzyno jest brak sieci kanalizacyjnej. Fragmenty ogólnospławnej kanalizacji znajdują się tylko na terenie części miasta Węgorzyno, skąd ścieki odprowadzane są do miejskiej oczyszczalni. Południowa część miasta jak również pozostałe miejscowości leżące 
w obszarze gminy nie posiadają zbiorowego systemu odprowadzania ścieków. Z kolei jedyna miejska oczyszczalnia, do której przywożone są ścieki z całej gminy nie posiada systemu odwadniania osadów. Ponadto wraz z rozbudową systemu kanalizacji 
i przyłączania kolejnych miejscowości konieczna będzie rozbudowa samej oczyszczalni. 
Z tego też względu główne działania inwestycyjne w tym obszarze skupiać się będą na sukcesywnej rozbudowie systemu kanalizacji oraz modernizacji, budowie 
i rozbudowie oczyszczalni ścieków. Ze względu na czaso- i kaptałochłonność proces ten podzielony została na dwa etapy. Pierwszy etap obejmie modernizację oczyszczalni ścieków w Węgorzynie oraz budowę sieci kanalizacji sanitarnej na terenie miejscowości Węgorzyno, Runowo Pomorskie i Runowo. Planuje się, iż dzięki dofinansowaniu uzyskanym z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz 
z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej realizacja tych zadań powinna zakończyć się już w 2006 roku. Drugi etap, na który składać będzie się szereg podetapów obejmie rozbudowę oczyszczalni w Węgorzynie, budowę pięciu lokalnych oczyszczalni oraz budowę sieci na terenie pozostałych miejscowości gminy charakteryzujących się zwartą zabudową, w których położenie sieci spełnia wymogi efektywności ekonomicznej. Szczegółowy harmonogram rozbudowy sieci kanalizacyjnej znajduje się w poniższej tabeli. 
W pozostałych aspektach związanych z gospodarką ściekową, głównym problemem pozostaje uszczelnianie indywidualnych bezodpływowych zbiorników czy zakładanie oczyszczalni przydomowych w miejscach, gdzie doprowadzenie systemu kanalizacji zbiorczej jest nie opłacalne lub występują trudności techniczne. Kolejnym problemem jest ograniczenie zanieczyszczeń wód powstałych w gospodarstwach rolnych. Ze względu na bardzo niski poziom dochodów społeczeństwa wiejskiego, uregulowanie gospodarki ściekowej w indywidualnych gospodarstwach domowych nie podłączonych do zbiorowego systemu odprowadzania ścieków pozostanie jeszcze długo nie rozwiązane. Jednakże budowa zbiorowego systemu oraz fundusze strukturalne przeznaczone dla rolników, a zwłaszcza ich część skierowana na poprawę infrastruktury w indywidualnych gospodarstwach rolnych powinna przyczynić się do stopniowej poprawy stanu rzeczy. 

Kierunki i zadania

Kierunek	Modernizacja i rozbudowa systemu oczyszczania ścieków
	
Zadania	•	Modernizacja miejskiej oczyszczalni ścieków w Węgorzynie :
•	budowa stacji odwadniania osadów 
•	modernizacja przepompowni ścieków w rejonie ul. Runowskiej
•	Rozbudowa oczyszczalni miejskiej w Węgorzynie w celu dostosowania jej do potrzeb zwiększonego napływu ścieków z nowo podłączanych miejscowości
•	Budowa lokalnych oczyszczalni ścieków 
•	Uszczelnianie zbiorników bezodpływowych i zakładanie oczyszczalni przydomowych w gospodarstwach indywidualnych
•	Budowa i instalacja urządzeń ograniczających zanieczyszczanie wód w indywidualnych gospodarstwach rolnych
	
Kierunek	Budowa sieci kanalizacyjnej 
	
	•	Budowa sieci kanalizacyjnej w południowej części miasta Węgorzyna oraz w Runowie Pomorskiem 
	
Zadania	•	Budowa sieci kanalizacyjnej i deszczowej w miejscowościach Runowo, Połchowo, Przytoń oraz połączenie tego systemu z miejską oczyszczalnią ścieków w Węgorzynie 
•	Budowa lokalnej oczyszczalni ścieków w Mieszewie oraz sieci kanalizacyjnej w miejscowościach Mieszewo, Zwierzynek, Mielno
•	Budowa lokalnej oczyszczalni ścieków oraz sieci kanalizacyjnej w Sielsku 
•	Budowa lokalnej oczyszczalni ścieków w Lesięcinie oraz sieci kanalizacyjnej w miejscowościach Lesięcin, Kąkolewice, Kraśnik, Chwarstno
•	Budowa lokalnej oczyszczalni ścieków oraz sieci kanalizacyjnej w Ginawie

4.2.2 Sfera Gospodarka wodna

Identyfikacja problemów
Sieć wodna gminy tworzą rzeki, kanały i rowy melioracyjne. Prace konserwacyjne i inwestycyjne w zakresie melioracji wykonywane są obecnie 
w niewielkim zakresie. Stan infrastruktury hydrotechnicznej jest niezadowalający zarówno pod względem technicznym jak i ilościowym. Około 30% rurociągów drenarskich wymaga wymiany. Niezadowalający jest również stan systemu melioracji użytków rolnych. Zgodnie z danymi uzyskanymi od Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych poszczególne obiekty i urządzenia wymagają remontów czy nawet odbudowy, ponadto występuje również konieczność budowy nowej infrastruktury. Możliwość sfinansowania tych zadań w oparciu o środki 
z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej daje szansę na ich sukcesywną realizację w ciągu dwóch okresów budżetowania. 
	Jeżeli chodzi o zaopatrzenia w wodę, to pomimo wysokiego stopnia zwodociągowania gminy istniejący system jest w większej części zużyty i przede wszystkim bardzo kapiatałochłonnych co wymusza jego szybką modernizację. Część funkcjonujących ujęć wody jest pochodzenia po PGR-owskiego i charakteryzuje się bardzo złym stanem technicznym (niespełna parametrów technicznych i sanitarnych), część zaś jest przewymiarowana co pociąga za sobą wysokie koszty utrzymania 
i remontów, nie gwarantujących poprawy jakości wody. Stopień zdekapitalizowania oraz koszt bieżącej eksploatacji (energia) w stosunku do zapotrzebowania powoduje, iż remont nie jest opłacalny. Tak więc główny problem w tym obszarze stanowi poprawa jakości dostarczanej wody oraz obniżenie kosztów jej pozyskania. 
Kompleksowa modernizacja sieci wodociągowej na terenie gminy pozwoli na optymalne wykorzystania części ujęć wody i likwidację najbardziej niesprawnych obiektów i urządzeń. Ponadto na niektórych terenach istnieje konieczność rozbudowy sieci na nowo zagospodarowywanych obszarach. Ze względu na bardzo szeroki zasięg prac modernizacyjnych ich realizację zaplanowano w oparciu o dofinansowanie 
z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz podzielono na kilka mniejszych etapów. Mając na uwadze efektywne wykorzystanie środków, przy opracowywaniu harmonogramu realizacji poszczególnych zadań uwzględniono, tam gdzie jest to jest możliwe, połączenie prac związanych z budową sieci kanalizacyjnej z pracami wodnymi.
Osobne zadanie stanowi utrzymanie w należytym stanie studni awaryjnych 
i basenów przeciwpożarowych. Jego stała realizacja przebiega w oparciu o budżet własny gminy.
	
Kierunki i zadania

Kierunek	Rozbudowa i modernizacja infrastruktury hydrotechnicznej
	
Zadania	•	Budowa jazu na jeziorze Żabice
•	Budowa zastawek na kanale Połchowo
•	Budowa grobli na kanale Sielsko-Mielno, na rzece Przytocka
•	Budowa, odbudowa i modernizacja urządzeń melioracyjnych występujących na gruntach rolnych
	
Kierunek	Budowa, rozbudowa oraz modernizacja urządzeń zaopatrzenia w wodę, w tym wymiana starych	
Zadania	•	Budowa sieci wodociągowej przesyłowej Węgorzyno-Gościsław 
•	Budowa sieci wodociągowo przesyłowej Runowo Pomorskie – Kraśnik – Kąkolewice – Lesięcin – Gradno
•	Budowa zbiornika wyrównawczego w Węgorzynie dla poprawy zaopatrzenia miasta w wodę
•	Uzupełnienie stacji uzdatniania wody w Węgorzynie o nowe studnie głębinowe
•	Rozbudowa miejskiej sieci wodociągowej w południowej części miasta Węgorzyno.
•	Przebudowa sieci wodociągowej wraz z przyłączami w Runowie Pomorskim
•	Zasilenie miejscowości Chwarstno i Trzebawie oraz nowych terenów rekreacyjnych w otoczeniu jeziora Woświn z wodociągu Cieszyno za pośrednictwem rozbudowanej sieci wodociągowej przebiegającej 
w kierunku północnym wzdłuż brzegu jeziora; poprzedzone likwidacją nieużytkowanych odcinków sieci wodociągowej tej miejscowości
•	Zasilenie miejscowości Dłusko, i Sarnikierz za pośrednictwem rozbudowanej sieci wodociągowej z miejscowości Winniki; poprzedzone likwidacją nieużytkowanych odcinków sieci wodociągowej tej miejscowości
•	Połączenie w jeden system sieci wodociągowych miejscowości Rogówko, Przytoń i Brzeźniak z wykorzystaniem ujęcia wody 
w Rogówku; poprzedzone likwidacją studni w miejscowościach Przytoń i Brzeźniak
•	Wymiana odcinka sieci wodociągowej i przyłączy w miejscowości Brzeźniak 
•	Wymiana sieci rozdzielczej stalowej na PCV wraz z wymianą przyłączy w miejscowości Mieszewo wraz z remontem hydroforni
	
Zadania	•	Przebudowa sieci rozdzielczej wodociągowej stalowej na PCV 
w miejscowości Zwierzynek
•	Budowa sieci rozdzielczej PCV z przyłączami w stronę Węgorzyna 
w miejscowości Wiewiecko
•	Utrzymanie istniejących studni awaryjnych
•	Utrzymanie istniejących basenów przeciwpożarowych oraz wykorzystanie wycofanych z użytkowania ujęć wody dla celów przeciwpożarowych	

4.2.3 Sfera Gospodarka odpadami 

Identyfikacja problemów
Gmina posiada jedno ogólnogminne wysypisko w Kraśniku Łobeskim, które będzie eksploatowane do 2007 roku. W celu uporządkowania gospodarki odpadami po upływie tego okresu gmina Węgorzyno przystąpiła do Celowego Związku Gmin R-XXI dla potrzeb którego ma zostać wybudowany Regionalny Zakład Zagospodarowania Odpadów w Słajsinie (na terenie gminy Nowogard, w powiecie goleniowskim). Zakład ten będzie prowadził selektywną zbiórkę odpadów oraz będzie posiadał urządzenia do sortowania, recyklingu i utylizacji. W związku z powyższym obecne wysypisko 
w Kraśniku Łobeskim zostanie zlikwidowane, a na jego terenie powstanie gminny punkt gromadzenia odpadów, z które odpady będą wywożone do Słajsina. W oparciu 
o nowy Zakład rozszerzona zostanie również selektywna zbiórka odpadów, obecnie na terenie gminy prowadzona jest jedynie selektywna zbiórka petów. Osobne zagadnienie stanowi rekultywacja terenów zdegradowanych przez żwirownie, likwidacja mogilnika oraz dzikich wysypisk śmieci. 

Kierunki i zadania

Kierunek	Utylizacja i gromadzenie odpadów 
	
Zadania	•	Likwidacja wysypiska w miejscowości Kraśnik Łobeski 
•	Selektywna zbiórka odpadów
	
Kierunek	Rekultywacja terenów 
	
Zadania	•	Rekultywacja terenów zdegradowanych przez żwirownie w Dłusko, Połchowo, koło Storkowa, Chwarstno, Zwierzynek
•	Likwidacja mogilnika koło Wiewiecka, 
•	Likwidacja dzikich wysypisk śmieci – na terenie całej gminy

4.2.4 Sfera Sieć komunikacyjna
Identyfikacja problemów
Istniejący układ komunikacyjny w gminie spełnia kryterium funkcjonalności, ale ilościowe wyposażenie gmin w połączenia komunikacyjne jest średnie. Wymaga to

rozbudowy istniejącej sieci, w szczególności na nowo zainwestowanych obszarach, atrakcyjnych pod względem lokalizacji infrastruktury przemysłowo-usługowej 
i rekreacyjnej. Jeżeli chodzi o stan techniczny dróg, zwłaszcza powiatowych i gminnych to jest on bardzo zły. Większość dróg jest wąska o nieutwardzonym poboczu, o złym stanie nawierzchni i nie posiada na terenach wsi chodników dla pieszych. W przypadku dróg powiatowych blisko 60% wymaga remontu, natomiast odsetek dróg gminnych wynosi aż 80%. Również na terenie miasta Węgorzyno stan ulic i chodników dla pieszych wymaga na niektórych odcinkach modernizacji lub gruntownego remontu. 
Z kolei rozwój funkcji turystycznych na terenie gminy wymaga budowy parkingów 
i ciągów pieszych.
Ponadto droga krajowa nr 20 przechodząca przez teren gminy nie posiada utwardzeń poboczy, co w sezonie letnim, charakteryzującym się znacznym zwiększeniem średniodobowego ruchu samochodów, prowadzi do występowania okresowych utrudnień ruchu kołowego. Odczuwalną poprawę sytuacji w tym zakresie przyniesie ukończenie budowy obwodnicy dla miasta Węgorzyno oraz modernizacja niektórych jej odcinków.

Kierunki i zadania

Kierunek	Modernizacja i rozbudowa układu komunikacji
	
Zadania	•	Modernizacja drogi krajowej nr 20 
•	Budowa obwodnicy miasta Węgorzyno na drodze krajowej nr 20 – etap II 
•	Modernizacja drogi powiatowej Węgorzyno-Resko 
•	Remont i modernizacja dróg gminnych: Brzeźniak, Przytoń-Gościsław,  Węgorzynko Gardno, Ginawa; Sielsko-Chwarstno, Przytoń-Sulice; Dłusko-Podlipce; Gardno-droga wojewódzka nr 151; Ginawa-droga krajowa nr 20; Mielno-Chwarstno; Winniki-Cieszyno; Brzeźniak, Dłusko-Podlipce, Brzeźniak-Brzeźnica, 
•	Budowa dróg dojazdowych do jezior: Węgorzyno, Woświn, Zajezierze, Okrzeja
	
Kierunek	Budowa lub modernizacja dróg w granicach administracyjnych miejscowości i miast 	
Zadania	•	Budowa nowych ciągów pieszych na planowanych terenach rekreacji 
w rejonie wzgórz Żalnik i Stadionu Miejskiego
•	Budowa chodników dla pieszych w sołectwach oraz parkingów 
w miejscowościach atrakcyjnych pod względem turystycznym

4.2.5 Sfera Gazownictwo i energetyka cieplna

Identyfikacja problemów
Gmina w ogóle nie jest zgazyfikowana. Aktualny system ogrzewania 
i zaopatrzenia w energię cieplną opiera się na przestarzałych kotłowniach wykorzystujących głównie węgiel i olej opałowy oraz na piecach w indywidualnych gospodarstwach domowych. Powoduje to wzrost emisji zanieczyszczeń do atmosfery 
i tym samym zagraża proekologicznemu rozwojowi gminy. W celu kompleksowego rozwiązania problemu zaopatrzenia gminy w energię cieplną oraz w gaz dla celów bytowych powstał projekt budowy systemu gazyfikacji gminy. Zakłada się, że gazyfikacja gminy obejmie ok. 1500 gospodarstw domowych, tj. ok. 65% mieszkańców gminy. Gaz rozprowadzany będzie ze stacji redukcyjno-pomiarowej pierwszego stopnia w Węgorzynie. Odbiorcy gazu zasilani będą z sieci średniego ciśnienia poprzez zastosowanie indywidualnych reduktorów domowych. W pozostałych miejscowościach oraz gospodarstwach indywidualnych, gdzie doprowadzenie sieci będzie nieopłacalne pod względem ekonomicznym, stosowany będzie gaz płynny lub olej opałowy. 
	Ponadto planowane jest przeprowadzenie kompleksowej modernizacji istniejących kotłowni oraz docieplenie budynków i urządzeń mających na celu ograniczenia emisji zanieczyszczeń i zmniejszenie zużycia energii cieplnej. 
W przypadku pojawienia się inwestora zainteresowanego wykorzystaniem alternatywnych źródeł energii, na terenie gminy istnieje możliwość lokalizacji farm wiatrowych lub pojedynczych elektrowni wiatrowych.

Kierunki i zadania

Kierunek	Gazyfikacja terenów miasta i gminy
	
Zadania	•	Budowa stacji redukcyjno pomiarowej I stopnia na terenie miasta Węgorzyno
•	Budowa sieci gazowej wysokiego ciśnienia Węgorzyno-Ińsko
•	Budowa sieci gazowej średniego ciśnienia w miejscowościach: Węgorzyno, Brzeźniak, Cieszyno, Chwarstno, Dłusko, Gardno, Ginawa, Kąkolewice, Kraśnik, Lesięcin, Mielno, Mieszewo, Podlipce, Połchowo, Przytoń, Rogówko, Runowo, Runowo Pomorskie, Sielsko, Sulice, Trzebawie, Wiewiecko, Winniki, Zwierzynek
	
Kierunek	Termomodernizacji budynków i urządzeń 
	
Zadania	•	Termomodernizacja budynku Przedszkola w Węgorzynie
•	Termomodernizacja budynku Szkoły Podstawowej w Węgorzynie
•	Termomodernizacja budynku Szkoły Podstawowej w Runowie Pomorskim 
•	Termomodernizacja Budynku Urzędu Gminy
•	Modernizacja kotłowni gminnej na Os. 40-lecia PRL w mieście Węgorzynie
•	Izolacja przewodów grzewczych pomiędzy budynkami na Os. 40-lecia PRL w mieście Węgorzynie
Termomodernizacja budynków W.M. i S.M. na Os. 40-lecia PRL w mieście Węgorzynie 	
Kierunek	Wdrażanie energii umożliwiających korzystanie z alternatywnych 
i odnawialnych źródeł energii.	
Zadania	•	Budowa siłowni wiatrowych w rejonach zawartych pomiędzy zabudowaniami miejscowości: Chwarstno, Mielno, Runowo, Sielsko oraz drogami powiatowymi o numerach 41552, 41553, 4155

4.2.6 Sfera Sieć telekomunikacyjna

Identyfikacja problemów
Sieć telekomunikacyjna w gminie jest dobrze rozwinięta. Stacje telefoniczne zainstalowane są we wszystkich miejscowościach, gmina posiada też nowoczesną centralę telefoniczną. Prawie z całego terenu gminy można uzyskać połączenia z za pomocą bezprzewodowej telefonii komórkowej. Z tego też względu inwestycje w tym obszarze ograniczać się będą do rozbudowy sieci na nowo zainwestowanych terenach lub poszerzenia oferty indywidualnych operatorów sieci. 

Kierunki i zadania

Kierunek	Rozbudowa sieci telekomunikacyjnej 
	
Zadania	•	Rozbudowa sieci telefonicznej według indywidualnej oferty operatorów sieci  	

4.2.7 Sfera Elektroenergetyka

Identyfikacja problemów
Gmina posiada dobrze rozwiniętą sieć energetyczną, charakteryzującą się dobrym stanem technicznym linii i urządzeń. W celu utrzymania wysokiego poziomu, konieczna jest systematyczna rozbudowa sieci i stacji transformatorowych na nowych obszarach zainwestowania. Co się tyczy oświetlenia ulic, to występuje konieczność jego uzupełnienia, gdyż jest ono niekompletne.

Kierunki i zadania

Kierunek	Rozbudowa sieci elektroenergetycznej
	
Zadania	•	Budowa nowej kablowej linii 15 kV łączącej istniejące i planowane stacje transformatorowe na terenie miasta Węgorzyno 
•	Budowa nowych linii średniego napięcia oraz stacji transformatorowych dla planowanych stref produkcyjnych na północ od miasta w rejonie Runowa Pomorskiego oraz w rejonie miejscowości Cieszyno i Trzebawie
	
Kierunek	Modernizacja i rozbudowa oświetlenia ulicznego 
	
Zadania	•	Modernizacja i rozbudowa elementów oświetlenia ulicznego na terenie miasta Węgorzyno (okolice stadionu i plaży)
•	Budowa brakującego oświetlenia na terenie gminy Węgorzyno	

4.2.8 Strefa Kompleksowe uzbrojenie terenów

Identyfikacja problemów
Likwidacja Państwowych Gospodarstw Rolnych oraz słaba koniunktura 
w rolnictwie i przetwórstwie spożywczym w ubiegłych latach spowodowały znaczący wzrost bezrobocia na obszarze Gminy Węgorzyno. Aby zapobiec w przyszłości uzależnieniu sytuacji ekonomicznej w gminie od jednej gałęzi gospodarki, zgodnie 
z przyjęta w 2001 roku strategią, samorząd gminny postawił na wielofunkcyjny rozwój gminy uwzględniający przede wszystkim rozwój przemysłu nieuciążliwego, turystyki oraz modernizację rolnictwa. Realizacja tych celów wymaga jednak wsparcia gminy 
w zakresie uzbrojenia terenów w podstawową infrastrukturę techniczną 
i komunikacyjną, tak, aby stała się ona atrakcyjna dla potencjalnych inwestorów. 
Ze względu na wysokie koszty tego typu inwestycji, gmina postanowiła wydzielić strefy przemysłowe oraz tereny szczególnie atrakcyjne pod względem turystycznym 
i kompleksowo je uzbroić. Pozwoli to na poprawienie oferty inwestycyjnej gminy 
i skuteczniejsze zabieganie o inwestorów, szukających miejsca pod lokalizację nowych zakładów pracy. 

Kierunki i zadania

Kierunek	Kompleksowe uzbrojenie terenów pod lokalizację zakładów przemysłowych 	
Zadania	•	Kompleksowe uzbrojenie terenów pod lokalizację strefy przemysłowej we wsi Ginawa oraz Runowo Pomorskie
•	Kompleksowe uzbrojenie terenów pod lokalizację strefy przemysłowej w części zachodniej miasta Węgorzyno 
Kompleksowe uzbrojenie terenów pod lokalizację strefy przemysłowej w rejonie Dworca Kolejowego w Węgorzynie 	
Kierunek	Kompleksowe uzbrojenie terenów pod lokalizację infrastruktury rekreacyjnej	
Zadania	Kompleksowe uzbrojenie terenów pod lokalizację strefy rekreacyjnej w miejscowościach Cieszyno nad jeziorem Woświn i w Węgorzynie nad jeziorem Węgrzyńskim.	

4.3 Rozwój turystyki i rekreacji  

Identyfikacja problemów:
Podstawowym problemem w aspekcie rozwoju turystyki i rekreacji na terenie gminy Węgorzyno jest niedobór infrastruktury technicznej i turystycznej, która uatrakcyjniłaby naturalne walory krajobrazowo-przyrodnicze gminy. Oprócz podstawowej infrastruktury technicznej i komunikacyjnej brakuje przede wszystkim dobrze wyposażonych obiektów turystycznych, typu: kąpieliska, przystanie żeglarskie, ścieżki rowerowe i krajobrazowo-przyrodnicze, uzupełnione zapleczem noclegowo-gastronomicznym o wysokim standardzie świadczonych usług. Mając na uwadze zaostrzenia wynikające z ochrony przyrody i środowiska terenami predysponowanymi pod intensywny rozwój turystyki są głównie tereny położone nad jeziorami: Woświn, Węgorzyńskie, Okrzeja i Zajezierze. Na terenach tych istnieje już zalążek bazy noclegowo-żywieniowej, są to więc obszary o pewnych tradycjach turystycznych, które mogą być dalej rozwijane. Koncentracja zamierzeń inwestycyjnych na wybranych obszarach gminy umożliwi stworzenie pełnej oferty turystycznej na danym terenie, która stanowić będzie podstawę dla rozwoju indywidualnych projektów inwestycyjnych i pozwoli na przyciągnięcie do gminy inwestorów strategicznych. Niezbędnym uzupełnieniem działań z zakresu budowy szeroko rozumianej infrastruktury rekreacyjnej stanowić będą przedsięwzięcia z zakresu promocji i informacji turystycznej, przyciągające potencjalnych odbiorców - turystów. Inwestycje gminne oraz prywatne razem powinny stworzyć stabilną bazę dla funkcjonowania przemysłu turystycznego w gminie Węgorzyno, stając się zgodnie ze strategią jednym                           z podstawowych kierunków rozwoju gospodarczego. Przy obecnym stanie zainwestowania w infrastrukturę rekreacyjno-turystyczną szanse na przyciągnięcie większej liczby turystów i zwiększenie dochodów z tego tytułu są raczej niewielkie                 i ograniczają się do sprzedaży działek rekreacyjnych wokół jezior.
Ponadto w celu zapewnienia odpowiedniego standardu obsługi odwiedzających gminę turystów, konieczne jest stałe inicjowanie szkoleń m.in. z zakresu prowadzenia gospodarstw agroturystycznych, dla pilotów, przewodników turystycznych. 

Kierunki i zadania
Kierunek	Budowa i modernizacja infrastruktury służącej rozwojowi aktywnej formy turystyki	
Zadania	•	Zagospodarowanie Jeziora Węgorzyno (zagospodarowanie plaży miejskiej, budowa mola, budowa szlaków spacerowych)
•	Kompleksowe zagospodarowanie Jeziora Woświn (wspólnie 
z sąsiednimi gminami), w tym: sprzedaż działek rekreacyjnych pod motele i dla potrzeb rekreacji indywidualnej, wybudowanie mola oraz przystani żeglarskiej służącej do uprawiania żeglarstwa, windsurfingu, a w okresie zimy bojerów
•	Budowa kąpielisk otwartych na bazie jezior gminnych: Okrzeja 
i Zajezierze
•	Połączenie tras rowerowych biegnących przez teren gminy Węgorzyno z trasami gmin ościennych i z szlakami międzynarodowymi
Budowa czatowni do obserwacji ptaków i zwierząt (m.in. na terenie                         Ińskiego Parku Krajobrazowego)	
Kierunek	Powiększenie bazy noclegowo-gastronomicznej
	
Zadania	•	Budowa w atrakcyjnych miejscach pól noclegowych
•	Zakładanie gospodarstw agroturystycznych
•	Utworzenie nowych punktów gastronomicznych  
	
Kierunek	Stworzenie kompleksowego systemu promocji i informacji turystycznej
	
Zadania	•	Utworzenie sezonowego Punktu Informacji Turystycznej 
(z możliwością rezerwacji miejsc noclegowych w obiektach na terenie gminy)
•	Czytelniejsze oznakowanie szlaków turystycznych
•	Ustawienie tablic informacyjnych przy trasach wiodących przez Iński Park Krajobrazowy
•	Stworzenie i wydanie profesjonalnego informatora o bazie wodnej i turystycznej gminy
•	Wznowienie wydania monografii Miasta i Gminy Węgorzyno
•	Wydanie widokówek z zabytkowymi obiektami budownictwa sakralnego
•	Wydanie folderu przyrodniczego o gminie
•	Kontynuacja organizowanych już, stałych imprez promocyjnych gminy oraz rozważenie możliwości organizacji nowych typowych dla regionu
	
Kierunek	Organizacja szkoleń i warsztatów sprzyjających rozwojowi turystyki
	
Zadania	•	Organizacja szkoleń w zakresie prowadzenia gospodarstw agroturystycznych (informacje i prelekcje dla zainteresowanych)
•	Organizacja szkoleń dla pilotów, przewodników turystycznych (w tym: obserwacja ptaków i zwierząt)
•	Organizacja warsztatów archeologicznych w oparciu o liczne stanowiska na terenie gminy, wytyczenia szlaku turystycznego śladem prasłowiańskich grodzisk
•	Zorganizowanie warsztatów artystycznych w zakresie rzeźbiarstwa, malarstwa, haftu, wikliniarstwa, kowalstwa w celu wyrobu pamiątek regionalnych

4.4 Rozwój Zasobów Ludzkich

4.4.1 Strefa Oświata i Sport

Identyfikacja problemów
Jednym z efektów przeprowadzonej w 1999 roku reformy systemu oświaty było powołanie Gimnazjum w Węgorzynie. Za względu na brak odpowiednio przystosowanego budynku, Gimnazjum zostało umieszczone na terenie szkoły Podstawowej w Węgorzynie. Docelowo jednak założono rozdzielenie Szkoły Podstawowej i Gimnazjum. Konieczność utworzenia osobnych ośrodków edukacyjnych potwierdziła „Analiza organizacji szkół w gminie i mieście Węgorzyno” przeprowadzoną na zlecenie Zarządu Gminy i Miasta  Węgorzyno. Na podstawie danych demograficznych oraz liczby dzieci uczęszczających obecnie do szkół podstawowych wyliczono, iż w ciągu najbliższych kilkudziesięciu lat Szkoła Podstawowa w Węgorzynie oraz Gimnazjum będą musiały dysponować przynajmniej 26 oddziałami (14 oddziałów Szkoły Podstawowej i 12 oddziałów Gimnazjum). Niniejsze wyliczenia uwzględniają spadek liczby uczniów w kolejnych latach będący wynikiem zmniejszenia liczby urodzeń na terenie obwodu szkoły. 
Obecnie w Szkole Podstawowej funkcjonuje 17 oddziałów i uczęszcza do niej 386 uczniów, co daje średnio 23 osoby w klasie. W Gimnazjum funkcjonuje zaś 14 oddziałów i uczęszcza do niego 327 uczniów, co również daje średnio 23 uczniów na klasę (choć w niektórych rocznikach liczba uczniów w klasie kształtuje się na poziomie 26-27 uczniów). Razem w budynku szkolnym w Węgorzynie uczy się 713 uczniów w 31 oddziałach, tymczasem budynek posiada tylko 22 sale lekcyjne (wliczając 
w to 2 pracownie komputerowe). Szkoła Podstawowa dysponuje 10 pomieszczeniami lekcyjnymi oraz dodatkowo 4 pomieszczeniami nie spełniającymi standardów nauczania i bhp, w których prowadzenie lekcji wymuszona jest brakiem adekwatnej liczby sal lekcyjnych. Dwa ze wspomnianych pomieszczeń znajdują się w tzw. przybudówce przeznaczonej do likwidacji ze względu na bardzo zły stan techniczny obiektu, z kolei dwa pozostałe znajdują się w piwnicy i docelowo były przeznaczone na pomieszczenia magazynowe. Z kolei Gimnazjum dysponuje 9 pomieszczeniami lekcyjnymi. Brak odpowiedniej liczby pomieszczeń lekcyjnych w stosunku do liczby oddziałów powoduje, iż zajęcia lekcyjne w Szkole Podstawowej odbywają się na dwie zmiany, a nauka kończy się często w późnych godzinach popołudniowych. Ponieważ na terenie gminy istnieją tylko dwie Szkoły Podstawowe prowadzące nauczanie w klasach I-VI, tj. w Węgorzynie i Runowie Pomorskim do placówek tych uczęszczają dzieci 
z obszaru całej gminy, które są zmuszone dojeżdżać do szkoły albo bardzo wcześnie rano, albo wracać bardzo późno wieczorem. Ze względu na młody wiek uczniów taka sytuacja stanowi poważne utrudnienie w realizacji właściwego procesu nauczania 
w gminie. Z kolei w Gimnazjum, ze względu na dużą liczbę godzin lekcyjnych, nie ma możliwości wprowadzenia zmianowego systemu nauczania, gdyż druga zmiana musiałaby rozpoczynać zajęcia o godz. 13.00 lub 14.00 i kończyć odpowiednio o godzinie 19.00 lub 20.00. 
Tak więc kwestia budowy oddzielnego budynku Gimnazjum w Węgorzynie stanowi najbardziej palący problem w aspekcie rozwoju i poprawy stanu oświaty 
w gminie. Jednocześnie będzie to ostatni etap programu reorganizacji sieci szkolnej zgodnie z którym, w latach ubiegłych przeprowadzono konsolidację szkół podstawowych, zmniejszając ich ilość oraz ograniczając stopień organizacyjny wybranych placówek do klas I-III. W wyniku budowy Gimnazjum poprawione zostaną warunki nauczania zarówno na poziomie szkoły podstawowej jak i  gimnazjum. Ponadto w oparciu o nowy budynek Gimnazjum planowane jest poszerzenie oferty edukacyjnej młodzieży i dorosłych, poprzez udostępnienie obiektu 
dla różnych form zajęć pozalekcyjnych oraz szkoleniowych, w godzinach popołudniowych. Między innymi mając na uwadze konieczność dokształcania 
i przekwalifikowania zawodowego mieszkańców gminy (w tym specjalne programy dla  bezrobotnych), w szczególności zaś osób pracujących w rolnictwie, przewiduje się utworzenie Centrum Kształcenia Ustawicznego oraz Gminnego Centrum Przedsiębiorczości, działającego w oparciu o bazę lokalową nowego budynku Gimnazjum. 
	Osobny problem stanowi poprawa stanu technicznego istniejącej bazy szkolnej 
i sportowej, jak również utworzenie w Węgorzynie szkoły średniej na poziomie licealnym. Projekt powołania liceum jest obecnie na etapie uzgodnień pomiędzy Gminą, a Starostwem Powiatowym w Łobzie. Niezbędne remonty i naprawy w ośrodkach szkolnych będą realizowane na bieżąco, z koli kompleksowe uporządkowanie bazy sportowej na terenie gminy i podwyższenie jej standardów planowane jest 
w późniejszym okresie.

Kierunki i zadania

Kierunek	Optymalizacja funkcjonowania szkół z uwzględnieniem reformy edukacji
	
Zadania	•	Budowa Gimnazjum w Węgorzynie
•	Usprawnienie dowozu dzieci poprzez zapewnienie odpowiedniej ilości „gimbusów”
	
Kierunek	Rozszerzenie oferty edukacyjnej dla dzieci, młodzieży i dorosłych (poprawa poziomu wykształcenia)	
Zadania	•	Utworzenie szkoły średniej na poziomie licealnym w Węgorzynie
•	Powołanie Centrum Kształcenia Ustawicznego
•	Utworzenie Gminnego Centrum Przedsiębiorczości
•	Dostosowanie prac szkół do struktur europejskich – nauka języka obcego w szkołach podstawowych od klas I do VI, w gimnazjum minimum dwa języki obce, pracownie językowe, pracownie przedmiotowe, biblioteki multimedialne, wymiana młodzieży z zagranicą,
•	Rozwój różnych form zajęć pozalekcyjnych, zgodnie z zainteresowaniami dzieci i młodzieży (koła zainteresowań, SKS, UKS)
•	Szeroko pojęta edukacja ekologiczna
	
Kierunek	Poprawa bazy szkół oraz ich wyposażenia
	
Zadania	•	Przebudowa – remont Szkoły Podstawowej w Runowie Pomorskim w raz z  boiskiem szkolnym oraz doposażenie w środki dydaktyczne
•	Bieżący remont obiektów szkolnych i boisk szkolnych 	
Kierunek	Stworzenie warunków uprawiania różnych dyscyplin sportu
	
Zadania	•	Modernizacja stadionu miejskiego w Węgorzynie
•	Urządzenie boisk sportowych na terenach wiejskich 
•	Budowa kortów tenisowych i tras dla łyżworolek 
•	Zakładanie ścieżek zdrowia
•	Inicjowanie i organizacja różnorodnych imprez sportowych

4.4.2 Strefa: Społeczeństwo Informacyjne 

Identyfikacja problemów
Powszechny dostęp do Internetu w gminie realizowany jest obecnie w oparciu 
o placówki oświatowe, Gminne Centrum Informacji i Edukacji Europejskiej oraz prywatne kawiarenki internetowe. Rozwija się również indywidualna sieć internetowa, korzystająca bądź z połączeń telefonicznych bądź z stałych łączy zakładanych 
z inicjatywy prywatnej. Pomimo, iż większość obiektów administracji publicznej wyposażona jest w Internet, to brakuje jednak zintegrowanego sytemu internetowego, który obejmowałby wszystkie instytucje publiczne i przygotował je do elektronicznego obiegu dokumentów, a co za tym idzie do obsługi swoich klientów poprzez Internet. Uruchomienie takiego sytemu wymaga również utworzenie w poszczególnych miejscowościach Publicznych Punktów Dostępu do Internetu, umożliwiających wszystkim mieszkańcom gminy korzystanie e-usług publicznych.

Kierunki i zadania

Kierunek	Tworzenie społeczeństwa informacyjnego
	
Zadania	•	Budowa zintegrowanego systemu informatycznego na terenie gminy
•	Tworzenie Publicznych Punktów Dostępu do Internetu

4.5 Rozwój środowiska kulturowego

Identyfikacja problemów:
Na terenie gminy zachowało się wiele zabytków architektonicznych 
i archeologicznych, w tym: kościoły, zabudowa pałacowa i dworska, młyn wodny oraz grodziska wczesnośredniowieczne, starożytne osady  i cmentarze. Stan techniczny tych obiektów jest różny. Niektóre zostały w ciągu ostatnich lat odnowione 
i wyremontowane inne czekają na swoją kolej. Jako część polskiego dziedzictwa kulturowego oraz element oferty turystycznej nieodzowne staje się utrzymania wszystkich obiektów w dobrym stanie i zabezpieczenie ich od kradzieży i pożarów. 
Ponadto zdecydowanych działań wymaga uchronienie przed zanikiem tradycyjnego budownictwa wiejskiego regionu i wiejskich tradycji. Jednym z pomysłów na zachowanie i ożywienie kultury wiejskiej jest stworzenie „Skansenu Wsi Pomorskiej”, który jednocześnie poszerzyłby ofertę kulturalno-turystyczną gminy. Inicjatywa ta pozwoliłaby uchronić przed procesem modernizacji, a co za tym idzie zniszczenia starą, istniejącą jeszcze zabudowę wiejską oraz zachowałby dla przyszłych pokoleń przedmioty życia codziennego oraz dawne narzędzia rolnicze. Placówka służyła by również jak ośrodek kultury folklorystycznej, rozwijający tożsamość lokalną i integrujący społeczności wiejską.
Jeżeli chodzi o rozwój lokalnej aktywności kulturalnej to w wielu wypadkach dużą przeszkodę stanowi brak zaplecza lokalowego. W tym kontekście, konieczne staje się wsparcie działań wiejskich ośrodków kulturalnych poprzez adaptację obiektów gminnych na świetlice wiejskie oraz pomoc w ich wyposażeniu. Odczuwalny jest również brak gminnego ośrodka kulturalnego. Wprawdzie na terenie gminy Węgorzyno działają różne stowarzyszenia i grupy nieformalne zajmujące się działalnością kulturalną, niemniej brakuje instytucji, która integrowała by różne środowiska 
i w szerszym zakresie propagował działalność kulturalną wśród mieszkańców gminy oraz turystów. Realizacja tego typu inicjatyw pozwoli na pełne zaspokojenie potrzeby społecznych i kulturalnych mieszkańców oraz przyczyni się do aktywizacji środowiska lokalnego poprzez zaangażowanie go w kulturalne i gospodarcze inicjatywy lokalne. Pobudzenie kreatywności mieszkańców oraz zachęcenie do rozwijania współpracy na zasadach partnerstwa powinno przyczynić się również do zwiększenia mobilności społecznej i zawodowej mieszkańców gminy. 
Osobne zagadnienie stanowi prowadzenie samych działań kulturalnych, takich jak stworzenie systemu informacji kulturalnej, prowadzenie zajęć i organizacja imprez charakterystycznych dla gminy. Animatorów kultury w gminie nie brakuje, zaś poprawa zaplecza lokalowego powinna zwiększyć ich aktywność. 

Kierunki i zadania

Kierunek	Restauracja, rewitalizacja i zabezpieczenie obiektów dziedzictwa kulturowego 	
Zadania	•	Remont zabytkowych kościołów 
•	Uporządkowanie starych cmentarzy 
•	Stworzenie Skansenu Wsi Pomorskiej
	
Kierunek	Budowa i modernizacja infrastruktury kultury
	
Zadania	•	Adaptacja budynków gminnych na świetlice wiejskie 
•	Utworzenie Gminnego Centrum Kultury
	
Kierunek	Promocja kultury
	
Zadania	•	Prowadzenie zajęć i organizowanie imprez kulturalnych charakterystycznych dla gminy 
•	Stworzenie systemu informacji kulturalnej

4.6 Poprawa jakości życia mieszkańców

4.6.1 Strefa Służba zdrowia i opieka społeczna

Identyfikacja problemów
Na terenie gminy funkcjonuje prywatny Niepubliczny Ośrodek Zdrowia 
w Węgorzynie, który zapewnia podstawową opiekę medyczną. Stan techniczny ośrodka  oraz jego wyposażenie wymagać będą w najbliższej przyszłości pewnych nakładów inwestycyjnych. Z kolei opieka specjalistyczna realizowana jest poza obszarem gminy 
w pobliskich miejscowościach: Łobez, Resko oraz Stargard Szczeciński. 
Przy współpracy ze Starostwem Powiatowym Łobzie w gminie Węgorzyno realizowane są badania profilaktyczne, które będą w kontynuowane w najbliższych latach.  
Opieka społeczna realizowana jest przez szereg instytucji i organizacji rozproszonych pod względem swoich siedzib na obszarze miasta i gminy. Główne działania w tym zakresie realizuje Ośrodek Pomocy Społecznej. Stojąc przed perspektywą znalezienia nowej siedziby dla OPS-u postanowiono utworzyć Centrum Spraw Społecznych, które stanowiłoby siedzibę instytucji i organizacji realizujących działania z zakresu pomocy społecznej. Powołanie Centrum pozwoli na koncentrację usług w zakresie opieki społecznej i poprawi ich dostępność oraz przyczyni się do inicjowania wspólnych projektów na rzecz grup osób zmarginalizowanych. 
 
Kierunki i zadania

Kierunek	Poprawa stanu zdrowia mieszkańców
	
Zadania	•	Profilaktyka, podnoszenie świadomości zdrowotnej
	
Kierunek	Usprawnienie organizacji służby zdrowia i opieki społecznej
	
Zadania	•	Utworzenie Centrum Spraw Społecznych (w skład, którego wchodzić będą: Ośrodek Pomocy Społecznej, Komisja ds. rozwiązywania problemów alkoholowych, Koło Związku Emerytów i Rencistów, Koło Związku Osób Niepełnosprawnych, Koło Związku Kombatantów, Zrzeszenie przedstawicieli organizacji pozarządowych, Dzienny Dom Seniora, Świetlica Socjoterapeutyczna)
	
Kierunek	Poprawa jakości wyposażenia i stanu budynków lokalnych ośrodków zdrowi	
Zadania	•	Remont i doposażenie Niepublicznego Ośrodka Zdrowia 
w Węgorzynie

4.6.2 Strefa Gospodarka Mieszkaniowa

Identyfikacja problemów
Stan zasobów mieszkaniowych w gminie w odniesieniu do ilości mieszkańców jest raczej zadowalający, choć migracja ludności i stan techniczny niektórych obiektów wymuszać będą przeprowadzenie remontów i modernizacji lub wyburzenie i budowę nowych mieszkań. Pewien rozwój mieszkalnictwa indywidualnego przewiduje się 
w miejscowościach o większym zaludnieniu i we wsiach o funkcjach rekreacyjnych. Problem stanowią zaś mieszkania socjalne, które gmina jest zmuszona zapewnić najuboższym mieszkańcom. W tym celu w najbliższym okresie zaplanowano adaptację na mieszkania pomieszczenia po Szkole Podstawowej w Kąkolewnicach. Inwestycja ta powinna na jakiś czas rozwiązać problem mieszkań socjalnych w gminie.
Kierunki i zadania

Kierunek	Budowa mieszkań socjalnych 
	
Zadania	•	Adaptacja budynku po zlikwidowanej Szkole Podstawowej w Kąkolewicach na mieszkania
	
Kierunek	Remont, modernizacja lub odtworzenie budynków mieszkalnych
	
Zadania	•	Budowa i remont indywidualnych budynków 
•	Budowa i remont budynków spółdzielczych
•	Wymiana elementów wykonanych z azbestu w budynkach mieszkalnych
	
Kierunek	Budowa nowych budynków mieszkalnych
	
Zadania	•	Budowa nowych budynków mieszkalnych we wsiach o większym zaludnieniu i we wsiach o funkcjach rekreacyjnych: Cieszyno, Ginawa, Przytoń, Lesięcin

4.6.3 Strefa Gospodarka Komunalna
Kierunek	Zagospodarowanie terenów miejskich	
Zadania	•	Budowa domów pogrzebowych w Runowie i Mieszewie

4.7 Ochrona środowiska przyrodniczego

Identyfikacja problemów 
Na terenie gminy Węgorzyno dokonano inwentaryzacji dóbr przyrody - „Waloryzacja przyrodnicza gminy Węgorzyno”, gdzie oprócz skatalogowania istniejących już obszarów chronionych Biuro Konserwacji przyrody w Szczecinie zaproponowało stworzenie nowych obszarów i obiektów chronionych, w celu zapewnienia im właściwego wykorzystania oraz zachowania i odnowy zasobów 
i składników przyrody. Realizacja poszczególnych działań z zakresu zachowania walorów i zasobów przyrodniczych z uwzględnieniem georóżnorodności 
i bioróżnorodności odbywać się będzie na szczeblu wojewódzkim systematycznie 
w kolejnych okresach czasu. Podobnie rozwiązana będzie kwestia monitoringu środowiska realizowanego na terenie całego województwa i obejmującego pomiar jakości powietrza, wód, gleb i ziemi oraz hałasu, promieniowania jonizującego i pól elektromagnetycznych, stanu zasobów środowiska, wytwarzania i gospodarowania 
odpadami. Zgodnie z założeniami „Programu ochrony środowiska województwa zachodniopomorskiego” zintegrowany system monitoringu obejmujący całość zagadnienia powinien powstać i zacząć działać od 2010 roku, zaś poszczególne jego elementy są opracowywane i wdrażane na poziomie regionalnym od 2003 roku.  

Kierunki i zadania

Kierunek	Tworzenie nowych obszarów chronionych 
	
Zadania	Rezerwaty przyrody (3 rezerwaty):
•	R-I „Kołatka” – obiekt położony na granicy gminy Węgorzyno (90%) 
i gminy Drawsko Pomorskie, ok. 2 km od wsi Ginawa; celem ochrony jest zachowanie doliny rzeki o naturalnym charakterze, naturalnych zbiorowisk leśnych, licznych stanowisk roślin chronionych 
i zagrożonych
•	R-II „Góra Ukleja” – obiekt położony wzdłuż rzeki Uklei pomiędzy jeziorami Dłusko i Woświn w granicach Ińskiego Parku Krajobrazowego; celem ochrony jest zachowanie doliny rzeki Uklei, naturalnych zbiorowisk leśnych, licznych stanowisk roślin chronionych i zagrożonych
•	R-III „Samotnik” obiekt leżący ok. 1 km na południe od miejscowości Podlipce; celem ochrony jest zachowanie leśnych  torfowisk 
i mokradeł z drzewostanem i licznymi stanowiskami roślin chronionych i zagrożonych	
	Obszary Chronione Krajobrazu (1 obszar) 
„Resko – Węgorzyński Obszar Chronionego Krajobrazu” – obiekt położony w północno-wschodniej części gminy Węgorzyno i gmin ościennych Łobez, Drawsko Pomorskie; celem ochrony jest zachowanie leśnych torfowisk i mokradeł z drzewostanem i licznymi stanowiskami chronionych i zagrożonych gatunków fauny i flory	
	Zespół Przyrodniczo – Krajobrazowy
•	ZKP – I „Okrzeja” –północno-zachodnia część gminy wzdłuż rzeki Ukleja i jeziora Okrzeja, pomiędzy miejscowością Mieszewo; celem ochrony jest zachowanie walorów doliny potoku z charakterystyczną roślinnością
•	ZKP – II „Łąki nad Brzeźnicką i Reską Węgorzą”- północno-wschodnia część gminy, ok. 1,5 km od miejscowości Lesięcin; celem ochrony jest zachowanie walorów nieleśnych zbiorowisk w dolinie rzek wraz z ostoją wielu gatunków fauny i flory
•	ZKP – III „Brzeźnicka Węgorza” - północno-wschodnia część gminy nad rzeką Brzeźnicka Węgorza obejmując jeziora Brzeźniak 
i Węgorza; celem ochrony jest zachowanie walorów potoku Brzeźnicka Węgorza, łęgów i olsów nad potokiem, torfowisk i kotłów źródliskowych
•	ZKP – IV „Zwągrówek” - północno-zachodnia część gminy 
w Leśnictwie Zwierzynek; celem ochrony są kompleksy olsów 
i łozowisk na dawnych torfowiskach niskich
•	ZKP – V „Ukleja” – wzdłuż rzeki Ukleja między miejscowościami Mielno i Zwierzynek; celem ochrony jest zachowanie naturalnych walorów potoku wraz z roślinnością na jego brzegach
•	ZKP – VI „Chwarstno” – część gminy położona na północny-zachód od miejscowości Chwarstno; celem ochrony jest zachowanie różnorodnych zbiorowisk roślinnych
•	ZKP – VII „Reska Węgorza pod Runowem” – środkowa część gminy wzdłuż rzeki Reski Węgorzej, pomiędzy miejscowością Runowo Pomorskie, a torem kolejowym (w otulinie parku); celem ochrony jest zachowanie walorów potoku wraz z otaczającą go roślinnością
•	ZKP – VIII „Łąki nad Reską Węgorzą” - środkowa część gminy na wschód od  miejscowości Winniki (w otulinie parku); celem ochrony jest zachowanie walorów doliny potoku wraz z roślinnością
•	ZKP – IX „Dolina Reski Węgorzej” – na południowy-zachód od miejscowości Winniki (w otulinie parku); celem ochrony jest zachowanie walorów doliny potoku wraz z roślinnością
•	ZKP – X „Torfowisko pod Trawcem” – południowo-wschodnia część gminy, na zachód od miejscowości Wiewiecko (w granicach parku); celem ochrony jest zachowanie walorów śródleśnego torfowiska wraz z ostoją zwierząt
•	ZKP – XI „Sarnikierz” - środkowa część gminy na południowy-wschód od  miejscowości Dłusko (w granicach parku); celem są śródleśne bagna wraz z ostoją zwierząt
•	ZKP – XII „Pławnica” - południowo-zachodni fragment gminy (w granicach parku); celem jest zachowanie walorów kompleksu różnych zbiorowisk roślinnych	
	Użytki ekologiczne (21 użytków ekologicznych)
•	UE – I „Jezioro Raczkowo” – oczko wodne o powierzchni 1,04 ha, na północny-zachód od miejscowości Lesięcin; celem ochrony jest dystroficzne jezioro wraz z chronionymi i rzadkimi roślinami
•	UE – II „Kępa Sielska” – środkowa część gminy koło Sielska; celem ochrony są olesy i brzeziny wraz z ostoją wielu gatunków roślin i zwierząt
•	UE – III „Łozowiska Runowskie” - środkowa część gminy na północ od miejscowości Runowo; celem ochrony są śródpolne Łozowska, trzcinowiska, szuwary wraz z ostoją cennych gatunków roślin i zwierząt
•	UE – IV „Jezioro Otok” – północno-wschodnia część gminy pomiędzy Rogówkiem i Kraśnikiem; celem ochrony jest zachowanie walorów jeziora z pływającymi kępami łozowski i olesów
•	UE – V „Dolina Krzeszny” – północno-wschodnia część gminy, wzdłuż rzeki Krzeszny; celem ochrony jest zachowanie doliny potoku wraz z przylegającym lasem
•	UE – VI „Oczko z Wolfią" – ok. 1,5 km na wschód od wsi Gardno; celem ochrony jest zachowanie walorów oczka wodnego z wolfią bezkorzeniową
•	UE – VII „Trzcinowisko Krzeszny” – położony w północno-wschodniej części gminy koło Przytonia, celem ochrony jest zachowanie walorów kompleksu z torfowiskiem i innymi roślinami
•	UE – VIII „Rościsław” – północno-wschodnia część gminy koło Gościsławia, celem ochrony jest zachowanie walorów torfowiska niskiego z cennymi, chronionymi i rzadkimi gatunkami roślin
•	UE – IX „Jezioro Kłociowe” - śródleśne jezioro w leśnictwie Rogówko, celem ochrony jest zachowanie kompleksu jeziora i otaczających go zbiorowisk roślinnych
•	UE – X „Sambórz Mały” – celem ochrony jest zachowanie walorów jeziora wraz z roślinnością, która jest ostoją wielu gatunków zwierząt
•	UE – XI „Mielno” – obejmuje jezioro Mielno, trzcinowiska i nie użytkowane łąki pomiędzy jeziorami
•	UE – XII „Jezioro pod Białką” – tematem ochrony są jeziora gminne Doborowo, Stopno Duże, Stopno Małe wraz z otaczającą roślinnością
•	UE – XIII „Jezioro Dubie” – tematem ochrony jest jezioro wraz z otaczającą roślinnością
•	UE – XVI „Torfowisko Wiewiecko” – tematem ochrony jest leśne torfowisko w okolicach miejscowości Wiewiecko wraz z ostoją zwierząt i roślin.
•	UE – XV „Torfowisko pod Trawcem” – celem ochrony jest śródleśne torfowisko na zachód od miejscowości Wiewiecko
•	UE – XVI „Zduny” – celem ochrony jest zachowanie torfowiska wraz 
z roślinnością, na zachód od miejscowości Wiewiecko
•	UE – XVII „Górne torfowiska” – celem ochrony jest zachowanie walorów torfowiska wraz z roślinnością położonego ok. 1 km na północny-wschód od miejscowości Węgorzynko 
•	UE – XVIII „Jaźwiny” – położony w środkowej części gminy ok. 1,2 km od miejscowości Winniki, celem ochrony jest zachowanie walorów jeziora wraz z roślinnością
•	UE – XIX „Świeże” – położony pomiędzy miejscowościami Dłusko a Cieszyno, celem ochrony jest zachowanie walorów różnych zbiorowisk roślinnych wzdłuż potoku
•	UE – XX „Cieszyńskie Bagno” – obiekt położony ok. 1 km od miejscowości Cieszyno, celem ochrony jest zachowanie walorów jeziora wraz z otaczającą roślinnością
•	 UE – XXI „Doły Torfowe” – tematem ochrony jest torfowisko wraz z roślinnością  na terenie wsi Sarnikierz

Pomniki przyrody i aleje:
•	Do tej grupy proponowane są drzewa – 38 szt; aleje – 18; źródliska – 5; głazy narzutowe – 2

Inne obszary i obiekty:
•	Są to pozostałe cenne obiekty przyrodnicze np. stanowiska gatunków chronionych fauny i flory – 16 obiektów
	
Kierunek	Stała kontrola i monitoring jakości środowiska w gminie
	
Zadania	Opracowanie i wdrożenie kompleksowego monitoringu dla różnych form ochrony środowiska i przyrody	

4.8 Zmiana struktury gospodarczej obszaru gminy

Identyfikacja problemów:
Gmina Węgorzyno w przeważającej części była i jest gminą rolniczą. Regres 
w produkcji oraz niekorzystne relacje cen rolnych w ostatnich latach drastycznie obniżyły dochody realne jej mieszkańców. W rodzinach rolniczych oraz w rodzinach byłych pracowników PGR zwiększył się stopień ubóstwa. Ta sytuacja stworzyła istotną barierę dla modernizacji gospodarczej gminy i wdrożenia programu jej wielofunkcyjnego rozwoju. Spadek dochodu w rolnictwie ujemnie odbił się na popycie na środki produkcji rolnej oraz na wskaźniku rentowności przetwórstwa oraz zahamował rozwój nowej działalności gospodarczej. Przełamanie regresu gospodarczego w gminie, a co za tym idzie spadek bezrobocia i zwiększenie przychodów ludności wymaga podjęcia szeregu działań w zakresie wdrożenia nowoczesnych sposobów kształtowania gospodarki rolnej i leśnej oraz tworzenia zróżnicowanej, pozarolniczej działalności gospodarczej (usługi, przetwórstwo, działalność produkcyjna).  
Dotychczas główny problem sprowadzał się do braku kapitału, obecnie zaś dzięki przystąpieniu Polski do Wspólnej Polityki Rolnej Unii Europejskiej bariera ta została  przełamana. Środki pomocowe dostępne w ramach Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej skutecznie mogą wspierać realizację indywidualnych zamierzeń na obszarach wiejskich. Problemem pozostaje właściwe ich wykorzystanie, tak aby znacząco przyspieszyć restrukturyzację rolnictwa w gminie oraz stworzyć nowe możliwości rozwoju gospodarczego. 
Kierunki i zadania

Kierunek	Poprawa struktury gospodarstw rolnych
	
Zadania	•	Poprawa struktury władania i użytkowania gruntów i tworzenia efektywnej struktury agrarnej, tworzenie gospodarstw modelowych
•	Przekazanie części gruntów gospodarstw ANR (dzierżawa) do dalszego wykorzystania na cele rolnicze na rzecz indywidualnych gospodarstw rolnych, lub wyłączenie ich na cele nierolnicze: pod zalesianie, urządzenia rekreacyjne, infrastrukturę techniczną, socjalną 
i mieszkaniową oraz na rzecz innych pozarolniczych działów i gałęzi gospodarczych
•	Zalesianie gruntów nieprzydatnych rolniczo
•	Przeznaczenie części zasobów trwałych (budynków i budowli) nieprzydatnych dla rolnictwa na cele nierolnicze (drobna wytwórczość, usługi, rzemiosło oraz inna pozarolnicza działalność)
•	Intensyfikacja rolnictwa zwłaszcza niektórych działów i gałęzi produkcji o wysokiej chłonności czynnika pracy żywej (tzw. działy specjalne) oraz osiągnięcie wysokiego poziomu produkcji rolnej związanej z systemem kontraktacji i przemysłem rolno-spożywczym, przy wzroście konkurencyjności kosztów wytwarzania.
•	Rozwój rolnictwa ekologicznego
•	Rozwój rolnictwa zintegrowanego wykorzystującego w harmonijny sposób postęp techniczny i biologiczny w uprawie, nawożeniu i ochronie roślin

•	Pozytywna selekcja indywidualnych gospodarstw rolnych tj. wspieranie gospodarstw rodzinnych mogących zapewnić dochody na poziomie parytetowym w tym również gospodarstw wykorzystujących alternatywne źródła dochodów
•	W indywidualnych gospodarstwach rolnych o odpowiednich uwarunkowaniach organizacyjnych – wykorzystywanie ich zasobów na rzecz innych, pozarolniczych kierunków działalności gospodarczej, szczególnie w dziedzinach usług rekreacyjnych (agroturystyka), czy tzw. usługi i produkcji nakładczej
•	W zakresie kierunków produkcji rolnej – preferowanie systemu polowego z kierunkiem zbożowym oraz chowem trzody chlewnej i chowem bydła mlecznego z uzupełniającym kierunkiem uprawy rzepaku.
•	Kreowanie warunków i podstaw organizacyjno-finansowych na rzecz integracji sfery produkcji rolnej ze sferą przetwórstwa rolnego oraz dziedziną obrotu artykułami rolnymi, zwłaszcza z organizacjami skupu, przechowalnictwa, rynkami hurtowymi (również giełdami rolno-towarowymi)
•	Inicjowanie, tworzenie grup producentów (marketingowych) rolnych zrzeszających się np. w spółki, spółdzielnie,
•	Utworzenie nowych jednostek usługowo-rolniczych lub przetwórczych w oparciu o istniejące obiekty i instytucje,
	
Kierunek	Rozwoju produkcji roślinnej
	
Zadania	Zboża 
•	utrzymanie powierzchni uprawy zbóż na dotychczasowym poziomie lub ograniczenie o około 10% w strukturze zasiewów przy wykorzystaniu nowych wydajnych i jakościowo dobrych odmian
•	preferowanie upraw pszenic wysokojakościowych pod potrzeby przemysłu piekarniczego
•	produkcja żyta na potrzeby produkcji spirytusu odwodnionego
•	wykorzystanie w dużych gospodarstwach nowych technologii uprawy i uproszczenia

Rzepak 
•	wzrost powierzchni uprawy, zwłaszcza w gospodarstwach większych obszarowo położonych w rejonach dotychczasowej jego uprawy, w ramach kontraktów z przemysłem olejarskim
•	zastosowanie nowych technologii i środków ochrony

Ziemniaki 
•	wzrost produkcji, ale w oparciu o wcześniejsze uzgodnione umowy kontraktacyjne i handlowe ziemniaków jadalnych i przemysłowych
•	uporządkowanie odmianowe (ilościowe i jakościowe) prowadzące do wzrostu wydajności i jakości
•	konfekcjonowanie ziemniaków jadalnych.

Uprawy specjalne 
•	uprawa traw nasiennych i roślin motylkowych; intensyfikacja rolnictwa w kierunku wykorzystania istniejących warunków agroprzyrodniczych
•	wykorzystanie lokalnych możliwości zaopatrzenia upraw specjalnych w wodę
•	wykorzystanie miejscowych warunków i możliwości utworzenia zintegrowanej z przetwórstwem rolno-spożywczym i chłodnictwem bazy surowcowej (truskawki, owoce jagodowe, warzywnictwo, itp.)
•	utworzenie nowych miejsc pracy poprzez wprowadzenie upraw pracochłonnych.
	
Kierunek	Rozwoju produkcji zwierzęcej
	
Zadania	Trzoda chlewna  
•	rozszerzenie hodowli trzody
•	poprawa efektywności chowu poprzez: powiązania kontraktacyjne z zakładami przetwórstwa i utworzenie grupy producentów
•	wprowadzenie klasyfikacji poubojowej, zgodnie z systemem EUROP; poprawa mięsności poprzez racjonalny tucz.

Bydło 
•	rozszerzenie hodowli bydła mięsnego 
•	zwiększenie koncentracji i specjalizacji w chowie bydła oraz produkcji mleka i wołowiny poprzez: zdecydowane odchodzenie od kierunku użytkowania mleczno-mięsnego; dążenie do uzyskania wysokiej jakości wołowiny poprzez chów czystych ras mięsnych; koncentrację produkcji mleka, zwiększenie wydajności jednostkowej oraz poprawę jego jakości; utworzenie większych stad (od 20 szt.) i wyposażenie obór w aparaturę do chłodzenia mleka; rozwój spółdzielczości mleczarskiej

Owce 
•	odbudowanie hodowli owiec (w szczególności ras regionalnych)
	
Kierunek	Poprawa wiedzy fachowej rolników i ich rodzin.
	
Zadania	•	Organizacja szkoleń w zakresie prowadzenia rolnictwa ekologicznego
•	Organizacja specjalistycznych szkolenia z zakresu uprawy zbóż i roślin oraz prowadzenia hodowli zwierząt
•	Organizacja spotkań informacyjnych dotyczących możliwości uzyskania dofinansowania z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej
	
Kierunek	Rozwój gospodarki leśnej
	
Zadania	•	Przeznaczenie na cele leśne grunty klasy V i VI uprzednio użytkowanych rolniczo i utworzenie granicy rolno-leśnej

•	Zalesienie gruntów o niskim potencjale produkcyjnym, zadrzewianie 
i zadarnianie śródpolne
•	Powiększenie powierzchni lasów w gminie
	
Kierunek	Rozwój przemysłu rolno-spożywczego
	
Zadania	Przetwórstwo owocowo-warzywne i spożywczo-leśne
•	Na bazie własnych upraw specjalnych w miejscowościach Świdwin 
i Łobez, współpraca z istniejącymi zakładami oraz utworzenie nowego zakładu na terenie gminy.
•	Utworzenie przetwórni i chłodni na potrzeby plantatorów owoców
•	Utworzenie przetwórni i suszarni grzybów

Przechowalnictwo zbóż 
•	na bazie obiektów własnych dużych gospodarstw (Runowo, Węgorzyno)

Suszarnia i mieszalnia pasz 
•	na bazie niewykorzystywanych obiektów

Drobne przetwórstwo mięsne, piekarnictwo, itp. (przetwórstwo na potrzeby zaopatrzenia miasta i gminy – w zależności od inicjatywy mieszkańców) – Węgorzyno
•	Utworzenie ubojni i przetwórni mięsa 
	
Kierunek	Rozwój Produkcji i Usług
	
Zadania	•	Koncentracja usług w ośrodkach usług podstawowych 
i miejscowościach o większym zaludnieniu,
•	Rozwój usług we wsiach o funkcji  rekreacyjnej w znacznej części o charakterze sezonowym - rozwój usług w miejscowościach Cieszyno, Przytoń, Dłusko, Trzebawie
•	Rozwój drobnego przemysłu lekkiego oraz uruchomienie produkcji materiałów budowlanych
•	Rozwój rzemiosła
•	Rozwój przemysłu drzewnego
•	Rozwój budownictwa oraz usług na rzecz gminnego systemu gospodarki komunalnej i mieszkaniowej
•	Rozwój usług o charakterze specjalistycznym, w zakresie obsługi ruchu turystycznego i tras komunikacyjnych, usług proekologicznych 
i rehabilitacyjnych, usług w dziedzinie handlu hurtowego i dystrybucji niektórych artykułów spożywczych.
•	Realizacja robót publicznych

V. Realizacja zadań i projektów

5.1. Identyfikacja zadań strategicznych, celów bezpośrednich i operacyjnych
5.2. Hierarchizacja zadań w latach 2004-2006 
5.3. Program realizacji zadań w zakresie:
5.3.1. Opis przedsięwzięcia
5.3.2. Jednostki i podmioty realizujące
5.3.3. Okres realizacji i etapy 
5.3.4. Koszt inwestycji
5.3.5. Źródła finansowania

5.1 Identyfikacja zadań strategicznych, celów bezpośrednich i operacyjnych

Zadania strategiczne:

-	przeciwdziałanie marginalizacji społecznej i ekonomicznej mieszkańców gminy Węgorzyno

Cele bezpośrednie

-	wzrost mobilności zawodowej mieszkańców

-	tworzenie warunków do dywersyfikacji działalności gospodarczej

Zadania operacyjne:

-	realizacja zadań służących wzmocnieniu gospodarczemu miasta Węgorzyno jako lokalnego ośrodka aktywności społeczno-gospodarczej w gminie,

-	zwiększenie atrakcyjności obszarów wiejskich dla inwestorów lokalnych i zewnętrznych poprzez rozwój infrastruktury technicznej
i komunikacyjnej,

-	poprawa jakości edukacji oraz możliwości zwiększenia zatrudnienia poprzez poprawę stanu infrastruktury oraz wdrożenie nowego systemu edukacji obejmującego m.in. kształcenie ustawiczne, na odległość, z zakresu przedsiębiorczości, 

-	wykorzystania potencjału przyrodniczego, kulturowego                          i historycznego poprzez rozwój infrastruktury turystycznej                      i obiektów kulturowych

-	zapobieganie problemom społecznym. 

Przeprowadzona analiza zasobów naturalnych i demograficznych gminy oraz istniejącej struktury gospodarczej wskazała konieczność podjęcia działań zmierzających do odwrócenia procesu marginalizacji społeczno-ekonomicznej, w jakiej znalazła się gmina Węgorzyno. Proces ten wynika m.in. z peryferyjności położenia gminy oraz dominującej roli, jaką w strukturze gospodarczej odgrywało i nadal odgrywa rolnictwo. Przemiany, jakie zaszły w sposobie gospodarowania ziemią spowodowały masowy wzrost osób pozostających bez pracy i legitymującej się niskim kwalifikacjami zawodowymi. Podobny proces miał miejsce w zakładach przemysłowych, których znakomita większość nastawiona była na obsługę sektora rolno-spożywczego. Wymusza to konieczność stworzenia warunków wspierających rozwój przedsiębiorczości m.in. poprzez tworzenie podstawowej infrastruktury technicznej umożliwiającej dywersyfikację działalności gospodarczej oraz wdrażanie systemów edukacyjnych nastawionych na wzrost mobilności zawodowej mieszkańców. 
Z uwagi na warunki geograficzno-przyrodnicze oraz funkcje przestrzenne poszczególnych terenów wchodzących w skład gminy Węgorzyno, dzieli się ona na trzy obszary funkcjonalne: 

1.	Miasto Węgorzyno wraz z miejscowościami Połchowo i Runowo Pomorskie (stanowiące obecnie w miarę zwarty obszar pod względem urbanistycznym) pełniące rolę lokalnego centrum administracyjno – gospodarczego - społecznego oddziaływującego na zrównoważony rozwój całej gminy.
2.	Miejscowości: Mieszewo, Trzebawie, Cieszyno (położone w zachodniej części gminy nad jeziorami Okrzeja i Woświn) oraz miejscowość Przytoń (położoną 
w południowo-wschodniej części gminy nad jeziorem o tej samej nazwie), w których ze względu na warunki przyrodniczo-krajobrazowe oraz możliwości zagospodarowania terenów postanowiono skoncentrować rozwój funkcji turystyczny w gminie.
3.	Pozostały obszar gminy, na którym realizowane będą funkcje: rolnictwa, w tym rolnictwa ekologicznego, leśnictwa, przetwórstwa rolno-spożywczego i leśnego, agroturystyki oraz ochrony środowiska przyrodniczego (dotyczy przede wszystkim obszarów położonych na terenie Ińskiego Parku Krajobrazowego o ograniczonych możliwościach inwestycyjnych).

Agregacja i analiza danych obrazujących stan gospodarki oraz tendencji rozwojowych przy uwzględnieniu materiałów zebranych podczas konsultacji społecznych wytyczyła trzy podstawowe kierunki rozwoju:
a.	wzrost liczby średnich i dużych zakładów produkcyjnych, 
b.	rozwój drobnych zakładów przemysłowych i usługowych skierowanych obsługę 
i zaspokajanie potrzeb rynku wewnętrznego,
c.	rozwój wielkopowierzchniowych i specjalistycznych gospodarstw rolnych,
d.	zwiększenie w długoterminowym horyzoncie czasowym udziału turystyki 
w gospodarce gminy, 

5.2 Hierarchizacja zadań w latach 2004-2006 

Zasada koncentracji środków i efektywności przeprowadzanych inwestycji wymusza skierowanie działań na określony obszar gminy. W pierwszej kolejności wzmacniane są obszary stanowiące o sile gospodarczej danego regionu, dlatego też priorytetowo potraktowano realizację zadań służących wzmocnieniu gospodarczemu miasta Węgorzyno, pełniącego rolę lokalnego ośrodka aktywności społeczno-gospodarczej. 

Z kolei w związku z przyjętym w Planie Rozwoju Lokalnego priorytetem wzrostu mobilności zawodowej mieszkańców poprzez poprawę jakości edukacji, na plan pierwszy w tym zakresie wysunęło się zadanie: „Budowa gimnazjum 
w Węgorzynie”. Wynika to z konieczności wyrównania szans w dostępie do edukacji pomiędzy uczniami obszarów miejskich i wiejskich, a także z docelowego przeznaczenia części pomieszczeń na Centrum Kształcenia Ustawicznego oraz Gminnego Centrum Przedsiębiorczości.

Kolejną grupą projektów realizujących tworzenie warunków do dywersyfikacji działalności gospodarczej są zadania związane z uzbrojeniem w podstawową infrastrukturę techniczną obszarów, na których mają być zlokalizowane strefy przemysłowe oraz obszary intensywnego rozwoju turystyki. Ze względu na wysoki stopień zdekapitalizowania infrastruktury wodociągowej w północnej części gminy, której stan znacząco wpływa na jakość wody pitnej stanowiąc zagrożenie dla zdrowia ludności, w pierwszej kolejności konieczna jest realizacja zadania: „Budowa sieci wodociągowo przesyłowej Runowo Pomorskie – Kraśnik – Kąkolewice – Lesięcin – Gardno”, budowa sieci rozdzielczej w miejscowości Wiewiecko.

Do pozostałych zadań z należą: 
1.	Na terenie Miasta Węgorzyno wraz z miejscowościami Połchowo i Runowo Pomorskie:
-	wydzielenie obszarów dla potrzeb istniejącej i projektowanej infrastruktury technicznej: pod sieć gazową, wodociągi i kanalizację sanitarną,
-	modernizacja oczyszczalni ścieków w Węgorzynie: budowa stacji odwadniania osadów oraz modernizacja przepompowni ścieków w rejonie ul. Runowskiej,
-	budowa sieci kanalizacyjnej w południowej części Węgorzyna oraz                     w Runowie Pomorskim,
-	budowa zbiornika wyrównawczego w Węgorzynie dla poprawy zaopatrzenia miasta w wodę, uzupełnienie stacji uzdatniania wody w Węgorzynie o nowe studnie głębinowe, budowa sieci wodociągowej w południowej części miasta Węgorzyno, przebudowa sieci wodociągowej wraz z przyłączami                      w Runowie Pomorskim,
-	budowa stacji transformatorowej dla stacji uzdatniania wody w Węgorzynie,

-	termomodernizacja budynków publicznych i sieci grzewczej w Węgorzynie 
i Runowie Pomorskim
-	budowa gazowej stacji redukcyjno pomiarowej I stopnie na terenie miasta Węgorzyno,
-	budowa sieci gazowej wysokiego ciśnienia Węgorzyno - Ińsko

-	zmiana przeznaczenia terenów rolnych pod działalność przemysłowo-usługową w obrębie: Runowa Pomorskiego, północnej części miasta Węgorzyna, południowej części miasta Węgorzyna, pomiędzy Połchowem                i Węgorzynem oraz uchwalenie miejscowego planu, 
-	kompleksowe uzbrojenie terenów pod lokalizację strefy przemysłowej                     w rejonie wsi Ginawa oraz Runowo Pomorskie,
-	budowa nowych linii średniego napięcia oraz stacji transformatorowych dla planowanych stref produkcyjnych na północ od miasta w rejonie Runowa Pomorskiego 

-	zmiana przeznaczenie terenów rolnych na cele rekreacyjne i turystyczne 
w obrębie miejscowości Węgorzyno i uchwalenie miejscowego planu,
-	zagospodarowanie Jeziora Węgorzyno,

-	przekształcenie użytkowania obiektów rolnych w miejscowości Węgorzyno

-	modernizacja drogi powiatowej Węgorzyno-Resko,
-	modernizacja drogi krajowej nr 20”, „Budowa obwodnicy miasta Węgorzyno na drodze krajowej nr 20 – II etap,

Ponadto w ramach poprawy jakości życia mieszkańców zaplanowano w Węgorzynie utworzenie „Centrum Spraw Społecznych”. 

2.	Na obszarze koncentracji i rozwoju usług turystycznych (Mieszewo, Trzebawie, Cieszyno, Przytoń):
-	wydzielenie obszarów dla potrzeb istniejącej i projektowanej infrastruktury technicznej: pod sieć gazową, wodociągi i kanalizację sanitarną,
-	budowa sieci wodociągowej dla terenów rekreacyjnych w miejscowości Cieszyno, budowa wodociagu Cieszyno -Trzebawie (Chwarstno),                    z likwidacją hydroforni,
-	budowa nowych linii średniego napięcia oraz stacji transformatorowych                w rejonie miejscowości Cieszyno i Trzebawie,
-	przekształcenie użytkowania obiektów rolnych w miejscowości Cieszyno,

3.	Na pozostałym obszarze gminy:
-	wydzielenie obszarów dla potrzeb istniejącej i projektowanej infrastruktury technicznej: pod sieć gazową, wodociągi i kanalizację sanitarną,
-	budowa sieci gazowej na terenie gminy, 
-	przekształcenie użytkowania obiektów rolnych w miejscowościach Winniki, Podlipce, Ginawa, Wiewiecko.

Identyfikacja problemów i barier rozwojowych jednoznacznie określiła, 
iż podstawowe znaczenie dla rozwoju gospodarczego gminy w zakresie budowy infrastruktury technicznej ma budowa i modernizacja sieci wodociągowej oraz systematyczna rozbudowa sieci kanalizacyjnej. Wiąże się to z przyjętą koncepcją zrównoważonego rozwoju, co jest szczególnie istotne przy przyjętych założeniach dynamicznego rozwoju branży turystycznej na terenie gminy. Na drugim miejscu postawiono na wydzielenie i kompleksowe uzbrojenie oraz zagospodarowanie stref przemysłowych i rekreacyjnych. Osobny problem stanowi zaopatrzenie gminy w gaz poprzez budowę sieci. Realizacja tej inwestycji odbywać się będzie w ramach środków własnych inwestora prywatnego. Podobnie wygląda kwestia infrastruktury komunikacyjnej, gdzie ze względu na kategorię dróg (krajowa i powiatowa), jednostkami odpowiedzialnymi za realizację zadań będą: GDDKiA oraz Starostwo Powiatowe w Łobzie. 

VI. Powiązania projektów z innymi działaniami realizowanymi na terenie 
Gminy Węgorzyno, Powiatu Łobeskiego 
i województwa zachodniopomorskiego

6.1. Powiązania projektów z innymi działaniami                     realizowanymi na terenie Gminy Węgorzyno
6.2. Powiązania projektów z innymi działaniami realizowanymi na terenie Powiatu Łobeskiego
6.3. Powiązania projektów z innymi działaniami                       o charakterze ponadgminnym
6.4. Powiązania projektów z innymi działaniami realizowanymi na terenie województwa zachodniopomorskiego

6.1 Powiązania projektów z innymi działaniami realizowanymi na terenie Gminy Węgorzyno
Projekty zawarte w „Planie Rozwoju Lokalnego dla Gminy Węgorzyno na lata 2004–2006 i 2007-2013” są logiczną kontynuacją dotychczas przeprowadzanych działań. Przede wszystkim samorząd gminny, zgodnie z przyjętą strategią rozwoju gminy Węgorzyno, realizował głównie te zadania inwestycyjne, które wspierały realizację priorytetowych kierunków rozwoju, a mianowicie: restrukturyzacji infrastruktury technicznej i komunikacyjnej w powiązaniu ze zmianami w użytkowaniu terenu, rozwoju zasobów ludzkich w powiązaniu z poprawą jakości życia mieszkańców oraz turystykę i rekreację w powiązaniu z ochroną środowiska przyrodniczego. Zadania dotyczyły głównie: modernizacji sieci wodociągowych i kanalizacyjnych, modernizacji stacji uzdatniania wody oraz rozbudowy lokalnej infrastruktury społecznej, szczególnie budynków szkolnych i urządzeń sportowych. Poniżej w ujęciu tabelarycznym zestawiono zadania inwestycyjne zrealizowane na terenie gminy Węgorzyno w ciągu ostatnich dwóch i pół lat: 2002-2004r. Działania te były zawsze zgodne z innymi inwestycjami, podejmowanymi przez samorząd powiatowy i przyczyniały się do realizacji postulatów, zawartych w strategii województwa zachodniopomorskiego, również tych realizowanych projektów ramach kontraktu wojewódzkiego.

I. Turystyka i rekreacja

Zadania zrealizowane w latach 2002-2003 oraz w pierwszym półroczu 2004 roku	Planowane zadania/projekty do zrealizowania w latach 
2004-2006	
-	budowa ścieżki edukacyjno-ekologicznej wokół jeziora Węgorzyno
-	zakup i umieszczenie tablic informacyjnych na  ścieżce edukacyjno-ekologicznej
-	budowa plaży i pomostu  na jeziorze Węgorzyno
-	wykonanie pomostu nad jeziorem Mielno
-	wykonanie remontu drogi dojazdowej do kąpieliska nad jeziorem w Sielsku 
-	postawienie pomostu dla Gospodarstwa Rybackiego Ińsko na jeziorze Woświn
-	wydanie przewodnika tras rowerowych
-	organizacja “Spotkań muzycznych”
-	organizacja festynu w Zwierzynku i dożynek   w Mieszewie
-	organizacja imprez sportowych m.in. turniej tenisa stołowego, turniej brydża sportowego, halowy turniej piłki nożnej, halowy turniej piłki siatkowej, wyścigi psich zaprzęgów
-	organizacja dorocznych imprez kulturalno-turystycznych pn. “ Lato z Węgorzem”
-	opracowanie projektu mola spacerowego na  jeziorze Węgorzyno w Węgorzynie
-	modernizacja terenów rekreacyjnych  (miejsc do grillowania, placów zabaw oraz plaż w Cieszynie, Węgorzynie i Mieszewie) 	- zagospodarowanie Jeziora Węgorzyno

- zagospodarowanie plaży miejskiej, 

- budowa mola

- budowa szlaków spacerowych

- organizacja imprez promocyjnych 

- organizacja imprez sportowych 	

II. Restrukturyzacja infrastruktury technicznej i komunikacyjnej

Zadania zrealizowane w latach 2002-2003 oraz w pierwszym półroczu 2004 roku	Planowane zadania/projekty do zrealizowania w latach 2004-2006	
-	budowa wodociągu Wiewiecko- Ginawa,
-	budowa sieci wodociągowo- kanalizacyjnej w Węgorzynie (ul. Kościuszki), 
-	przyłączenie sieci wodociągowej mieście Runowo do  sieci wodociągowej w mieście Węgorzyno,
-	wykonanie szamba w Dłusku i Chwarstnie
-	modernizacją składowiska odpadów w Kraśniku (m.in. remont placu manewrowego i drogi dojazdowej na wysypisko Kraśnik) 
-	sporządzenie dokumentacji technicznej na  modernizacje i rozbudowę sieci wodociągowej w gminie Węgorzyno – etap I (Runowo-Kraśnik Łobeski i Lesięcin-Gardno)
-	rozbudowa oczyszczalni ścieków i budowa                          kanalizacji sanitarnej w Węgorzynie,
-	wymiana kotła centralnego ogrzewania  kotłownia Osiedle 40 lecia PRL
-	program termomodernizacji: wymiana okien w przedszkolu w Węgorzynie, modernizacja Ośrodka Pomocy Społecznej, 
-	wymiana pieca centralnego ogrzewania kotłownia Kopernika 
-	remont dróg gminnych w miejscowościach     Gardno i Ginawa
-	remonty cząstkowe dróg w Węgorzynie (Nowy  Świat,  Zielona, Zamkowa).
-	remont chodników w Węgorzynie.
-	zakup i montaż wiat przystankowych (m.in. w  m. Ginawa, Mieszewo, Węgorzyno, Sarnikierz, Włodawa)
-	budowa przystanków autobusowych (Ginawa,  Mieszewo, Węgorzyno)
-	rozpoczęcie wdrażania programu gazyfikacji gminy
	-	budowa sieci kanalizacyjnej w gminie  Węgorzyno,
-	modernizacja oczyszczalni ścieków 
w Węgorzynie,
-	uszczelnianie zbiorników bezodpływowych i zakładanie oczyszczalni przydomowych                            w gospodarstwach indywidualnych, 
-	budowa i instalacja urządzeń ograniczających zanieczyszczanie wód 
w indywidualnych gospodarstwach rolnych,
-	modernizacja i rozbudowa sieci wodociągowej w gminie Węgorzyno – etap I (Węgorzyno-Gościsław, Runowo Pomorskie-Kraśnik Łobeski – Kąkolewice-Lesięcin- Gardno),
-	modernizacja i rozbudowa sieci wodociągowej w gminie Węgorzyno – etap II,
-	modernizacja i rozbudowa sieci wodociągowej w gminie Węgorzyno – etap III,
-	modernizacja i rozbudowa sieci wodociągowej - w gminie Węgorzyno – etap VI,
-	utrzymanie istniejących studni awaryjnych,
-	modernizacja drogi krajowej nr 20,                                     
-	budowa obwodnicy miasta Węgorzyno na    drodze krajowej nr 20 – II etap
-	modernizacja drogi powiatowej Węgorzyno-Resko, 
-	termomodernizacja budynków publicznych i  sieci grzewczej,
-	budowa sieci gazowej etap I
-	budowa stacji transformatorowej dla stacji uzdatniania wody w Węgorzynie
-	budowa nowych linii średniego napięcia oraz stacji transformatorowych
-	budowa nowych systemów oświetlenia   ulicznego
-	kompleksowe uzbrojenie terenów pod    lokalizację strefy przemysłowej	

III. Rozwój zasobów ludzkich

Zadania zrealizowane w latach 2002-2003 oraz w pierwszym półroczu 2004 roku	Planowane zadania/projekty do zrealizowania w latach 
2004-2006	
-	wdrażanie programu restrukturyzacji oświaty                   w   gminie Węgorzyno:
a)	likwidacja szkoły podstawowej w Kąkolewicach
b)	zakup działki pod budowę Gimnazjum, 
c)	sporządzenie dokumentacji technicznej
d)	rozbudowa istniejącego budynku oświatowego Szkoły Podstawowej i Gimnazjum w Węgorzynie,
-	wdrażanie programu na rzecz osób niepełnosprawnych, likwidacja bariery architektonicznej w SP Runowo 
-	remont świetlic (w Kraśniku, Sielsku, Runowie)
-	prowadzenie strony internetowej promującą  Gminę Węgorzyno
-	promocja - prezentacja  gminy  w regionalnej prasie m.in. (Gazeta Wyborcza i Głos Szczeciński)
-	zakup 7 komputerów wraz z oprogramowaniem do Gminnego Centrum Informacji i Edukacji Europejskiej
-	promocja gminy podczas imprezy dożynkowej  w Lubbenow gm. Uckerland, powiat  Uckermarkt, Land Brandenburg 
-	zorganizowanie imprezy promocyjnej gminy               z udziałem byłych mieszkańców gminy Węgorzyno z Niemiec, (opracowanie materiałów archiwalnych związanych z odsłonięciem pamiątkowego kamienia w m. Winniki)
-	realizacja prac z zakresu gminnego programu estetyczno-porządkowego (m.in. w miejscowościach: Cieszyno, Brzeźniak, Chwarstno, Zwierzynek, Mieszewo, Przytoń, Węgorzyno, Sarnikierz, Dłusko , Podlipce, Trzebawie, Runowo Pomorskie, Połchowo, Runowo, Lesięcin, Kąkolewice, Gardno, Sielsko, Wiewiecko, Winniki, Mielno, Kraśnik	- budowa Gimnazjum w Węgorzynie
- dostosowanie prac szkół do struktur  
  europejskich 
- rozwój różnych form zajęć pozalekcyjnych, 
  zgodnie z zainteresowaniami dzieci i młodzieży  
  (koła zainteresowań, SKS, UKS)
- modernizacja stadionu Miejskiego w 
  Węgorzynie
- inicjowanie i organizacja różnorodnych imprez  
  sportowych	

III. Rozwój zasobów ludzkich cd.

Zadania zrealizowane w latach 2002-2003 oraz w pierwszym półroczu 2004 roku	Planowane zadania/projekty do zrealizowania w latach 
2004-2006	

Wspieranie organizacji pozarządowych m.in. 
Polskiego Stowarzyszenie Diabetyków Oddział Powiatowy w Stargardzie Koło Nr 23 w Węgorzynie, Związek Kombatantów Rzeczypospolitej Polskiej i Byłych Więźniów Politycznych Zarząd Koła w Węgorzynie
PZW Koło “Węgorz”, Szczecińskie Stowarzyszenie Agroturystyczne
Polski Związek Emerytów, Rencistów i Inwalidów Stowarzyszenia Wyższej Użyteczności Koło Terenowe w Węgorzynie, Uczniowski Klub Sportowy “Znicz”, Uczniowski Klub Sportowy “Junior”, Stowarzyszenie Kresowian z Kuropatnik, Wspieranie Zarząd Wojewódzki Towarzystwa Przyjaciół Dzieci w Szczecinie, Polski Związek Niewidomych Okręg Zachodn. Koło Węgorzyno, Stowarzyszenie Śpiewacze“ Kantylena” w Węgorzynie, Liga Obrony Kraju, Węgorzyński Klub Ekologiczny, Wspieranie działalności - Ludowego Klubu Sportowego “ Sparta” w Węgorzynie, 	
wspieranie organizacji pozarządowych zwłaszcza w zakresie aktywizacji społeczno-kulturalno-gospodarczej społeczności gminy Węgorzyno	

IV. Ochrona środowiska przyrodniczego

Zadania zrealizowane w latach 2002-2003 oraz w pierwszym półroczu 2004 roku	Planowane zadania/projekty do zrealizowania w latach 
2004-2006	
-	wykonanie map kanalizacji gminy
-	udział młodzieży w kampanii “Sprzątanie Świata”
-	zorganizowanie warsztatów ekologicznych z    udziałem uczestników z Uckerland 
-	wydanie  folderu ekologiczno- informacyjnego (w wersji polskiej i niemieckiej)
-	organizacja edukacyjno-ekologicznej dla młodzieży z okazji pierwszego dnia wiosny	-	tworzenie nowych rezerwatów przyrody
-	tworzenie nowych obszarów chronionych
-	tworzenie Zespołów Przyrodniczo-Krajobrazowych
-	tworzenie użytków ekologicznych
-	tworzenie pomników przyrody i alei
-	kontrola i monitoring jakości środowiska            w gminie	

V. Poprawa jakości życia mieszkańców - rozwój środowiska kulturowego

Zadania zrealizowane w latach 2002-2003 oraz w pierwszym półroczu 2004 roku	Planowane zadania/projekty do zrealizowania w latach 
2004-2006	
-	adaptacja budynku po zlikwidowanej SP                  w Kąkolewicach na mieszkania
-	adaptacja świetlicy na remizę strażacką                     w Zwierzynku
-	prace porządkowe zespołów pałacowo – parkowych w Ginawie , Kraśniku , Wiewiecku oraz - renowacja wraz z ogrodzeniem kamienia zabytkowego w Winnikach
-	docieplanie ścian budynków mieszkalnych              w Węgorzynie (m.in. przy ul. Runowskiej i Drawskiej)
-	dofinansowanie Wspólnot Mieszkaniowych
-	ochrona i konserwacja zabytków m.in. prace remontowe XVI wiecznego kościoła w Sielsku, XV-wiecznego w Runowie,  XIX-wiecznego kościoła 
w Winnikach, XV-wieczny kościoła w Węgorzynie
-	poprawa bezpieczeństwa:
a)	dofinansowanie zakupu paliwa dla Rewiru  Dzielnicowego w Węgorzynie
b)	dofinansowanie Ochotniczej Straży Pożarnej  
(w Węgorzynie, Sielsku, Runowie i  Zwierzynku oraz Komendy Powiatowej Straży  Pożarnej w Łobzie)
c)	remont i modernizacja remizy w Zwierzynku
d)	zakup samochodu strażackiego do OSP Zwierzynek
e)	zakup łodzi patrolowej dla OSP w Węgorzynie
	-	adaptacja i urządzanie obiektów                            z przeznaczeniem na świetlice wiejskie
-	remont zabytkowych kościołów w  miejscowościach: Cieszyno, Kąkolewice, Ginawa, Chwarstno
-	uporządkowanie starych cmentarzy
-	poprawa stanu zdrowia mieszkańców,  profilaktyka, podnoszenie świadomości zdrowotnej
-	utworzenie Centrum Spraw Społecznych
-	remont, modernizacja lub odtworzenie  budynków mieszkalnych
-	budowa nowych budynków mieszkalnych                we wsiach o większym zaludnieniu 
i we wsiach o funkcjach rekreacyjnych	

VI. Zmiana w sposobie użytkowania terenu

Zadania zrealizowane w latach 2002-2003 oraz w pierwszym półroczu 2004 roku	Planowane zadania/projekty do realizacji w latach 2004-2006	
-	Nabycie przez Gminę Węgorzyno od Skarbu Państwa Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa, Terenowego Oddziału w Szczecinie nieruchomości gruntowych zabudowanych i niezabudowanych, stanowiących zespoły parkowo-pałacowe w grudniu 2002 roku
-	Opracowanie oceny zasobów energii wiatru,	-	Zmiana przeznaczenia terenów rolnych pod działalność przemysłowo-usługową
-	Zmiana przeznaczenie terenów rolnych na cele rekreacyjne i turystyczne
-	Przekształcenie użytkowania obiektów rolnych

6.2 Powiązania projektów z innymi działaniami realizowanymi na terenie Powiatu Łobeskiego

Projekty zawarte w „Planie Rozwoju Lokalnego dla Gminy Węgorzyno na lata 2004-2006 i 2007-2013” są ściśle powiązane z działaniami, które były realizowane             w ostatnich latach na terenie Powiatu Łobeskiego. Dotyczy to zwłaszcza przedsięwzięć z zakresu edukacji publicznej, promocji i ochrony zdrowia, pomocy społecznej                       i wspierania osób niepełnosprawnych, a także transportu zbiorowego i dróg publicznych, kultury i ochrony dóbr kultury, kultury fizycznej i turystyki, gospodarki wodnej, ochrony środowiska i przyrody, rolnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego, porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli, przeciwdziałania bezrobociu oraz aktywizacji lokalnego rynku pracy, promocji powiatu, współpracy z organizacjami pozarządowymi. Szczególne znaczenie dla usprawnienia komunikacji ma modernizacja drogi powiatowej na odcinku Węgorzyno – Resko. 

6.3 Powiązania projektów z innymi działaniami o charakterze ponadgminnym 
Plan Rozwoju Lokalnego preferuje projekty wspierające rozwój gospodarczy, który ma być oparty na turystyce i nieuciążliwym przemyśle z poszanowaniem środowiska naturalnego. Dlatego też Gmina Węgorzyno aktywnie uczestniczy we wszystkich ponadlokalnych inicjatywach mogących przyczynić się do realizacji tych zamierzeń. Do najważniejszych z nich zaliczyć można:
6.3.1 Stowarzyszenie Gmin Polskich Euroregionu Pomerania zrzesza prawie wszystkie gminy z województwa zachodniopomorskiego. Za je pośrednictwem gminy mogą uczestniczyć w procesach integracyjnych Polski z Unią Europejską, w wymiarze lokalnym. W skład Euroregionu Pomerania, poza gminami zachodniopomorskimi, wchodzą leżące przy granicy gminy i powiaty niemieckie (landy Meklemburg-Vorpommern i Brandenburg) oraz gminy i powiaty regionu Skåne w Szwecji. Do podstawowych zadań Euroregionu Pomerania należą: koordynowanie i wspieranie współpracy przygranicznej w regionie, wspomaganie współpracy między gminami, informowanie społeczności lokalnych o idei integracji europejskiej. Gmina Węgorzyno aktywnie uczestniczy w pracach Stowarzyszenia zwłaszcza na płaszczyźnie współpracy partnerskiej z wchodząca w skład niemieckiej części euroregionu gminą Uckerland (powiat Uckermakt, land Brandenburgia). 

6.3.2 Celowy Związek Gmin R-XXI, do którego należy ponad 20 gmin z województwa zachodniopomorskiego, a do którego zadań należą m.in. wspólne planowanie                         i wykonywanie zadań z zakresu ochrony środowiska, przyrody a w szczególności:
- realizacja kompleksowego Regionalnego Programu Gospodarki Odpadami,
- wybudowanie Zakładu Gospodarowania Odpadami a następnie jego eksploatacja,
- budowa i prowadzenie schroniska dla zwierząt.

6.3.3 W celu wspomożenia promocji rozwoju gospodarki na terenach wiejskich opartej o alternatywne do produkcji rolnej formy prowadzenia działalności gospodarczej Gmina Węgorzyno uczestniczy w działalności Szczecińskiego Stowarzyszenia Agroturystycznego. 
6.4 Powiązania projektów z innymi działaniami realizowanymi na terenie województwa zachodniopomorskiego

Pomiędzy projektowanymi przedsięwzięciami umieszczonymi w „Planie Rozwoju Lokalnego dla Gminy Węgorzyno na lata 2004-2006 i 2007-2013” 
a działaniami podejmowanymi przez samorząd województwa zachodzi efekt synergii, jest to widoczne zwłaszcza w następujących płaszczyznach: 

-	rozwoju regionu zachodniopomorskiego poprzez współdziałanie w zakresie wdrażania Strategii Rozwoju Województwa Zachodniopomorskiego; aktywny udział w realizacji programów wojewódzkich i kontraktów regionalnych oraz udział w programach operacyjnych do funduszy strukturalnych Unii Europejskiej; aktywny udział w inicjatywach samorządu województwa m.in. 
w zakresie powstawania organizacji i podmiotów regionalnych i lokalnych służących wzrostowi gospodarczemu oraz wspierania działań na rzecz rozwoju turystyki i promocji regionu. W ramach tego zadania wykonane zostały mapy 
z prezentacją gminy Węgorzyno i zamieszczone zostały na mapie Administracyjno – Turystycznej Województwa Zachodniopomorskiego.
-	udział w Programie Rozwoju Bazy Sportowej, a w szczególności tej jego części odnoszącej się do powstawania pełnowymiarowych hal i boisk sportowych przy szkołach w każdej gminie oraz rozwoju bazy obiektów sportowych poprzez modernizację i remonty według wymaganych standardów z przystosowaniem dla osób niepełnosprawnych, i wymogami bezpieczeństwa. Gmina Węgorzyno w ramach programu otrzymała wsparcie z budżetu Województwa Zachodniopomorskiego na remont i modernizację obiektu sportowego 
w Węgorzynie. 
-	przygotowania do czynnego udziału w latach 2005–2006 we wdrażaniu  Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego 
w województwie zachodniopomorskim, a w szczególności w zakresie rozwoju lokalnego obejmującego m.in. działania zarówno na obszarach wiejskich, jak 
i rewitalizację obszarów miejskich i poprzemysłowych, a także modernizację 
i rozbudowę lokalnej infrastruktury społecznej, edukacyjnej i sportowej.

VII. Oczekiwane wskaźniki Planu Rozwoju Lokalnego 

7.1. Oczekiwane wskaźniki osiągnięć Planu Rozwoju Lokalnego.	

7.1. Oczekiwane wskaźniki osiągnięć Planu Rozwoju Lokalnego.	

Wskaźniki mające służyć za podstawę ewaluacji osiągnięć „Planu Rozwoju Lokalnego dla Gminy Węgorzyno na lata 2004-2007 i 2007-2013” zostały oparte na metodologii funkcjonującej w Narodowym Planie Rozwoju oraz Zintegrowanym Programie Operacyjnym Rozwoju Regionalnego. Zgodnie z powyższym ujęciem wskaźniki dzielą się na trzy zasadnicze grupy: produkty (bezpośrednie, materialne osiągnięcia realizacji poszczególnych zadań lub grup zadań), rezultaty (opisujące bezpośredni wpływ produktów powstałych w wyniku realizacji poszczególnych zadań na poziom życia ich odbiorców bądź na wskaźniki gospodarcze), oddziaływanie (opisujące długofalowy wpływ realizacji zadań, sekwencji zadań na społeczność lokalną). 
Definiowanie szczegółowych wskaźników jest dokonywane jedynie 
w odniesieniu do ściśle wyodrębnionych projektów. Na potrzeby niniejszego dokumentu dokonano syntezy ogólnej prognozy możliwych wskaźników realizacji Planu Rozwoju Lokalnego na lata 2004-2006 oraz głównych przewidywanych oddziaływań w dalszym horyzoncie czasowym 2007-2013. Wskaźniki te mają służyć przede wszystkim monitoringowi realizacji Planu, na co zaś składać się będzie wdrażanie poszczególnych zadań inwestycyjnych. Dlatego też przewiduje się, 
iż wskaźniki realizacji będą ulegać zmianom wraz ze zmianami wprowadzanymi do Planu Rozwoju Lokalnego w trakcie jego aktualizacji. 

Kierunek: Zmiana sposobu użytkowania terenu

Produkty: 
•	liczba uchwalonych miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego –  5 

Rezultaty:
•	wzrost powierzchni terenów przeznaczonych pod działalność przemysłowo-usługową – 30% 
•	wzrost powierzchni terenów przeznaczonych pod działalność rekreacyjno-turystyczną -  10%

Oddziaływanie:  
•	wzrost liczby nowopowstałych zakładów pracy o 5%
•	wzrost zatrudnienia i spadek bezrobocia o 5%

Kierunek: Restrukturyzacja infrastruktury technicznej

Produkty: 
•	długość nowowybudowanej sieci kanalizacyjnej – 4.800 m
•	długość zmodernizowanej sieci wodociągowej – 12.500 m
•	liczba projektów kompleksowego uzbrojenia terenu pod inwestycje – 2 szt.
•	liczba zrekultywowanych wyrobisk– 5 szt.
•	liczba zlikwidowanych mogilników – 1 szt.
•	liczba zlikwidowanych dzikich wysypisk śmieci – 90%
•	liczba budynków poddanych termomodernizacji –  6 szt.
•	długość sieci gazowej – 65% miejscowości gminy
•	długość linii energetycznych średniego napięcia – 
•	liczba stacji transformatorowych – 2

Rezultaty:
•	liczba osób korzystających z nowowybudowanej sieci kanalizacyjnej – 20% mieszkańców gminy
•	liczba osób korzystających ze zmodernizowanej sieci wodociągowej – 30% 
•	liczba osób korzystających z sieci gazowej – 30 % mieszkańców gminy

Oddziaływanie:  
•	wzrost ilości wody pitnej w gminie spełniającej normy sanitarne o 30 % 
•	wzrost ilości ścieków odprowadzanych i oczyszczanych zgodnie 
z obowiązującymi normami  50%
•	wzrost liczby nowopowstałych zakładów pracy o 5%
•	wzrost zatrudnienia i spadek bezrobocia o 5%

Kierunek: Restrukturyzacja infrastruktury komunikacyjnej 

Produkty: 
•	długość zmodernizowanych dróg krajowych – zgodnie z planem inwestycyjnym GDDKiA
•	długość zmodernizowanych dróg powiatowych i gminnych – ok. 8,5 km

Rezultaty:
•	spadek liczby wypadków drogowych (w szt.) o 3%
•	spadek liczby zabitych i rannych (osoby) o 3 %
•	spadek natężenia ruchu w mieście Węgorzynie o 50% 
 
Oddziaływanie:  
•	spadek nakładów na bieżące utrzymanie dróg wojewódzkich, powiatowych 
i gminnych (w cenach stałych ) o 0,2%
•	wzrost zatrudnienia i spadek bezrobocia o 5%

Kierunek: Rozwój turystyki i rekreacji 

Produkty: 
•	liczba projektów z zakresu lokalnej infrastruktury turystyczno-rekreacyjnej
 – 3 szt.
Rezultaty:
•	liczba osób korzystających z nowej infrastruktury ok. 5000 osób 

Oddziaływanie:  
•	wzrost liczby turystów krajowych i zagranicznych odwiedzających gminę  o 5%
•	wzrost liczby przedsiębiorstw działających w obszarze turystyki i rekreacji o 12%
•	wzrost zatrudnienia i spadek bezrobocia o 5%

Kierunek: Rozwój zasobów ludzkich

Produkty: 
•	liczba projektów z zakresu edukacji – 1 
•	liczba obiektów z zakresu infrastruktury sportowej  – 1 szt.

Rezultaty:
•	liczba uczniów korzystających z gimnazjum – 327 rocznie
•	liczba zorganizowanych imprez/wydarzeń oświatowo-kulturalnych 
i gospodarczych w budynku gimnazjum – 10 rocznie
•	liczba osób korzystających z obiektu sportowego – 7000 
•	liczba zorganizowanych imprez sportowych na nowo wybudowanym stadionie – 20 rocznie

Oddziaływanie:  
•	Liczba osób , które ukończyły na miejscu szkołę gimnazjalną – ok. 500 osób 
w ciągu 5 lat
•	Liczba osób korzystających z obiektu sportowego w ciągu 5 lat – 35.000 osób
•	wzrost zatrudnienia i spadek bezrobocia o 5%

Kierunek: Rozwój środowiska kulturowego 

Produkty: 
•	liczba projektów z zakresu lokalnej infrastruktury kulturowej – 4 szt.

Rezultaty:
•	liczba odrestaurowanych obiektów dziedzictwa kulturowego – 2 szt.
•	liczba obiektów zabezpieczonych przed zagrożeniami kradzieży oraz przeciwpożarowymi – 2 szt.
•	liczba nowych obiektów kulturalnych – 2 szt.
•	liczba nowych ofert programowych z zakresu kultury – 6 

Oddziaływanie:  
•	liczba mieszkańców i turystów odwiedzających obiekty dziedzictwa kulturowego – 2.000 osób
•	liczba korzystających z nowych ofert programowych w zakresie kultury - 1.500 osób
•	wzrost zatrudnienia i spadek bezrobocia o 5%

Kierunek: Poprawa jakości życia mieszkańców

Produkty: 
•	liczba projektów z zakresu zdrowia, pomocy społecznej i organizacji pozarządowych – 1 szt.
•	liczba zbudowanych lub zmodernizowanych budynków mieszkalnych – 4 szt.

Rezultaty:
•	liczba osób korzystających z zmodernizowanych lub nowo wybudowanych obiektów – 1.000 osób  
•	liczba nowych inicjatyw zrealizowanych przez organizacje społeczne – 
12 rocznie

Oddziaływanie:  
•	rozgęszczenie istniejących mieszkań o 0,1 %
•	wzrost zatrudnienia i spadek bezrobocia o 5%

VIII. System wdrażania, sposoby monitorowania i oceny oraz
Komunikacja ze Społeczeństwem

8.1. System wdrażania8.2. Monitoring
8.3. Ocena
8.4. Komunikacja ze społeczeństwem

8.1 System wdrażania

Plan Rozwoju Lokalnego dla Gminy Węgorzyno syntetyzuje zadania, które mogą zostać zrealizowane przy wsparciu  funduszy Strukturalnych Unii Europejskiej. Zadania te, jak np. modernizacja i rozbudowa sieci wodociągowej, modernizacja                    i rozbudowa gminnej infrastruktury oświatowej oraz wdrażanie programu gospodarki odpadami są z kolei rozpisane na konkretne projekty. Wszystko to jest ściśle ze sobą powiązane, tworząc spójny i efektywny system realizacji zaplanowanych przedsięwzięć inwestycyjnych. Sieć powiązań kompetencyjno – zadaniowych, jaka stworzona została do realizacji Planu obejmuje w zasadzie wszystkie organy Urzędu Miejskiego Węgorzyno. Zaangażowane w nią są zarówno jednostki odpowiedzialne za procesy planowania, jednostki zarządzające finansami, aż po zespół zajmujący się bezpośrednio procesami inwestycyjnymi. W konsekwencji organem zarządzającym całym systemem wdrażania Planu Rozwoju Lokalnego jest Burmistrz Węgorzyno. Samo wdrażanie Planu przebiegać będzie według poniższego schematu.

                 Wdrażanie Planu Rozwoju Lokalnego dla Gminy Węgorzyno w latach 2004-2006

Plan Rozwoju Lokalnego

Wieloletni Plan Inwestycyjny 2004-2006

Wieloletni Plan Inwestycyjny 2004-2006

Wieloletni Plan Finansowy 2004-2006

Wieloletni Plan Finansowy 2007-2013

Budżet 2005

Budżet 2004

Budżet 2006

Budżet 2007

Budżet 20…

Budżet 2013

Na powyższym schemacie zilustrowana jest implementacja Planu Rozwoju Lokalnego do systemu zarządzania i funkcjonowania Gminy Węgorzyno. Przewiduje się, że Plan Rozwoju Lokalnego dla Gminy Węgorzyno zostanie przyjęty uchwałą Rady Miejskiej w Węgorzynie w listopadzie 2004r. Następnie o zapisy dotyczące planowanych inwestycji zawartych w Planie Rozwoju Lokalnego zostanie uaktualniony Wieloletni Plan Inwestycyjny Gminy Węgorzyno. Jednocześnie z wprowadzaniem zmian w WPI zostaną dokonane korekty w Wieloletnim Planie Finansowym dla Gminy Węgorzyno co znajdzie wyraz w uchwale Rady Miejskiej podczas sesji przewidzianej  na listopad 2004r. Również w grudniu 2004 roku planowana jest sesja, na której poddany głosowaniu zostanie projekt uchwały budżetowej na rok 2005. Wtedy też będą wprowadzane niezbędne poprawki i korekty w wieloletnich planach: inwestycyjnym i finansowym. Podobnie będzie przebierać procedura wdrażania Planu Rozwoju Lokalnego dla Gminy Węgorzyno w roku 2006. W tym samym roku w oparciu o zmodyfikowany Wieloletni Plan Inwestycyjny na lata 2007-2013 zostanie sporządzony Wieloletni Plan Finansowy na lata 2007-2013. Pozostała procedura dotycząca sporządzania planów i budżetów na kolejne lata (2007-2013) będzie przebiegać analogicznie do tego, jak zostało to przedstawione w latach 2004-2006. Zmiany wprowadzane do WPI i WPF będą również wynikać z procedur ewaluacji i ewolucji Planu Rozwoju Lokalnego, które są opisane w punkcie 9.2 i 9.3. 

System  wdrażania Planu Rozwoju Lokalnego
Czynności	jednostka realizująca 	jednostka nadzorująca	
- przygotowanie niezbędnej dla danego zadania dokumentacji,	- biura projektowe
- firmy konsultingowe	Wydział Infrastruktury                Komunalnej i Ochrony Środowiska             Urząd Miejski w Węgorzynie 
	
- sporządzenie i złożenie wniosku o przyznanie dofinansowania ze środków pomocowych Unii Europejskiej	Wydział Infrastruktury            Komunalnej i Ochrony Środowiska             Urząd Miejski w Węgorzynie 
firma konsultingowa	Burmistrz	
- podpisanie umowy                            o przyznanie dofinansowania na realizację projektu,	Burmistrz	Rada Miejska w Węgorzynie	
- przeprowadzenie przetargu wyłaniającego wykonawcę	Wydział Infrastruktury            Komunalnej i Ochrony Środowiska             Urząd Miejski w Węgorzynie 
	Burmistrz	
- realizacja zadania	wykonawca	Wydział Infrastruktury            Komunalnej i Ochrony Środowiska             Urząd Miejski w Węgorzynie 
	
- odbiór wykonanego zadania           i rozliczenie projektu	Wydział Infrastruktury            Komunalnej i Ochrony Środowiska             Urząd Miejski w Węgorzynie 
	Burmistrz	
- ocena zgodności oddziaływania zrealizowanego projektu z założeniami przyjętymi w Planie Rozwoju Lokalnego	Pełnomocnik ds. Rozwoju Lokalnego	Burmistrz	
8.2  Monitoring

		W celu zapewnienia maksymalnej efektywności realizacji Planu Rozwoju Lokalnego wprowadzony zostaje stały monitoring. Jest on realizowany poprzez nadzór nad instytucjami odpowiedzialnymi za zarządzanie i wdrażanie poszczególnych zadań              i projektów. Za monitorowanie odpowiedzialna będzie wyznaczona przez Burmistrza jednostka organizacyjna Urzędu Miejskiego w Węgorzynie. 
Plan jest monitorowany nie tylko pod kątem zgodności z harmonogramem rzeczowo-finansowym, ale i pod względem dopuszczenia do realizacji projektów, które gwarantują efektywne, racjonalne, gospodarne i celowe wykorzystanie środków. System monitorowania realizacji Planu Rozwoju Lokalnego jest ściśle powiązany z przyjętą koncepcją komunikacji społecznej, która zakłada aktywizację lokalnej społeczności                 i pełnego włączania go w proces współtworzenia Planu.
8.3 Ocena

		Ewaluacja efektywności oraz oddziaływania podjętych działań jest zasadniczym elementem procesu wdrażania Planu Rozwoju Lokalnego. W okresie obejmującym lata 2004-2006 przeprowadzone zostaną ewaluacje tematyczne oraz ewaluacje poszczególnych zadań. Przedmiotem ewaluacji tematycznych będą kwestie horyzontalne. 
Ewaluacje tematyczne:
1.	Ocena stopnia realizacji programu gospodarki wodno-ściekowej w Gminie  Węgorzyno, 
2.	Ocena stopnia realizacji programu restrukturyzacji palcówek oświatowych 
w Gminie Węgorzyno, 	
3.	Ocena stopnia realizacji programu wspierania przedsiębiorczości oraz tworzenia 
warunków lokalizacyjno-infrastrukturalnych pod nowe inwestycje.
Dokonywanie ewaluacji tematyczne będzie miało miejsce w okresie sesji budżetowej w roku 2005. Osoby odpowiedzialne w Urzędzie Miejskim w Węgorzynie za ewaluację będą działać w ścisłej współpracy z partnerami społecznymi. Rezultaty przeprowadzonych ocen będą udostępniane publicznie, zgodnie z przyjętymi założeniami dotyczącymi komunikacji społecznej.
Podstawą skutecznego wdrażania Planu Rozwoju Lokalnego jest stworzenie sprawnego systemu umożliwiającego ewaluację wyników zrealizowanych projektów           i zadań. System ten oprócz bieżącego monitoringu musi umożliwiać szybką identyfikację problemów zagrażających realizacji celów pośrednich, a w konsekwencji przyjętych celów strategicznych. System ewaluacji opiera się na obiektywnym zestawie wskaźników rozwoju skonfigurowanym w oparciu o funkcjonujące w tym zakresie standardy Unii Europejskiej. Zestaw wskaźników dla niniejszego Planu Rozwoju Lokalnego został przedstawiony w Rozdziale VIII. Rolę Komitetu Monitorująco-Ewaluacyjnego w gminie Węgorzyno pełni zespół zadaniowy ds. rozwoju lokalnego powołany w dniu 1.09.2004r. przez Burmistrza Gminy Węgorzyno Zarządzeniem nr 384/04. Zadaniem zespołu będzie prowadzenie ewaluacji oraz przedkładanie organom samorządu gminnego wniosków i propozycji dotyczących zmian w Planie Rozwoju Lokalnego dla Gminy Węgorzyno na kolejne lata. 

Ewaluacja działań prowadzona będzie przez ww. zespół w układzie standardowym i obejmie trzy fazy realizacji każdego z zadań:
-	ewaluacja ex ante, przed podjęciem realizacji, wykazać ma czy i w jakim zakresie projekt przyczyni się do osiągnięcia celów operacyjnych                                i strategicznych zawartych w Planie Rozwoju Lokalnego oraz jego potencjalnego wpływu na osiągnięcie efektu synergii,
-	ewaluacja ex tempore, w trakcie realizacji, ma stwierdzić czy przyjęte cele 
i podjęte działania zmierzają w dobrym kierunku, czy struktura wewnętrzna projektu jest prawidłowa, czy poszczególnym działaniom przypisano odpowiednie wagi,
-	ewaluacja ex post, po zakończeniu realizacji, dotyczy osiągniętych efektów krótko- i długoterminowych oraz zakładanych na wstępie korzyści synergicznych na innych polach działania.

Zasady ewaluacji Planu Rozwoju Lokalnego dla Gminy Węgorzyno:

1.	Ocena stopnia osiągnięcia zarówno celów operacyjnych jak i strategicznych                   w wyniku realizacji poszczególnych przedsięwzięć inwestycyjnych dokonywana jest przez zespół zadaniowy ds. rozwoju lokalnego przed umieszczeniem danego projektu  w Planie Rozwoju Lokalnego. 
2.	Ocena efektów realizacji poszczególnych przedsięwzięć inwestycyjnych, realizowanych w ramach Planu Rozwoju Lokalnego, będzie dokonywana okresowo przez nadzorujących ich wykonanie urzędników zarówno w trakcie jak i po ich zakończeniu.
3.	 Ocena stopnia realizacji Planu Rozwoju Lokalnego, będzie dokonywana raz do roku              w okresie sesji budżetowej przez Radę Miejską, a wyniki oceny będą podstawą do wprowadzenia zmian i nowelizacji Planu  Rozwoju Lokalnego.

8.4 Komunikacja ze społeczeństwem
Celem zapewnienia akceptacji społecznej dla zadań i projektów zawartych               w Planie Rozwoju Lokalnego, zespół zadaniowy ds. rozwoju lokalnego zaangażował            w proces tworzenia Planu przedstawicieli wszystkich ważniejszych grup społecznych. Zasada przejrzystości stosowana będzie również podczas wprowadzania zmian                      i nowelizacji Planu Rozwoju Lokalnego. Zasada ta wymaga stosowania prostych                  i transparentnych procedur wyłaniania zadań do realizacji oraz zaangażowania 
partnerów społecznych w najważniejszych etapach wyboru kierunków i zadań oraz kontroli nad realizacją Planu Rozwoju Lokalnego. W związku z tym szczególny nacisk kładzie się na komunikację społeczną, która jest realizowana przede wszystkim poprzez upowszechnianie informacji o Planie, na wszystkich etapach jego sporządzania                      i realizacji.  

Cele upowszechniania informacji o Planie Rozwoju Lokalnego:

1.	Określenie sposobów zapewnienia powszechnego dostępu do informacji 
o możliwościach aktywnego uczestniczenia w procesie przygotowania Planu Rozwoju Lokalnego, poprzez:
-	konferencje prasowe,
-	ogłoszenia prasowe,
-	zamieszczenie informacji na internetowej stronie Urzędu Miejskiego w Węgorzynie

2.	Informowanie o możliwościach wykorzystania środków funduszy strukturalnych Unii Europejskiej na realizację projektów służących rozwojowi lokalnemu; 
3.	Informowanie o planach realizacji poszczególnych zadań i projektów realizowanych na terenie Gminy Węgorzyno w kolejnych latach 2004-2006 oraz 2007-2013. 

G r u p y   d o c e l o w e:

-	obywatele;
-	potencjalni beneficjenci;
-	partnerzy społeczno-gospodarczy;
-	regionalne i lokalne władze oraz inne właściwe władze publiczne;
-	organizacje zawodowe;
-	organizacje pozarządowe
-	media.

Aby osiągnąć cele związane z informacją i promocją Planu Rozwoju Lokalnego będą stosowane między innymi następujące środki i instrumenty: 

Publikacja Planu Rozwoju Lokalnego dla Gminy WĘGORZYNO, dostępna dla wszystkich mieszkańców w siedzibie Rady Miejskiej w Węgorzynie. 
Streszczenie Planu Rozwoju Lokalnego dla Gminy WĘGORZYNO,                      z wykazem wszystkich zadań wybranych do realizacji, przekazane obligatoryjnie wszystkim radnym, a także dostępne dla wszystkich mieszkańców w siedzibie Rady Miejskiej w Węgorzynie.  
Spotkania konsultacyjne dla przedstawicieli instytucji zaangażowanych w proces tworzenia i wdrażania Planu oraz dla mieszkańców gminy Węgorzyno, organizowane na wniosek zainteresowanych. 
Internet – strony internetowe z informacją o Planie Rozwoju Lokalnego, funduszach strukturalnych UE, tworzone będą w ramach  Biuletynu Informacji Publicznej Gminy Węgorzyno.
Spotkania Informacyjne propagujące informacje o Planie Rozwoju Lokalnego                i możliwościach pozyskania wsparcia z Unii Europejskiej na zadania związane                     z rozwojem lokalnym. W ich przygotowywanie będzie w miarę możliwości angażowani przedstawiciele Departamentu Integracji Europejskiej Urzędu Marszałkowskiego Województwa Zachodniopomorskiego. 
Współpraca z mediami z prasą, telewizją, rozgłośniami radiowymi o zasięgu lokalnym i regionalnym w celu upowszechnienia informacji związanych z tworzeniem i wdrażaniem Planu Rozwoju Lokalnego. 
Ulotki i plakaty publikowane i rozpowszechniane z okazji wprowadzania zmian                      i nowelizacji w Planie Rozwoju Lokalnego, w celu zapewnienia społecznej akceptacji oraz poinformowania opinii publicznej o możliwości aktywnego uczestnictwa.
	Instytucją odpowiedzialną za prowadzenie działań informacyjnych                                 i promocyjnych Planu rozwoju lokalnego jest Gminne Centrum Informacji                          w Węgorzynie. Jego zadaniem jest dobór najwłaściwszych instrumentów, zapewniających dotarcie z informacją do osób i instytucji najbardziej tymi informacjami zainteresowanych. Główną ideą przeprowadzania procesu komunikacji społecznej powinno być dążenie do przedstawiania jak najpełniejszych informacji o zasadach                  i tworzenia i wdrażania Planu Rozwoju Lokalnego wśród wszystkich obywateli Gminy Węgorzyno. 

Działania z zakresu komunikacji społecznej:
Instrument 
	Treść informacji	Miejsca dystrybucji	
Utworzenie punktu  informacyjnego 
w Urzędzie Miejskim w Węgorzynie
	•	Zapewnienie dostępu do materiałów informacyjnych.
•	Informowanie o możliwościach aktywnego uczestnictwa w procesie tworzenia Planu.
•	Organizowanie Spotkań Konsultacyjnych 	Gminne Centrum Informacji                        w  Węgorzynie

Media 
	•	Publikacje prasowe,  wiadomości w lokalnej/regionalnej TV, rozgłośni radiowej, szczególnie przy okazji ocenie realizacji Planu.
	Gminne Centrum Informacji 
                 w Węgorzynie	

Instrument 
	Treść informacji	Miejsca dystrybucji	
Broszury informacyjne
	•	W formie ulotek i plakatów informujących partnerów społecznych i opinię publiczną o możliwościach aktywnego uczestnictwa w tworzeniu planu.
•	budowanie akceptacji społecznej dla zadań wybranych do realizacji w PRL. 
•	Przekazywanie opinii publicznej informacji o korzyściach  związanych z wdrażaniem Planu
•	Informowanie o  procedurach związanych z sporządzaniem PRL 	•	Gminne Centrum Informacji
       w  Węgorzynie 
•	Jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego
•	Instytucje publiczne np. szkoły, lokalne ośrodki zdrowia, placówki kultury 
•	Organizacje pozarządowe (kościoły, fundacje, stowarzyszenia).
•	Partnerzy gospodarczy                i organizacje przedsiębiorców.	
Prezentacje, szkolenia	•	Organizowanie Spotkań Informacyjnych.
•	Upowszechnianie informacji na temat założeń i efektów realizacji Planu  Rozwoju Lokalnego.
•	Przekazanie wiedzy wszystkim zainteresowanym na temat możliwości wykorzystywania środków funduszy strukturalnych Unii Europejskiej.
	•	Gminne Centrum Informacji w  Węgorzynie 
-     Departament                      Integracji Europejskiej Urzędu Marszałkowskiego Województwa Zachodniopomorskiego	
Internet	•	Tekst Planu Rozwoju Lokalnego, informacje o procedurze sporządzania, opis realizowanych zadań i projektów, wnioski, forum dyskusyjne, itp.
	Biuletyn Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w Węgorzynie: 

www.bip.wegorzyno.pl